NGƯỜI CHIẾN SĨ KIÊN TRUNG NGUYỄN VĂN MỸ (BA TOẢN) – HUYỀN THOẠI VƯỢT NGỤC PHÚ QUỐC
NGƯỜI CHIẾN SĨ KIÊN TRUNG NGUYỄN VĂN MỸ (BA TOẢN) – HUYỀN THOẠI VƯỢT NGỤC PHÚ QUỐC
Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc của Việt Nam, Nhà tù Phú Quốc được xem là “địa ngục trần gian” – nơi giam cầm và tra tấn hàng vạn chiến sĩ cách mạng bằng những hình thức vô cùng dã man. Nhưng cũng chính nơi ấy đã sản sinh ra biết bao tấm gương anh hùng bất khuất, tiêu biểu là người chiến sĩ Nguyễn Văn Mỹ, hay còn gọi là Ba Toản – người đã viết nên huyền thoại vượt ngục và tiếp tục chiến đấu ngay trên mảnh đất từng giam cầm mình.
Ông Nguyễn Văn Mỹ sinh năm 1938 tại Sơn Tây, nay thuộc Hà Nội. Với lòng yêu nước nồng nàn, ông nhập ngũ năm 1963 và được tuyển chọn vào lực lượng đặc công trinh sát thuộc Trung đoàn 426 của Bộ Tổng Tham mưu. Sau quá trình huấn luyện đặc biệt, cuối năm 1966 ông vào miền Nam chiến đấu trong đội hình đặc công trinh sát Y4 hoạt động tại khu vực Sài Gòn – Gia Định.
Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968, ông cùng đồng đội được giao nhiệm vụ tấn công Trại Tăng thiết giáp Phù Đổng tại Gò Vấp. Dù chiến đấu vô cùng dũng cảm và làm chủ mục tiêu gần một ngày, đơn vị của ông bị địch phản kích dữ dội. Ông chiến đấu đến viên đạn cuối cùng rồi bị thương và sa vào tay giặc.
Sau khi bị bắt, ông bị đày ra Nhà tù Phú Quốc – nơi nổi tiếng với những cực hình tàn bạo nhằm khuất phục ý chí người chiến sĩ cách mạng. Nhưng chính trong “địa ngục trần gian” ấy, tinh thần yêu nước và ý chí quật cường của ông Ba Toản càng thêm mạnh mẽ. Dưới sự lãnh đạo của tổ chức Đảng bí mật trong tù, vào đêm 22/6/1968, ông cùng đồng đội thực hiện cuộc vượt ngục lịch sử. Bằng đôi tay trần, ông phá những lớp hàng rào kẽm gai dày đặc và vượt qua hệ thống canh gác nghiêm ngặt để thoát ra ngoài.
Điều đặc biệt và đáng khâm phục hơn cả chính là sau khi vượt ngục thành công, ông không tìm đường trở về hậu phương mà tình nguyện ở lại đảo Phú Quốc để tiếp tục chiến đấu. Đây chính là công lao to lớn của ông đối với Phú Quốc và cách mạng miền Nam. Ông đã đề xuất thành lập lực lượng đặc công của huyện và trực tiếp huấn luyện chiến sĩ, trở thành Phân đội trưởng Đặc công – Biệt động Phú Quốc.
Dưới sự chỉ huy của ông Ba Toản, lực lượng đặc công Phú Quốc đã lập nên nhiều chiến công vang dội. Những trận đánh như đồn Suối Đá, đồn Cây Thông, đồn Bàu Chuối, Gành Gió, Bãi Trong, Bãi Ngoài… đã khiến địch vô cùng hoang mang và tổn thất nặng nề. Đặc biệt, trận đánh đồn Ấp Nùng ngày 6/1/1975 đã tiêu diệt và bắt sống toàn bộ địch, trở thành trận đánh điển hình về nghệ thuật tác chiến đặc công. Những chiến công ấy đã góp phần làm suy yếu hệ thống phòng thủ của địch trên đảo Phú Quốc, tạo tiền đề cho thắng lợi cuối cùng của cách mạng.
Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục gắn bó với Phú Quốc, tham gia công tác địa phương và xây dựng kinh tế mới ở Bắc đảo. Khi nghỉ hưu, ông trở thành một nông dân sản xuất giỏi với mô hình trang trại tiên phong, tiếp tục đóng góp cho sự phát triển của vùng đất từng ghi dấu những năm tháng chiến đấu gian khổ của mình.
Cuộc đời của ông Nguyễn Văn Mỹ (Ba Toản) là biểu tượng đẹp của lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần bất khuất của người chiến sĩ cách mạng Việt Nam. Công lao của ông đối với Phú Quốc không chỉ nằm ở những trận đánh oanh liệt mà còn ở tinh thần chiến đấu không lùi bước, biến nơi tù đày thành chiến trường cách mạng. Tấm gương của ông mãi là niềm tự hào, là động lực để thế hệ trẻ hôm nay học tập, rèn luyện và sống xứng đáng với sự hy sinh của cha anh đi trước.
