Người cắm lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” trên Him Lam
Trần Can nhiều lần tình nguyện nhập ngũ nhưng do sức khỏe yếu nên đến lần thứ tư mới được chấp nhận. Trong trận mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ tại cứ điểm Him Lam, ông dẫn đầu tiểu đội thọc sâu vào sở chỉ huy địch và cắm lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” lên cứ điểm. Sau đó, trong trận đánh điểm cao 507, dù bị thương nặng, ông vẫn tiếp tục chỉ huy bộ đội chiến đấu. Ông hy sinh sáng 7/5/1954, đúng ngày Chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc.
Trần Can sinh năm 1931 tại Sơn Thành, Yên Thành, Nghệ An. Từ nhỏ, ông đã mong muốn được vào bộ đội để chiến đấu giải phóng quê hương.
Điều đáng nhớ là ông đã ba lần tình nguyện nhập ngũ nhưng đều không được chấp nhận vì sức khỏe yếu. Đến lần thứ tư, tháng 1/1951, ông mới chính thức được nhập ngũ và được phân về Trung đoàn 209, Đại đoàn 312.
Trong những năm đầu quân ngũ, Trần Can tham gia nhiều trận chiến đấu và dần trưởng thành. Ông nổi bật bởi sự gan dạ, mưu trí và khả năng chỉ huy.
Đêm 13/3/1954, trận đánh Him Lam mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ bắt đầu. Trần Can được giao nhiệm vụ chỉ huy tiểu đội thọc sâu, đánh vào sở chỉ huy của địch.
Trong điều kiện hỏa lực đối phương chống trả mạnh, ông vẫn dẫn đầu tiểu đội vượt qua các lô cốt tiền duyên, tiến thẳng vào sở chỉ huy. Sau khi chiếm được vị trí, ông trực tiếp cắm lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” lên cứ điểm Him Lam. Tiểu đội do ông chỉ huy bắt sống 25 quân địch và thu nhiều vũ khí.
Những ngày tiếp theo, Trần Can tiếp tục chiến đấu. Tại điểm cao 507, ông dẫn đầu đơn vị xung phong đánh chiếm trận địa. Dù bị thương, ông vẫn tiếp tục chỉ huy và giữ vững trận địa, tạo điều kiện cho đơn vị tiến về phía trung tâm Mường Thanh.
Ngày 7/5/1954, khi Chiến dịch Điện Biên Phủ đi đến thắng lợi cuối cùng, Trần Can đã hy sinh. Ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1956.
Câu chuyện của Trần Can đặc biệt ở chỗ: một người thanh niên từng bị từ chối nhập ngũ vì sức khỏe yếu đã không từ bỏ mong muốn được cống hiến. Khi được khoác lên mình màu áo lính, ông đã chiến đấu bằng tất cả nghị lực và trở thành một trong những biểu tượng của chiến thắng Điện Biên Phủ.



