Người chiến sỹ Thành cổ Quảng Trị
Ông Bùi Duy Vân là đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam. Ông là một người lính đã tham gia nhiều chiến dịch, từ 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị đến Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, đồng thời có nhiều đóng góp lớn trong nhiều lĩnh vực sau chiến tranh. Tôi trở về làng vào một buổi chiều cuối năm, khi tiếng súng đã lùi xa chỉ còn vang trong ký ức. Mái tóc đã điểm bạc, tôi ngồi trước hiên nhà, nhìn lũ trẻ chơi đùa mà lòng bỗng dội lên một câu chuyện cũ – câu chuyện của một đêm mưa năm ấy, giữa thờ
Chiều ngày 08/01/2026, Đoàn thanh niên xã Lai Khê có dịp gặp gỡ trò chuyện cùng ông Bùi Duy Vân sinh năm 1946 tại thôn Hợp Nhất, xã Lai Khê. Ông Bùi Duy Vân là đại tá Quân đội nhân dân Việt Nam. Ông là một người lính đã tham gia nhiều chiến dịch, từ 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị đến Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, đồng thời có nhiều đóng góp lớn trong nhiều lĩnh vực sau chiến tranh. Tôi trở về làng vào một buổi chiều cuối năm, khi tiếng súng đã lùi xa chỉ còn vang trong ký ức. Mái tóc đã điểm bạc, tôi ngồi trước hiên nhà, nhìn lũ trẻ chơi đùa mà lòng bỗng dội lên một câu chuyện cũ – câu chuyện của một đêm mưa năm ấy, giữa thời chiến tranh.
Ông kể, hồi đó tôi là một người lính trẻ, đóng quân ở vùng rừng núi miền Trung. Đêm hôm ấy mưa rừng trút xuống xối xả, đất đỏ nhão nhoét, cái lạnh thấm vào tận xương. Đơn vị tôi nhận nhiệm vụ giữ một con dốc nhỏ – nơi được coi là “yết hầu” để bảo vệ đường tiếp tế. Chúng tôi chỉ có vài hầm cá nhân, vũ khí ướt sũng, đạn phải ôm trong áo cho khỏi ẩm.
Khoảng nửa đêm, pháo địch bắt đầu dội xuống. Trời và đất rung lên như muốn vỡ ra. Trong ánh chớp đạn pháo, tôi thấy rõ gương mặt anh Hòa – tiểu đội trưởng của tôi – lấm đầy bùn đất nhưng ánh mắt vẫn bình tĩnh lạ thường. Anh hét lớn, át cả tiếng nổ, nhắc chúng tôi giữ vững vị trí.
Một quả đạn rơi rất gần. Khi khói bụi tan đi, tôi nghe tiếng rên. Anh Hòa đã bị mảnh pháo găm vào ngực. Tôi bò sang, cố kéo anh vào hầm sâu hơn. Anh nắm chặt tay tôi, bàn tay lạnh dần trong cơn mưa. Anh không nói nhiều, chỉ thì thầm: “Ráng giữ dốc… đừng cho tụi nó qua… hòa bình rồi, nhớ sống cho đáng nghe em.”
Rồi anh lịm đi, ngay trong tay tôi. Đêm đó, chúng tôi vẫn giữ được con dốc, nhưng cái giá phải trả là người tiểu đội trưởng mà ai cũng quý. Khi trời sáng, mưa ngớt, rừng im ắng đến nao lòng. Tôi cùng anh em chôn anh Hòa bên sườn đồi, chỉ kịp cắm một cành cây làm dấu.
Giờ đây, giữa thời bình, mỗi khi nghe tiếng mưa rơi, tôi lại nhớ đêm ấy. Chiến tranh đã qua, nhưng những người như anh Hòa thì mãi nằm lại. Tôi kể câu chuyện này không phải để nhắc về mất mát, mà để nhắc mình và những người đang sống hôm nay rằng: hòa bình không tự nhiên mà có, nó được đổi bằng cả tuổi trẻ, máu và những lời trăn trối chưa kịp nói hết của một thời lửa đạn.
