Người Bí thư chi bộ đầu tiên và tấm lòng người Mẹ anh hùng Bùi Thị Chàm
Mẹ sinh ra tại Văn Hải, Ninh Thuận, có chồng là cán bộ cách mạng cơ sở. Mẹ tảo tần một mình nuôi con trai duy nhất là anh Nguyễn Bông. Khi đất nước cần, Mẹ động viên con tham gia kháng chiến chống Pháp. Anh Bông trở thành Bí thư chi bộ đầu tiên vùng Bắc Khánh và đã anh dũng hy sinh tại trận đánh núi Cà Đú (tháng 5/1953), để lại Mẹ già, vợ trẻ và hai con thơ. Mẹ được phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng ngày 24/5/2002.

BÀ MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG BÙI THỊ CHÀM
Sinh năm: 1902 Quê quán: Văn Hải, Tp. Phan Rang-Tháp Chàm Có con độc nhất liệt sĩ: Nguyễn Bông
Trong một lần về thăm phường Văn Hải (Tp. Phan Rang - Tháp Chàm), chúng tôi có dịp đến thăm nhà của Mẹ Việt Nam Anh hùng Bùi Thị Chàm, người đã hy sinh đứa con độc nhất cho Tổ quốc - liệt sĩ Nguyễn Bông. Tiếp chuyện chúng tôi là ông Nguyễn Văn Nhân, người cháu rể của Mẹ hiện nay đang thờ phụng Mẹ Chàm và liệt sĩ Nguyễn Bông.
Ông Nhân kể: Mẹ Bùi Thị Chàm, sinh năm 1902, tại xã Bắc Khánh, huyện Ninh Hải (nay thuộc khu phố 3, phường Văn Hải, Tp. Phan Rang - Tháp Chàm). Mẹ lấy chồng là ông Nguyễn Hiếu, người cùng làng. Ông Hiếu tham gia cách mạng, là cán bộ cơ sở vùng Bắc Khánh, Mẹ ở nhà làm nông. Mẹ sinh ra anh Nguyễn Bông, là con trai độc nhất. Chồng tham gia cách mạng, một mình mẹ tảo tần sớm hôm lo nuôi con khôn lớn. Đến tuổi trưởng thành, anh Bông lấy vợ là Nguyễn Thị Sống và sinh được 2 người con gái.
Khi đất nước lâm nguy, Mẹ Chàm sẵn sàng chấp nhận hiến dâng đứa con trai thân yêu nhất của mình: Mẹ đã vận động anh tham gia cách mạng. Lớn lên trong gia đình có người cha là cán bộ cách mạng, anh Nguyễn Bông sớm giác ngộ và tham gia cách mạng thời kỳ chống Pháp. Là người có học thức nên anh Bông được tổ chức phân công làm Bí thư chi bộ - là đồng chí bí thư chi bộ đầu tiên ở vùng Bắc Khánh lúc bấy giờ.
Trong trận đánh ở núi Cà Đú tháng 5-1953, do lực lượng quân ta quá mỏng so với địch, trong trận đánh này, anh Bông đã anh dũng hy sinh. Sự hy sinh của Liệt sĩ Nguyễn Bông là sự mất mát lớn lao của Mẹ Nguyễn Thị Chàm và người vợ trẻ cùng hai đứa con thơ. Tuy nhiên, sự hy sinh của Liệt sĩ Bông đã thổi bùng hơn khí thế cách mạng kiên cường trong anh em đồng chí, đồng đội của anh, góp phần tạo nên trang sử hào hùng của xã Văn Hải anh hùng.
Do có con trai độc nhất hy sinh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc, ngày 24-5-2002, Mẹ Bùi Thị Chàm vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý: Bà mẹ Việt Nam Anh hùng.
Hôm nay, nhắc lại những hy sinh lớn lao của Mẹ để chúng con - những người đang được hưởng hạnh phúc trong hòa bình, đừng bao giờ quên lãng quá khứ, một quá khứ thiêng liêng và oanh liệt mà Mẹ đã góp phần viết lên bằng xương máu, mồ hôi và nước mắt...



