Người chiến sĩ công binh với “trăm trận đánh, trăm cách thắng”

Sinh ra và lớn lên tại thôn Mỹ Cầu, xã Đồng Tân, huyện Ứng Hòa, Trịnh Tố Tâm trưởng thành trong những năm tháng đất nước đang chìm trong khói lửa chiến tranh. Ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, ông đã sớm bộc lộ tinh thần yêu nước và ý chí cống hiến cho Tổ quốc.

Năm 1965, khi không quân Mỹ leo thang đánh phá miền Bắc, chàng học sinh Trịnh Tố Tâm đã tích cực tham gia phong trào “Ba sẵn sàng” do Đoàn Thanh niên phát động. Từ những hoạt động của tuổi trẻ hậu phương, trong ông ngày càng lớn dần khát vọng được trực tiếp góp sức trên chiến trường.

Không lâu sau đó, Trịnh Tố Tâm viết đơn tình nguyện nhập ngũ và xung phong vào chiến trường miền Nam. Ông được điều động đến chiến trường Trị Thiên, khu vực Quảng Trị - Thừa Thiên Huế, một trong những chiến trường ác liệt nhất trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Tại đây, ông đảm nhận nhiệm vụ của một chiến sĩ công binh.

Trong điều kiện chiến đấu vô cùng gian khổ, người chiến sĩ trẻ cùng đồng đội thường xuyên thực hiện các nhiệm vụ đặc biệt nguy hiểm như phá cầu, đánh sập các tuyến giao thông huyết mạch, tổ chức phục kích nhằm ngăn chặn hoạt động vận chuyển quân sự của đối phương. Những đoàn tàu quân sự, những cây cầu chiến lược và các tuyến đường vận tải quan trọng của địch đều trở thành mục tiêu tác chiến của đơn vị.

Không chỉ hoàn thành tốt nhiệm vụ quân sự, Trịnh Tố Tâm còn luôn gắn bó chặt chẽ với nhân dân địa phương. Trong những khoảng thời gian giữa các trận đánh, ông cùng đồng đội bám cơ sở, xây dựng phong trào quần chúng, phối hợp với lực lượng vũ trang địa phương tổ chức nhiều hoạt động đấu tranh chống địch. Chính sự gần gũi với nhân dân đã giúp ông hiểu rõ địa bàn, từ đó xây dựng nhiều phương án tác chiến hiệu quả.

Nổi bật trong suốt quá trình chiến đấu của Trịnh Tố Tâm là tư duy sáng tạo và khả năng tìm ra những cách đánh mới. Đồng đội thường nhắc đến ông với câu nói đầy tự hào: “Trăm trận đánh, trăm cách thắng”. Mỗi trận đánh do ông trực tiếp tham gia hoặc chỉ huy đều được nghiên cứu kỹ lưỡng, tận dụng tối đa yếu tố bất ngờ và địa hình để giành thắng lợi.

Một trong những địa bàn chiến lược mà ông cùng đồng đội thường xuyên hoạt động là tuyến đường bộ và đường sắt kéo dài từ Phú Lộc qua Thổ Sơn, Lăng Cô rồi vượt đèo Hải Vân. Đây là tuyến vận chuyển quân sự quan trọng của quân đội Mỹ và chính quyền Sài Gòn. Nhận thấy vị trí đặc biệt quan trọng của khu vực này, ông cùng đồng đội liên tục tổ chức các hoạt động đánh phá nhằm gây tổn thất và làm gián đoạn hệ thống hậu cần của đối phương.

Năm 1968, trong một chuyến trinh sát kéo dài ba đêm liên tiếp đến khu vực Hải Vân, Trịnh Tố Tâm phát hiện lực lượng Mỹ thường xuyên tổ chức tuần tra và tập trung quân tại một điểm cao gần tuyến đường trước khi trời sáng. Sau khi nắm chắc quy luật hoạt động của địch, ông lập tức xây dựng phương án tác chiến.

Ông trực tiếp dẫn một tổ chiến đấu bí mật tiếp cận mục tiêu và đặt mìn tại khu vực quân địch thường co cụm. Khi mìn phát nổ, nhiều binh lính đối phương bị tiêu diệt và bị thương. Trận đánh đã gây thiệt hại lớn cho quân Mỹ với khoảng 60 tên địch bị loại khỏi vòng chiến đấu.

Đầu năm 1970, khi đang giữ cương vị Đại đội phó, Trịnh Tố Tâm tiếp tục thể hiện năng lực chỉ huy xuất sắc. Qua phân tích tình hình, ông dự đoán chính xác địa điểm địch sẽ đổ quân bằng trực thăng. Từ nhận định đó, ông chỉ huy đơn vị bí mật bố trí trận địa mìn tại khu vực dự kiến.

Khi lực lượng Mỹ vừa triển khai đội hình, trận địa mìn đồng loạt phát huy tác dụng. Kết quả, hai trung đội địch bị tiêu diệt, hai máy bay trực thăng bị phá hủy ngay tại bãi đổ quân. Thành công của trận đánh đã khẳng định khả năng quan sát nhạy bén và tư duy chiến thuật sắc sảo của người chỉ huy trẻ tuổi.

Trong giai đoạn từ năm 1967 đến năm 1970, Trịnh Tố Tâm liên tục chiến đấu trên chiến trường Trị Thiên và để lại nhiều dấu ấn đặc biệt. Ông trực tiếp chỉ huy 58 trận đánh lớn nhỏ, cùng đồng đội tiêu diệt hơn 1.500 tên địch, phá hủy 61 xe quân sự, đánh bật 19 đoàn tàu hỏa quân sự và đánh sập 28 cây cầu chiến lược.

Riêng cá nhân ông đã trực tiếp tiêu diệt 272 tên địch, trong đó có 185 lính Mỹ. Ngoài ra, ông còn tham gia bắn rơi và phá hủy 3 máy bay trực thăng của đối phương. Những con số ấy phản ánh rõ tinh thần chiến đấu kiên cường, sự mưu trí và lòng dũng cảm của người chiến sĩ công binh trên chiến trường ác liệt.

Với những chiến công đặc biệt xuất sắc, Trịnh Tố Tâm đã được Đảng và Nhà nước trao tặng nhiều phần thưởng cao quý. Ông được tặng thưởng 5 Huân chương Chiến công giải phóng, gồm 1 Huân chương hạng Nhất, 2 Huân chương hạng Nhì và 2 Huân chương hạng Ba. Bên cạnh đó, ông còn 53 lần được tuyên dương danh hiệu “Dũng sĩ diệt Mỹ”, một thành tích hiếm có đối với một người lính trực tiếp chiến đấu.

Ngày 20 tháng 9 năm 1971, những cống hiến và chiến công xuất sắc của Trịnh Tố Tâm được Đảng và Nhà nước ghi nhận bằng danh hiệu cao quý Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Đây không chỉ là niềm vinh dự lớn lao đối với cá nhân ông và gia đình mà còn là niềm tự hào của quê hương Ứng Hòa – vùng đất giàu truyền thống cách mạng và yêu nước.

Dù thời gian đã lùi xa, tên tuổi của Anh hùng Trịnh Tố Tâm vẫn luôn được người dân quê hương nhắc nhớ với sự trân trọng và biết ơn sâu sắc. Ông là biểu tượng tiêu biểu của thế hệ thanh niên Việt Nam đã sẵn sàng gác lại tuổi trẻ, lên đường chiến đấu vì độc lập dân tộc và thống nhất đất nước.

Để tưởng nhớ những đóng góp to lớn ấy, năm 2020, huyện Ứng Hòa đã tổ chức đúc tượng Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Trịnh Tố Tâm và đặt tại Trường Trung học phổ thông Ứng Hòa B. Công trình không chỉ là sự tri ân đối với người anh hùng của quê hương mà còn là địa chỉ giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.

Hình ảnh người chiến sĩ công binh Trịnh Tố Tâm với tinh thần quả cảm, trí thông minh sáng tạo và ý chí chiến đấu kiên cường sẽ mãi là niềm tự hào của quê hương Ứng Hòa cũng như của đất nước. Cuộc đời và sự nghiệp của ông là minh chứng sinh động cho lòng yêu nước, đức hy sinh và khát vọng cống hiến của thế hệ Việt Nam trong những năm tháng đấu tranh giành độc lập dân tộc.