Người chiến sĩ giữ đường dây – Nguyễn Văn Cừ

Nguyễn Văn Cừ (1912–1941) là Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Đông Dương từ năm 1938 đến 1940, một trong những nhà lãnh đạo trẻ tuổi, tiêu biểu của phong trào cách mạng Việt Nam trước Cách mạng Tháng Tám. Ông được ghi nhận là người đề cao tinh thần tự phê bình và xây dựng đoàn kết trong nội bộ Đảng.

Thông tin chính

• Sinh: 9 tháng 7 năm 1912, Phù Khê, Từ Sơn, Bắc Ninh

Tuổi trẻ và con đường cách mạng

Sinh trong gia đình nho học nghèo, Nguyễn Văn Cừ sớm tiếp thu tinh thần yêu nước và truyền thống hiếu học của vùng Kinh Bắc. Ông gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên khi mới 15 tuổi, tham gia phong trào công nhân mỏ Hòn Gai, trở thành một trong những đảng viên đầu tiên của Đảng Cộng sản Đông Dương. Sau nhiều lần bị bắt và tù đày, ông vẫn kiên trung hoạt động, tích lũy kinh nghiệm chính trị và lý luận từ thực tiễn.

Thời kỳ Tổng Bí thư và tư tưởng chính trị

Tại Hội nghị Trung ương 5 (3/1938), Nguyễn Văn Cừ được bầu làm Tổng Bí thư khi mới 26 tuổi. Ông chú trọng đấu tranh tư tưởng, chỉnh đốn nội bộ, nhấn mạnh tinh thần tự phê bình trong tác phẩm Tự chỉ trích, coi đó là phương tiện củng cố sức mạnh đoàn kết của Đảng. Ông lãnh đạo phong trào dân chủ 1936–1939, góp phần mở rộng ảnh hưởng của Đảng trong quần chúng và giới trí thức.

Hy sinh và di sản

Năm 1940, sau cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ thất bại, ông bị thực dân Pháp bắt và xử bắn tại Hóc Môn. Dù chỉ sống 29 năm, Nguyễn Văn Cừ để lại tấm gương về đạo đức cách mạng, tinh thần học hỏi và niềm tin kiên định vào lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Tư tưởng của ông về tự phê bình và xây dựng Đảng vẫn có giá trị trong công tác lý luận và tổ chức hiện nay.