Người Chiến Sỹ Năm Xưa
Mùa đông năm ấy, ngọn gió từ triền núi thổi hun hút qua con đường đất nhỏ dẫn vào làng. Trong căn nhà mái ngói cũ nằm cuối xóm, ông Lâm ngồi lặng bên bếp lửa, đôi bàn tay gầy guộc run run nâng tách trà nóng. Trên vách tường là chiếc ba lô bạc màu cùng tấm ảnh đen trắng đã úa vàng theo năm tháng. Lũ trẻ trong xóm vẫn thường gọi ông là “ông bộ đội già”. Ít ai biết rằng, bốn mươi năm trước, ông từng là người lính trinh sát gan dạ của một đơn vị chiến đấu nơi chiến trường ác liệt miền Trung. Ngày ấy, Lâm mới vừa tròn đôi mươi. Chàng trai làng nghèo với đôi mắt sáng và nụ cười hiền đã tình nguyện lên đường nhập ngũ vào một buổi sáng tháng Ba đầy nắng. Mẹ ông đứng bên cổng làng, tay siết chặt chiếc khăn nâu:
“Con đi mạnh giỏi nhé. Hòa bình rồi nhớ về với mẹ.” Lâm cười:
“Nhất định con sẽ về.” Nhưng chiến tranh đâu dễ dàng như lời hứa. Những năm tháng trong rừng sâu là chuỗi ngày thiếu ăn, sốt rét và bom đạn. Có những đêm đơn vị hành quân dưới mưa, nước ngập tới đầu gối. Có những buổi sáng tỉnh dậy, người đồng đội nằm bên hôm qua đã mãi mãi không còn mở mắt. Người bạn thân nhất của Lâm là Thành — một anh lính quê Quảng Nam, thích hát và luôn mang theo cây harmonica nhỏ trong túi áo. Mỗi tối nghỉ chân, Thành lại thổi những giai điệu quê hương khiến cả đơn vị im lặng lắng nghe giữa tiếng côn trùng rừng già. Một lần làm nhiệm vụ trinh sát, đơn vị của Lâm bị phục kích. Tiếng súng nổ dồn dập xé toạc màn đêm. Khói lửa phủ kín cánh rừng. Trong lúc rút lui, Lâm bị thương ở chân và ngã xuống bên triền dốc. Đạn vẫn bay sát bên tai. Thành quay lại kéo bạn dậy. “Đi mau!” Lâm gào lên:
“Cậu chạy trước đi!” Nhưng Thành không bỏ bạn. Cả hai dìu nhau băng qua rừng trong tiếng bom rung chuyển đất đá. Đến gần bờ suối, một tiếng nổ lớn vang lên. Sau ánh chớp đỏ rực ấy, Thành nằm lại. Chiếc harmonica nhỏ văng xuống dòng nước lạnh. Ngày hòa bình lập lại, Lâm trở về quê với vết thương ở chân và một khoảng lặng không bao giờ lành trong tim. Mẹ ông đã mất trước ngày ông trở về ba tháng. Ngôi nhà cũ chỉ còn lại chiếc bàn thờ nghi ngút khói hương. Ông không lập gia đình. Suốt nhiều năm, ông sống lặng lẽ, làm nghề sửa xe đạp trong làng. Mỗi chiều, ông thường ngồi dưới gốc đa đầu xóm nhìn bọn trẻ nô đùa. Có lần, một cậu bé hỏi:
“Ông ơi, chiến tranh có đáng sợ không?” Ông Lâm im lặng rất lâu rồi đáp:
“Đáng sợ chứ… Nhưng điều đáng sợ nhất là mất đi người mình thương quý.” Cậu bé lại hỏi:
“Vậy sao các ông vẫn ra trận?” Ông nhìn lên bầu trời chiều đỏ rực:
“Vì khi ấy, ai cũng mong một ngày đất nước được bình yên… để trẻ con được cười vui như các cháu bây giờ.” Năm ấy, vào dịp kỷ niệm ngày giải phóng, đoàn thanh niên trong xã đến thăm ông. Họ xin ông kể chuyện chiến trường. Ông Lâm chậm rãi lấy từ chiếc hộp gỗ cũ ra cây harmonica đã hoen gỉ. “Đây là của đồng đội tôi…” Ông đưa cây kèn lên môi. Âm thanh run run vang lên giữa căn nhà nhỏ. Bản nhạc không trọn vẹn. Nhưng trong đôi mắt già nua ấy, dường như hiện về cả một thời tuổi trẻ đầy khói lửa, hy sinh và tình đồng đội không bao giờ mất. Ngoài sân, nắng chiều rơi nhẹ trên mái ngói cũ. Tiếng harmonica của người chiến sỹ năm xưa vẫn ngân lên, chậm rãi và da diết như lời nhắc về một thời không thể nào quên.
