Người chỉ huy 6 chiến sĩ Nhà Xanh

Từ đầu năm 1959, Liên Tỉnh ủy miền Đông và Ban Quân sự Miền bắt đầu chuẩn bị một trận đánh nhằm vào đoàn cố vấn quân sự Mỹ tại Biên Hòa. Mục tiêu được lựa chọn là Nhà Xanh, khu cư xá của đoàn cố vấn quân sự Mỹ MAAG.

Người trực tiếp chỉ huy phân đội đặc công thực hiện nhiệm vụ là Nguyễn Văn Hoa, thường gọi là Năm Hoa, Đại đội phó Đại đội C250.

Tháng 2-1959, Năm Hoa đưa đồng chí Hưng về Biên Hòa gặp Ba Lễ để bàn việc phối hợp đánh Nhà Xanh. Sau khi thống nhất phương án, Năm Hoa trở lại Chiến khu Đ, còn Hưng ở lại Biên Hòa để cùng Ba Lễ điều nghiên mục tiêu.

Trong nhiều tháng, lực lượng trinh sát phải tìm hiểu rất kỹ Nhà Xanh. Hưng và Ba Lễ ở nhờ những gia đình cơ sở cách mạng gần mục tiêu. Ban ngày họ hạn chế xuất hiện, ban đêm trà trộn với người dân vào Nhà Xanh xem chiếu bóng để quan sát hệ thống canh gác.

Đến cuối tháng 6-1959, phương án được Ban Quân sự Miền thông qua. Thời điểm tiến công được xác định là 19 giờ ngày 7-7-1959.

Tối 5-7, Năm Hoa cùng năm chiến sĩ Hưng, Huề, Bé, Phú và Sắc rời Chiến khu Đ. Phân đội vượt sông Đồng Nai, tiến về khu vực Tân Phong rồi ém quân gần Nhà Xanh.

Khoảng 19 giờ ngày 7-7, sáu chiến sĩ hóa trang thành lính đi tuần, từ Gò Me tiến về phía Nhà Xanh. Sau khi vượt qua vòng ngoài, phân đội chia thành các mũi tiến công.

Năm Hoa giữ vai trò chỉ huy chung, theo dõi tín hiệu của trinh sát và ra lệnh cho các chiến sĩ áp sát mục tiêu.

Cuộc tiến công diễn ra rất nhanh. Hai cố vấn quân sự Mỹ là thiếu tá Dale R. Buis và trung sĩ Chester M. Ovmand bị tiêu diệt. Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, phân đội rút khỏi Biên Hòa và trở về hướng Chiến khu Đ.

Trận Nhà Xanh sau này được ghi nhận là trận đánh vào lực lượng Mỹ đầu tiên trên chiến trường miền Nam sau năm 1954. Sáu người trong phân đội đã trở thành những nhân vật gắn liền với một sự kiện quan trọng của lịch sử Biên Hòa.

Trong đó, Năm Hoa là người đứng ở vị trí chỉ huy. Từ việc nhận nhiệm vụ, tổ chức lực lượng, hành quân từ Chiến khu Đ đến lúc áp sát Nhà Xanh, ông phải giữ bí mật tuyệt đối và bảo đảm phân đội hoàn thành nhiệm vụ rồi rút lui.