NGƯỜI CHỈ HUY GIỮA TRẬN ĐỊA A1

Trong ký ức về Chiến thắng Điện Biên Phủ, đồi A1 luôn là một địa danh đặc biệt. Đó là nơi diễn ra những trận chiến vô cùng ác liệt, nơi từng mét chiến hào, từng ụ đất, từng lô cốt đều phải đổi bằng mồ hôi, máu và sự hy sinh của những người lính. Trong những ngày tháng ấy, có một người cán bộ đã nhiều lần trực tiếp chỉ huy bộ đội chiến đấu giữa lửa đạn, đó là Lâm Viết Hữu, Đại đội trưởng Đại đội 671, Tiểu đoàn 251, Trung đoàn 174, Đại đoàn 316. Ông cùng đồng đội đã góp phần làm nên thắng lợi ở đồi A1, tạo điều kiện để quân ta tiến tới tiêu diệt hoàn toàn tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.

Trước khi đến với Điện Biên Phủ, Lâm Viết Hữu đã có những năm tháng chiến đấu và trưởng thành trong kháng chiến chống thực dân Pháp. Đến Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông được giao nhiệm vụ chỉ huy Đại đội 671. Đây là một đơn vị thuộc Tiểu đoàn 251, Trung đoàn 174, Đại đoàn 316, được giao nhiệm vụ chiến đấu trên hướng đồi A1. A1 là một trong những cứ điểm quan trọng nhất của tập đoàn cứ điểm, nằm ở phía đông khu trung tâm Mường Thanh. Việc đánh chiếm được A1 có ý nghĩa rất lớn đối với thế trận tiến công của quân ta.

Đồi A1 không phải là một trận địa dễ dàng. Quân Pháp xây dựng nơi đây thành một hệ thống phòng ngự kiên cố với nhiều công sự, lô cốt và hàng rào dây thép gai. Đối với những người lính Việt Nam, mỗi lần tiến lên là một lần phải đối mặt với hỏa lực mạnh và sự chống trả quyết liệt của đối phương. Nhưng càng khó khăn, ý chí của người lính càng được thử thách. Họ hiểu rằng phía trước không chỉ là một quả đồi, mà là một vị trí có ý nghĩa quan trọng đối với toàn bộ chiến dịch.

Trong những ngày chiến đấu tại A1, Lâm Viết Hữu nhiều lần trực tiếp cùng bộ đội tiến công. Đặc biệt, trong trận đánh cuối cùng vào cứ điểm này, quân ta sử dụng một khối bộc phá gần một nghìn kilôgam để phá hủy một phần hệ thống phòng ngự của địch. Sau tiếng nổ dữ dội, các đơn vị lập tức mở đường tiến công. Lâm Viết Hữu chỉ huy Đại đội 671 đánh vào khu vực được gọi là “ụ thằng người”, hay “Cây đa cụt”, nhằm chia cắt lực lượng phòng ngự của đối phương và tạo điều kiện cho Tiểu đoàn 249 tiến lên khu vực đỉnh đồi.

Trận đánh diễn ra trong điều kiện vô cùng khốc liệt. Hỏa lực của địch tập trung mạnh vào đội hình quân ta. Nhiều cán bộ, chiến sĩ bị thương và hy sinh. Bản thân Lâm Viết Hữu cũng bị thương ở trán, máu chảy xuống mặt. Nhưng ông không rời trận địa. Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, người chỉ huy hiểu rằng nếu đội hình bị rối loạn, sức tiến công sẽ bị ảnh hưởng. Ông nhanh chóng tổ chức lại hỏa lực, củng cố đội hình và tiếp tục chỉ huy bộ đội xung phong.

Những người lính dưới quyền ông tiếp tục tiến lên giữa tiếng súng. Họ đánh từng ụ súng, từng công sự, từng vị trí phòng ngự. Theo tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, trong quá trình chiến đấu, đơn vị do Lâm Viết Hữu chỉ huy đã tiêu diệt 38 tên địch, phá hủy nhiều hỏa điểm; sau đó tiếp tục phá hủy thêm các ụ súng, tiêu diệt và bắt sống nhiều binh lính đối phương, góp phần cùng các đơn vị bạn tiêu diệt hoàn toàn cứ điểm A1 vào rạng sáng 7 tháng 5 năm 1954.

Có thể hình dung đêm ấy như một đêm dài không có ánh sáng. Trên đồi A1, những người lính chiến đấu trong khói lửa, dưới ánh sáng chớp của pháo đạn. Mỗi bước tiến đều khó khăn, nhưng phía sau họ là cả một chiến dịch đang bước vào giờ quyết định. Những người lính không có lựa chọn nào khác ngoài tiến lên. Họ hiểu rằng khi A1 được giải phóng, cánh cửa tiến vào trung tâm Mường Thanh sẽ rộng mở hơn, và thời khắc kết thúc tập đoàn cứ điểm đang đến gần.

Rạng sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, sau những trận chiến kéo dài, cứ điểm A1 bị quân ta tiêu diệt. Đó là một thắng lợi có ý nghĩa quan trọng trong đợt tổng công kích cuối cùng của Chiến dịch Điện Biên Phủ. Cùng ngày hôm đó, quân ta tiến công vào khu trung tâm. Đến chiều 7 tháng 5, tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ hoàn toàn bị tiêu diệt, tướng Đờ Cát cùng bộ chỉ huy bị bắt sống. Chiến dịch kết thúc sau 56 ngày đêm chiến đấu.

Đằng sau chiến thắng ấy là biết bao con người mà tên tuổi đôi khi không được nhắc đến đầy đủ. Có những người lính đã hy sinh ngay trên đồi A1, có những người mang thương tích trở về, có những người tiếp tục chiến đấu ở những chiến trường khác. Lâm Viết Hữu là một trong những người đã sống qua những ngày tháng ấy và mang ký ức về Điện Biên Phủ theo mình suốt cuộc đời.

Điều đáng quý trong câu chuyện của ông không chỉ là những con số của một trận đánh, mà còn là hình ảnh người chỉ huy giữa chiến trường. Khi bị thương, ông vẫn ở lại. Khi đội hình gặp khó khăn, ông tổ chức lại. Khi trận chiến bước vào thời điểm quyết định, ông cùng chiến sĩ tiến lên. Đó là phẩm chất của một người cán bộ đã đặt nhiệm vụ và đồng đội lên trên sự an toàn của bản thân.

Sau Chiến dịch Điện Biên Phủ, Lâm Viết Hữu tiếp tục cuộc đời quân ngũ. Những năm tháng chiến đấu tại Điện Biên Phủ trở thành một phần không thể tách rời trong cuộc đời ông. Năm 2009, ông được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu.

Ngày nay, khi nhắc đến đồi A1, người ta không chỉ nhớ đến một quả đồi đã trở thành biểu tượng của Chiến thắng Điện Biên Phủ. Người ta còn nhớ đến những chiến hào, những hầm trú ẩn, những dấu tích của trận đánh và đặc biệt là những con người đã chiến đấu trên mảnh đất ấy. Lâm Viết Hữu là một trong những người góp phần viết nên câu chuyện đó.

Có lẽ lịch sử đôi khi được nhớ bằng những địa danh rất ngắn: Him Lam, Độc Lập, A1, Mường Thanh. Nhưng phía sau mỗi địa danh là cả một thế giới của con người. Có những người lính trẻ mang trên vai khẩu súng, có những cán bộ chỉ huy giữa tiếng đạn, có những người đồng đội dìu nhau qua chiến hào và có những người đã mãi mãi nằm lại trên chiến trường.