Người bác sĩ tiên phong trong phẫu thuật nội soi tuyến giáp Việt Nam

Trần Ngọc Lương là Phó Giáo sư, Tiến sĩ y khoa, bác sĩ ngoại khoa Việt Nam, được biết đến là người có nhiều đóng góp quan trọng trong lĩnh vực phẫu thuật tuyến giáp. Ông sinh ngày 25 tháng 3 năm 1961 tại xã Xuân Thành, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định trong một gia đình nông dân nghèo.

Năm 1978, ông thi đỗ vào Trường Đại học Y Hà Nội. Sau khi tốt nghiệp, ông công tác tại Khoa Ngoại của Bệnh viện Bạch Mai. Trong quá trình làm việc, ông được cử sang Pháp làm bác sĩ nội trú và sau đó làm chuyên gia y tế tại Quân y viện Mareb của Cộng hòa Yemen. Cuối năm 2001, ông được điều động đến Bệnh viện Nội tiết Trung ương với nhiệm vụ thành lập Khoa Ngoại. Với những đóng góp cho sự phát triển của bệnh viện, năm 2005 ông được bổ nhiệm làm Phó Giám đốc Bệnh viện Nội tiết Trung ương và đến năm 2016 giữ chức Giám đốc bệnh viện.

Trong quá trình nghiên cứu và thực hành y khoa, Trần Ngọc Lương đã xây dựng phương pháp phẫu thuật tuyến giáp cải tiến từ kỹ thuật mổ mở truyền thống. Ông sử dụng dao điện và sau đó là dao cắt đốt siêu âm thay cho kỹ thuật kẹp cắt, khâu truyền thống. Phương pháp này giúp rút ngắn thời gian phẫu thuật, giảm chi phí điều trị, bảo đảm an toàn và nâng cao tính thẩm mỹ cho người bệnh. Đường mổ chỉ từ 0,5 đến 1 cm ở vùng nách hoặc ngực, hạn chế sẹo lớn ở cổ và có thể áp dụng cho nhiều bệnh lý tuyến giáp như bướu nhân, Basedow và ung thư tuyến giáp.

Từ năm 2009, ông bắt đầu chuyển giao kỹ thuật phẫu thuật nội soi tuyến giáp cho các cơ sở y tế trong và ngoài nước. Nhiều bác sĩ đến từ các quốc gia như Úc, Bồ Đào Nha, Singapore, Malaysia, Indonesia, Philippines, Thái Lan, Pakistan, Ấn Độ và Ả Rập Xê Út đã đến học tập kỹ thuật này tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương. Trong nước, ông đã đào tạo và chuyển giao kỹ thuật cho hơn 30 bệnh viện, góp phần giúp gần 20.000 bệnh nhân được điều trị bằng phương pháp phẫu thuật hiện đại.

Công trình “Ứng dụng phẫu thuật nội soi điều trị một số bệnh lý tuyến giáp” của ông được công nhận là một trong mười thành tựu y học lớn của ngành y tế Việt Nam. Kỹ thuật phẫu thuật do ông phát triển cũng được vinh danh tại Giải thưởng Nhân tài Đất Việt năm 2014 và được đánh giá là một thành tựu nổi bật của ngành y tế.

Với những đóng góp quan trọng cho y học Việt Nam, Trần Ngọc Lương đã được trao Huân chương Lao động hạng Ba năm 2014, Huân chương Lao động hạng Nhì năm 2019. Ngày 4 tháng 7 năm 2019, ông được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam xác nhận là người có công trình nghiên cứu khoa học về kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp được ứng dụng, chuyển giao và đào tạo trong nước cũng như quốc tế nhiều nhất. Ngày 29 tháng 12 năm 2020, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới.