Người bạn cuối chặng rừng già

Tôi nhập ngũ khi mới tròn mười chín. Lúc rời quê, mẹ dúi vào tay tôi một túi vải nhỏ, bên trong chỉ có mấy củ khoai khô với cái lược gỗ đã sờn. Mẹ bảo: “Đi đâu cũng nhớ chải tóc cho gọn, để người ta biết con tôi là thằng trai đứng đắn.” Tôi cười, hứa chắc nịch, nhưng khi ngoái lại, thấy mẹ chấm tay áo lên mắt mà lòng nghèn nghẹn. Đơn vị tôi đóng ở một vùng rừng núi heo hút. Những đêm đầu tiên nằm trong lán, tiếng thú rừng, tiếng gió dội vào vách nứa nghe rợn người. Tôi còn trẻ, gan chưa cứng, nhiều đêm úp mặt vào ba lô mà nhớ nhà đến quặn ruột. Nhưng rồi tôi gặp Quân – người đồng đội đã cùng tôi đi qua những năm tháng ác liệt nhất. Quân hơn tôi hai tuổi, quê ở miền biển. Cậu hay kể chuyện làng chài: chuyện cha Quân ngày nào cũng chống thuyền từ lúc sao mờ, chuyện mẹ Quân phơi cá đến nứt cả tay, chuyện cô em gái chỉ mong anh trai về để kịp dự đám cưới chị họ. Tôi nhớ mãi cái cách Quân cười – rộng, sáng, bất chấp cả tiếng bom vẫn nổ đâu đó trên đồi. Có một đêm, đơn vị nhận lệnh mở đường gấp. Phía trước là điểm trọng yếu, nếu không thông, quân ta phía dưới sẽ bị chia cắt. Đêm ấy mưa lớn. Rừng già tối như nuốt người. Đất dưới chân trơn đến mức chỉ cần sơ sẩy là lăn xuống vực. Chúng tôi cứ thế gùi từng bao đất, từng thanh gỗ, mở đường giữa tiếng pháo địch rít qua tai. Khoảng gần nửa đêm, khi tôi với Quân đang khiêng dầm gỗ thì một quả pháo nổ cách đó không xa. Cả hai chúng tôi bị hất ngã. Tôi choáng váng, tai ù đi, nhưng vẫn nghe tiếng Quân hét lên: — “Tránh ra, hướng đó còn một quả nữa!” Tôi chưa kịp đứng dậy thì Quân đã lao đến đẩy tôi xuống một mô đất. Sau đó là một tiếng nổ chát chúa. Đất đá văng mù trời. Khi tôi tỉnh lại, tất cả đã im. Tôi đỏ mắt tìm Quân. Cậu nằm cách tôi chỉ vài bước. Ngực Quân dính đầy đất và máu. Nếu cậu đứng yên lúc ấy, có lẽ người nằm đó là tôi. Quân vẫn kịp nhìn tôi, ánh mắt không oán trách, chỉ khẽ cười: — “Về biển với tao nhé… Ừm… tao hứa dẫn mày đi câu cá…” Câu nói dở dang. Mắt Quân khép lại khi trời còn chưa kịp sáng. Chúng tôi chôn Quân dưới gốc một cây lim già, đánh dấu bằng một cành lá xếp thành hình mũ tai bèo. Đêm ấy, cả trung đội ngồi quanh bếp lửa, chẳng ai nói một câu. Tôi nắm chặt cái lược gỗ của mẹ mà thấy tim mình như bị bóp nghẹt.