Người chỉ huy mạng lưới tình báo giữa lòng Sài Gòn – Nguyễn Văn Tàu (Tư Cang)
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, giữa trung tâm Sài Gòn luôn có một mạng lưới tình báo bí mật hoạt động ngay trong lòng đối phương. Người chỉ huy mạng lưới ấy là Nguyễn Văn Tàu.
Sinh năm 1928 tại Củ Chi, ông tham gia cách mạng từ rất sớm. Sau Hiệp định Genève năm 1954, ông được giao ở lại miền Nam hoạt động bí mật. Nhiệm vụ của ông không phải trực tiếp cầm súng chiến đấu, mà là xây dựng và chỉ huy mạng lưới tình báo chiến lược ngay giữa Sài Gòn.
Những năm ấy, mỗi lần vào nội đô, ông đều phải thay đổi tên tuổi, giấy tờ và nơi ở. Chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể khiến cả mạng lưới bị lộ.
Dưới sự chỉ huy của Tư Cang, nhiều cơ sở tình báo đã thu thập được những tài liệu quân sự đặc biệt quan trọng. Trong số đó nổi bật là mạng lưới do Phạm Xuân Ẩn tham gia. Những báo cáo từ nội đô được chuyển ra căn cứ an toàn, giúp Bộ Chỉ huy nắm được nhiều kế hoạch quân sự của đối phương.
Điều đáng khâm phục là suốt nhiều năm hoạt động, Tư Cang luôn đặt sự an toàn của đồng đội lên hàng đầu. Ông quy định các cơ sở chỉ biết người liên lạc trực tiếp của mình, không biết toàn bộ hệ thống. Nhờ vậy, khi một mắt xích bị bắt, cả mạng lưới vẫn được bảo vệ.
Sau ngày đất nước thống nhất, nhiều người hỏi ông đâu là chiến công lớn nhất trong cuộc đời làm tình báo.
Ông mỉm cười và trả lời:
"Chiến công lớn nhất là giữ được người."
Ông giải thích rằng tài liệu có thể tìm lại, cơ sở có thể xây dựng lại, nhưng một người đồng đội đã hy sinh thì không gì bù đắp được.
Chính vì tư duy ấy, mạng lưới tình báo do ông chỉ huy đã tồn tại bền bỉ qua nhiều năm trong điều kiện vô cùng nguy hiểm, đóng góp quan trọng vào thắng lợi của cuộc kháng chiến.


