Người chỉ huy xe tăng kiên cường trên chiến trường Phước Long

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Xuân Liêm là một trong những tấm gương tiêu biểu của bộ đội Tăng thiết giáp Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Với tinh thần quả cảm và ý chí quyết tâm chiến đấu đến cùng, câu nói “Còn người, còn xe, một xe cũng tấn công” của ông đã trở thành biểu tượng cho lòng dũng cảm của người lính trên chiến trường.

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất giàu truyền thống cách mạng, Nguyễn Xuân Liêm sớm chứng kiến những đau thương do chiến tranh gây ra. Năm 1953, bom đạn của thực dân Pháp đã đánh trúng ngôi nhà của gia đình ông, cướp đi sinh mạng của bốn người thân. Nỗi đau mất mát ấy đã hun đúc trong ông lòng căm thù giặc sâu sắc và ý chí quyết tâm cống hiến cho Tổ quốc.

Dù là con trai duy nhất trong gia đình và bố mất sớm, năm 1965, ông vẫn giấu mẹ viết đơn tình nguyện nhập ngũ. Sau thời gian chiến đấu, trong đó có tham gia Chiến dịch Đường 9 - Nam Lào, ông được cử đi học đào tạo cán bộ chính trị sơ cấp tại Học viện Chính trị. Tháng 5 năm 1972, ông được phân công làm Chính trị viên Đại đội 1, Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 201B, Binh chủng Tăng thiết giáp. Cuối năm đó, ông cùng đơn vị hành quân vào chiến trường Nam Bộ.

Đầu năm 1973, đơn vị của ông có mặt tại chiến trường. Đến cuối năm 1974, đơn vị tiếp tục chuẩn bị cho các chiến dịch lớn. Ngày 2 tháng 1 năm 1975, đơn vị nhận nhiệm vụ phối hợp cùng lực lượng bộ binh tiến công thị xã Phước Long. Đây là vị trí chiến lược quan trọng của địch, được xem như tuyến phòng thủ bảo vệ Sài Gòn từ xa.

Trong trận đánh quyết định này, Nguyễn Xuân Liêm trực tiếp chỉ huy một mũi đột kích gồm ba xe tăng tiến công vào trung tâm thị xã. Trận chiến diễn ra vô cùng ác liệt khi địch tập trung hỏa lực mạnh để ngăn chặn bước tiến của quân ta. Trong lúc chiến đấu, máy bay địch bất ngờ ném bom xuống đội hình, khiến một đồng đội của ông anh dũng hy sinh ngay bên cạnh.

Tình thế trở nên đặc biệt nguy hiểm khi một xe tăng bị kẹt pháo, một xe khác hết đạn phải lùi về phía sau. Chỉ còn duy nhất chiếc xe tăng 363 do Nguyễn Xuân Liêm chỉ huy còn khả năng chiến đấu nhưng lượng đạn dược cũng không còn nhiều. Trước thời khắc quyết định, ông đã động viên đồng đội bằng câu nói nổi tiếng: “Bằng giá nào còn người, còn xe, một xe cũng tấn công!”.

Nhận lệnh, chiếc xe tăng 363 lao thẳng qua cửa mở, tiến vào trung tâm thị xã với tinh thần quyết chiến quyết thắng. Khi bị quân địch bao vây, ông cùng kíp xe vẫn bình tĩnh xử lý tình huống. Trong điều kiện đạn dược gần cạn kiệt, ông đã nghĩ ra phương án tác chiến táo bạo. Chiếc xe tăng bất ngờ quay tròn giữa ngã tư, kết hợp hỏa lực súng đại liên quét mạnh vào đội hình địch. Đòn đánh bất ngờ khiến quân địch hoảng loạn tháo chạy, tạo điều kiện để xe tăng rút về giữ vững cửa mở cho các đơn vị phía sau tiếp tục tiến công.

Hành động dũng cảm và mưu trí của Nguyễn Xuân Liêm cùng đồng đội đã góp phần quan trọng vào chiến thắng Phước Long ngày 6 tháng 1 năm 1975, mở đầu cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975. Sau đó, ông tiếp tục tham gia nhiều trận đánh lớn như Xuân Lộc và sân bay Biên Hòa.

Với những chiến công đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu, năm 1976, Nguyễn Xuân Liêm được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Hình ảnh người chỉ huy xe tăng quả cảm cùng câu nói “Còn người, còn xe, một xe cũng tấn công” mãi là biểu tượng đẹp về ý chí chiến đấu kiên cường của quân đội Việt Nam.