Người chiến sĩ giữ cầu Hàm Rồng đến hơi thở cuối cùng
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, đêm 1/2/1953 (theo tài liệu lịch sử là trong đợt kéo pháo chuẩn bị chiến dịch đầu năm 1954), khi một khẩu pháo nặng hàng tấn bị đứt dây tời, lao xuống dốc, chiến sĩ Tô Vĩnh Diện đã lao mình chèn bánh pháo, cứu khẩu pháo và đồng đội. Sự hy sinh của ông trở thành biểu tượng về tinh thần "quyết chiến, quyết thắng".
Cuối tháng 1 năm 1954, trên những con dốc hiểm trở dẫn vào lòng chảo Điện Biên, hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ ngày đêm kéo những khẩu pháo nặng hơn hai tấn vượt núi.
Đường trơn trượt vì mưa.
Hai bên là vực sâu.
Chỉ cần một sơ suất nhỏ, khẩu pháo sẽ lao xuống vực, mang theo cả những người đang kéo.
Đêm hôm ấy, đơn vị của Tô Vĩnh Diện đang đưa một khẩu pháo lên trận địa.
Khi đến đoạn dốc hẹp, bất ngờ dây tời bị đứt.
Khẩu pháo mất đà, trôi ngược xuống phía sau.
Tiếng hô:
"Giữ pháo!"
vang lên giữa núi rừng.
Mọi người cố ghìm lại nhưng không đủ sức.
Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, Tô Vĩnh Diện lao thẳng vào phía bánh pháo.
Ông dùng chính cơ thể mình để chèn bánh, làm giảm đà lao của khẩu pháo.
Nhờ đó, đồng đội kịp thời chèn thêm gỗ và giữ được khẩu pháo.
Khẩu pháo được cứu.
Nhiệm vụ của đơn vị không bị gián đoạn.
Nhưng Tô Vĩnh Diện đã anh dũng hy sinh.
Tin về sự hy sinh của ông nhanh chóng lan khắp các đơn vị đang kéo pháo.
Nỗi đau biến thành quyết tâm.
Những người lính càng siết chặt dây kéo, quyết đưa bằng được pháo vào trận địa.
Ít tháng sau, chính những khẩu pháo ấy đã góp phần tạo nên chiến thắng Điện Biên Phủ ngày 7/5/1954.
Ngày 1/5/1955, Tô Vĩnh Diện được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Tên tuổi ông được đặt cho nhiều trường học, đường phố và đơn vị quân đội.
Mỗi lần nhắc đến Chiến dịch Điện Biên Phủ, người ta không chỉ nhớ đến những trận đánh oanh liệt, mà còn nhớ đến người chiến sĩ đã lấy thân mình cứu khẩu pháo – một biểu tượng của sự hy sinh vì nhiệm vụ và vì đồng đội.
