NGƯỜI CHỈ HUY QUẢ CẢM TRÊN ĐỒI ĐỘC LẬP
Trần Can quê tại xã Quốc Tuấn, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương. Ông tham gia cách mạng từ sớm, gia nhập Quân đội nhân dân Việt Nam trong những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp. Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, với cương vị Đại đội trưởng thuộc Trung đoàn 102, Đại đoàn 308, ông đã chỉ huy đơn vị chiến đấu dũng cảm và anh dũng hy sinh trong trận đánh cứ điểm Độc Lập. Năm 1955, ông được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, nhiều thanh niên yêu nước đã rời quê hương để tham gia quân đội. Trong số đó có Trần Can, người con của vùng đất Hải Dương giàu truyền thống cách mạng.
Từ một chiến sĩ bình thường, ông từng bước trưởng thành qua nhiều trận chiến. Đồng đội nhớ đến Trần Can là người chỉ huy gan dạ, gần gũi với chiến sĩ và luôn đi đầu trong những nhiệm vụ khó khăn nhất.
Đầu năm 1954, quân ta mở Chiến dịch Điện Biên Phủ. Đây là chiến dịch quyết định vận mệnh của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Đơn vị của Trần Can được giao tham gia tiến công cụm cứ điểm Độc Lập, một vị trí phòng thủ quan trọng nằm ở phía bắc tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ.
Đêm 14 rạng sáng ngày 15 tháng 3 năm 1954, trận đánh bắt đầu. Dưới làn hỏa lực dày đặc của đối phương, Trần Can trực tiếp chỉ huy đơn vị vượt qua hàng rào dây thép gai, mở đường cho bộ đội tiến công.
Trong quá trình chiến đấu, địch chống trả quyết liệt bằng súng máy, pháo binh và các hỏa điểm kiên cố. Nhiều chiến sĩ bị thương nhưng đơn vị vẫn giữ vững đội hình xung phong.
Khi mũi tiến công gặp trở ngại, Trần Can đã trực tiếp lao lên phía trước, động viên bộ đội tiếp tục chiến đấu. Sự quả cảm của người chỉ huy đã tạo thêm quyết tâm cho toàn đơn vị.
Theo các tài liệu lịch sử, trong trận đánh này, ông vừa chỉ huy vừa trực tiếp tham gia chiến đấu, góp phần quan trọng vào việc tiêu diệt cứ điểm Độc Lập. Đây là một trong những chiến thắng mở đầu quan trọng của Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Giữa lúc trận đánh diễn ra ác liệt nhất, Trần Can bị thương nặng. Dù vậy, ông vẫn tiếp tục chỉ huy cho đến khi đơn vị hoàn thành nhiệm vụ.
Sau khi cứ điểm Độc Lập bị tiêu diệt, quân ta làm chủ hoàn toàn trận địa. Chiến thắng này góp phần thu hẹp phạm vi phòng ngự của quân Pháp và tạo điều kiện thuận lợi cho các đợt tiến công tiếp theo.
Do vết thương quá nặng, Trần Can đã anh dũng hy sinh ngay sau trận đánh. Sự ra đi của ông để lại niềm tiếc thương sâu sắc đối với cán bộ, chiến sĩ trong đơn vị.
Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, tên tuổi Trần Can được nhắc đến như một trong những cán bộ chỉ huy tiêu biểu của Đại đoàn 308. Tinh thần dũng cảm, ý chí quyết chiến quyết thắng và sự hy sinh của ông trở thành tấm gương cho nhiều thế hệ bộ đội noi theo.
Năm 1955, Đảng và Nhà nước truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đây là sự ghi nhận xứng đáng đối với những đóng góp và sự hy sinh cao cả của người chiến sĩ đã hiến trọn cuộc đời cho độc lập dân tộc.
Ngày nay, mỗi khi nhắc đến Chiến dịch Điện Biên Phủ, người ta không chỉ nhớ đến những chiến thắng vang dội mà còn nhớ đến những người anh hùng như Trần Can. Cuộc đời ông là minh chứng cho tinh thần yêu nước, lòng quả cảm và sự cống hiến không tiếc tuổi xuân cho Tổ quốc.
Giữa những năm tháng thời hoa lửa, Trần Can đã để lại một dấu ấn đẹp trong lịch sử quân đội Việt Nam. Tấm gương của ông vẫn tiếp tục truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ hôm nay trong hành trình xây dựng và bảo vệ đất nước.
