Người Chính trị viên dũng cảm với lời hô bất hủ đã trở thành khẩu lệnh chiến đấu hào hùng của Quân chủng Phòng không – Không quân Việt Nam.
Đoàn Mai Lan
Sinh ra tại xã Ngũ Kiên, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc, Nguyễn Viết Xuân phải đi làm thuê, chăn trâu từ nhỏ. Năm 1952, anh trốn nhà tham gia bộ đội, trưởng thành qua chiến dịch Điện Biên Phủ và trở thành Chính trị viên Đại đội 3, Tiểu đoàn 14, Pháo cao xạ 37mm thuộc Sư đoàn 325.
Trong trận chiến trên bầu trời Cha Lo (Quảng Bình) .Sáng ngày 18 tháng 11 năm 1964, trong bối cảnh đế quốc Mỹ bắt đầu leo thang mở rộng chiến tranh phá hoại miền Bắc, một tốp máy bay F-100 và F-105 của Mỹ bất ngờ lao vào dội bom, bắn phá khu vực Cha Lo (Quảng Bình) — một trọng điểm giao thông huyết mạch.
Hiểm nguy bủa vây : Đại đội pháo của Nguyễn Viết Xuân lập tức nổ súng đánh trả. Máy bay địch lao xuống cắt bom, bắn tên lửa, làm nhiều vị trí pháo bị xới tung. Nguyễn Viết Xuân đứng trên đỉnh dốc quan sát, đàng đàng đứng thẳng chỉ huy đơn vị. Bị thương vẫn bám trận địa: Một quả bom nổ gần khiến anh bị thương nặng ở đùi phải, máu chảy nhiều. Anh tự tay sơ cứu rồi yêu cầu chiến sĩ y tá cắt bỏ phần thịt bị dập nát, giấu cơn đau để tiếp tục chỉ huy pháo thủ nhắm bắn.
Khẩu lệnh hào hùng đi vào lịch sử :
Khi tốp máy bay địch quay đầu lao xuống xả súng gắt gao nhằm đè bẹp trận địa pháo, giữa tiếng nổ chát chúa của bom đạn, tiếng Nguyễn Viết Xuân đanh thép vang lên qua đài chỉ huy:
"Nhằm thẳng quân thù, bắn!"
Khẩu lệnh dứt khoát và khí thế kiên cường của người chính trị viên đã xóc lại tinh thần, tiếp thêm sức mạnh cho toàn bộ pháo thủ. Đơn vị đã bắn rơi 1 máy bay Mỹ và bắn trúng nhiều chiếc khác, bẻ gãy đợt càn quét không kích của kẻ thù.
Do vết thương quá nặng và mất máu nhiều, Nguyễn Viết Xuân đã trút hơi thở cuối cùng ngay trên trận địa sau khi trận đánh kết thúc. Anh hy sinh ở tuổi 31.
Năm 1967, Nguyễn Viết Xuân được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân .
