Cựu chiến binh

NGƯỜI CHIẾN SĨ KIÊN TRUNG

NGƯỜI CHIẾN SĨ KIÊN TRUNG

Khánh Hòa24/06/2026Trần Thị Ái Nhi - Trưởng nhóm (Chi đoàn trường Tiểu học Thị Trấn Diên Khánh 1)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Đất nước chúng ta đang sống trong những ngày tháng tươi đẹp nhất của lịch sử dân tộc. 30/4/1975 là mốc thời gian mà không một người Việt Nam nào có thể quên được. Hòa chung trong không khí hào hùng đó, chi đoàn Thị Trấn Diên Khánh 1 vinh dự được gặp, trò chuyện cùng bác Chí – người chiến sĩ trung thành của cách mạng.

Bác tên thật là Dương Chí, sinh năm 1931 tại Quảng Ngãi – vùng đất giàu truyền thống cách mạng. Lúc tham gia kháng chiến, để tránh sự truy lùng của địch, bác lấy tên là Dương Thành Tâm. Ở tuổi thất thập cổ lai hy, nhưng bác vẫn nhớ như in những kí ức trên chiến trường như nó vừa mới xảy ra ngày hôm qua thôi. Năm 18 tuổi, bác Chí tham gia bộ đội liên khu V. Đơn vị đầu tiên bác đóng quân ở Tiểu đoàn 79, Trung đoàn 108. Năm 1949, bác vinh dự được đứng vào hàng ngũ của Đảng, tham gia chiến đấu ở chiến trường khu nam (Quảng Nam – Bình Định). Năm 1953, trong một trận đánh lớn tại Quảng Nam, bác không may bị thương rồi sau đó giải ngũ. Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ (1954), bác cùng với những thanh niên khác lên đường tập kết ra Bắc theo chủ trương của Đảng. Tuy nhiên trong lòng ông vẫn luôn nhớ về miền Nam, nơi người thân đang phải sống trong sự kèm kẹp của quân giặc.

Năm 1963, khi có chủ trương đưa những cán bộ tập kết trở lại chiến trường miền Nam, bác Chí đã xung phong trở về quân khu V – một trong những nơi ác liệt nhất thời kì đó. Nhận lện từ tháng 3/1963, bác cùng đồng đội băng rừng, vượt dãy Trường Sơn để vào Nam. Mỗi đồng chí vác trên người 30kg gạo để phục vụ cho ăn uống, bác kể đi 10 ngày nghỉ 1 ngày. Đến tháng 12/1963, mọi người mới vào đến chiến khu Hòn Dữ, huyện Khánh Vĩnh (cũ). Vào nam, bác làm công tác tuyên truyền, xây dựng các cơ sở cách mạng ở Diên Khánh. Đầu tháng 1/1967, do bị chỉ điểm, bác đã bị địch bắt tại xã Diên Phú (nay thuộc xã Diên Điền). Địch tra tấn rất dã man để moi tin tức, nhưng với suy nghĩ “ Đi theo Đảng, dẫn thân làm cách mạng là chấp nhận từ đạy, hi sinh” , bác đã căn răng chịu đựng để giữ bí mật cho cơ sở.

Sau 1 tháng tra khảo mà không thu nhận được tin tức gì, chúng bèn đưa bác vào Trung tâm Cái huấn Nha Trang (còn gọi là Nhà lao lớn). Tại đậy, bác cùng nhiều bạn tù cùng kiến quyết chống lại việc chào cờ, hát quốc ca của Ngụy. Tháng 5/1968, trong nhà tù, mọi người đã thành lập ra chi bộ Đảng với 12 đảng viên, trong đó bác Chí làm Bí thư chi bộ. Để dập tắt tinh thần yêu nước, địch đã đưa những người cầm đầu đi nhốt riêng, bác Chí cùng đồng đội đã tuyệt thực để phản đối điều này. Đầu tháng 6/1968, địch đưa 32 chiến sĩ cách mạng “cứng đầu” ở Trung tâm Cái huấn Nha Trang lên nhà lao Pleiku (tỉnh Gia Lai). Ở đây, bác cùng các đảng viên từ Nha Trang bắt liên lạc, móc nối với Đảng bộ trong nhà tù tiếp tục hoạt động. Bác Chí bùi ngùi nhớ lại: “Chúng tôi thành lập 2 đội diệt ác. Trong một lần địch tổ chức cho tù nhân đi xem phim, chúng tôi bàn kế hoạch, cắt điện, diệt một tên chỉ huy trại tù. Sau đợt đó, địch bắt một số anh em đi tra khảo, rồi đưa tất cả ra trại tù Phú Quốc vào tháng 12/1968”.

Ở nhà tù Phú Quốc, những chiến sĩ cách mạng bị giam trong những buồn giam chật chội, hôi hám, thường xuyên bị chúng đánh đập vô cớ. Nhưng đòn roi của địch làm sao có thể ngăn được tinh thần yêu nước, ý chí căm thù quân giặc của bác Chí cùng đồng đội. Sau hơn 7 năm bị giam cầm, tháng 3/1973, sau khi Hiệp định Paris được kí kết, bác Chí cùng các bạn tù được trao trả tại sông Thạch Hãn (tỉnh Quảng Trị). “Không biết ai khởi xướng, chúng tôi cởi áo quần ném trả lại cho địch, chỉ còn độc cái quần đùi trên người. Nhiều người không đợi được đò đã nhảy ùm xuống sông, bơi qua bờ bắc, nơi quân ta đang đợi sẵn”, bác Chí xúc động nhớ lại.

Với 95 năm tuổi đời, 75 năm tuổi Đảng, bác Chí luôn ghi nhớ những kí ức chiến trường trong tim, những kỉ niệm cùng đồng đội chiến đấu gian khổ để giành lại non sông, mang lại hòa bình cho dân tộc. Đối với thế hệ hệ trẻ, bác dặn dò các cháu ra sức nỗ lực, không ngừng học tập để đưa đất nước ngày một phát triển, sánh vai với các cường quốc năm châu. Ghi nhận những cống hiến của bác cho sự nghiệp cách mạng, Đảng và nhà nước đã trao tặng cho các rất nhiều phần thưởng cao quý: Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân; các huân chương chiến công, các kỉ niệm chương của Ban bí thư Trung ương,…

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn