NGƯỜI CON CỦA ĐẤT HUẾ – NGUYỄN CHÍ THANH
Có một vùng đất mà mỗi con đường, mỗi dòng sông dường như đều mang trong mình những câu chuyện của lịch sử. Đó là Huế. Một vùng đất thường được nhắc đến bởi vẻ đẹp trầm mặc của dòng Hương, bởi những mái ngói rêu phong, những thành quách cổ kính và những câu chuyện của một thời vàng son. Nhưng Huế không chỉ có những câu chuyện của cung đình. Huế còn có những câu chuyện của những con người đã dành cả tuổi trẻ cho đất nước. Trong những câu chuyện ấy, tôi đặc biệt nhớ đến một người con của Quảng Điền. Đó là Đại tướng Nguyễn Chí Thanh.
Ông tên thật là Nguyễn Vịnh, sinh năm 1914 tại làng Niêm Phò, huyện Quảng Điền, Thừa Thiên Huế. Ông sinh ra trong một gia đình nông dân.Tuổi thơ của ông gắn với ruộng đồng, với cuộc sống của người dân quê. Nhưng khi đất nước còn chìm trong cảnh mất nước, người thanh niên Nguyễn Vịnh đã sớm lựa chọn con đường đấu tranh. Năm 17 tuổi, ông bắt đầu tham gia các cuộc đình công đòi quyền lợi cho người lao động. 17 tuổi, đó cũng là độ tuổi mà nhiều học sinh hôm nay đang ngồi trên ghế nhà trường. Các em bắt đầu nghĩ về tương lai. Nghĩ về nghề nghiệp. Nghĩ về những ước mơ đầu tiên của mình. Còn người thanh niên Nguyễn Vịnh khi ấy đã bắt đầu bước vào một con đường đầy gian nan. Một con đường mà phía trước không phải là những điều chắc chắn. Mà là tù đày. Là hiểm nguy. Là những năm tháng xa quê. Và có thể là cả sự hy sinh. Từ một người thanh niên của làng quê Niêm Phò, Nguyễn Chí Thanh từng bước trưởng thành trong phong trào cách mạng. Tại Huế, ông tham gia và trưởng thành trong phong trào Mặt trận Dân chủ. Năm 1938, ông giữ cương vị Bí thư Tỉnh ủy Thừa Thiên và tham gia lãnh đạo phong trào đấu tranh của nhân dân địa phương.
Có lẽ điều khiến tôi xúc động nhất khi đọc về ông không phải chỉ là những chức vụ ông từng đảm nhiệm mà là điểm bắt đầu rất bình dị của một con người. Một người con của làng quê. Một người từng đi làm thuê. Một người từng bước đi từ những cuộc đấu tranh của người lao động để rồi trở thành một nhà lãnh đạo của cách mạng Việt Nam. Cuộc đời ông khiến tôi nghĩ nhiều đến hai chữ “trách nhiệm”. Khi đất nước cần, ông lựa chọn dấn thân. Khi quê hương cần, ông lựa chọn trở về và gắn bó với phong trào cách mạng tại Huế. Khi cách mạng cần, ông tiếp tục nhận nhiệm vụ ở những nơi khó khăn. Đằng sau những trang sử ấy là một tuổi trẻ đã không sống cho riêng mình.
Là một giáo viên THCS ở Huế, tôi nhiều lần nghĩ về điều đó khi nhìn học sinh của mình. Các em hôm nay được đến trường trong bình yên. Được học Toán. Được đọc sách. Được vui chơi cùng bạn bè. Được nghĩ về tương lai. Những điều tưởng như rất bình thường ấy lại là điều mà nhiều thế hệ trước đã phải đánh đổi bằng cả tuổi trẻ của mình. Có những người đã không có cơ hội nhìn thấy một đất nước hòa bình. Có những người đã không kịp trở về quê hương. Nhưng họ vẫn lựa chọn bước đi. Bởi họ tin rằng những gì mình làm hôm nay sẽ có ý nghĩa với những người đến sau. Nguyễn Chí Thanh cũng là một trong những con người như thế. Ông đã dành phần lớn cuộc đời mình cho sự nghiệp cách mạng và có nhiều đóng góp đối với cách mạng Thừa Thiên Huế trong những năm tháng đầy biến động. Và hôm nay, khi đứng giữa một Huế bình yên, tôi lại càng cảm nhận rõ hơn giá trị của những năm tháng ấy.
Dòng Hương vẫn lặng lẽ trôi. Những con đường vẫn đông người qua lại. Sân trường vẫn vang tiếng học sinh. Tiếng trống trường vẫn vang lên mỗi sáng. Không còn tiếng bom. Không còn những đoàn người phải rời quê đi chiến đấu. Nhưng lịch sử vẫn ở đó. Trong những di tích, trong những bảo tàng, trong những câu chuyện của các thế hệ đi trước và trong ký ức của mỗi vùng đất.
Tôi nghĩ rằng học sinh hôm nay không nhất thiết phải làm những điều thật lớn lao để thể hiện trách nhiệm với quê hương. Các em chỉ cần học tập nghiêm túc, biết yêu thương cha mẹ, biết tôn trọng thầy cô, biết giúp đỡ bạn bè và biết có trách nhiệm với lớp học và ngôi trường của mình. Đó cũng là một cách để sống xứng đáng với những gì thế hệ trước đã trao lại. Bởi lẽ, mỗi thời đại có một nhiệm vụ riêng. Thế hệ của Nguyễn Chí Thanh đã chiến đấu để giành lại độc lập. Thế hệ hôm nay có nhiệm vụ xây dựng và gìn giữ một đất nước hòa bình.
Là một đoàn viên, tôi càng hiểu rằng tuổi trẻ không chỉ là những năm tháng đẹp nhất của đời người. Tuổi trẻ còn là khoảng thời gian chúng ta cần tự hỏi: Mình sẽ làm gì cho nơi mình đang sống? Mình sẽ để lại điều gì cho những người đến sau? Và mình có đang sống một tuổi trẻ thật sự có ý nghĩa hay không? Có lẽ đó cũng là câu hỏi mà mỗi thế hệ trẻ đều cần tự trả lời.
Nguyễn Chí Thanh đã có câu trả lời của mình bằng cả cuộc đời. Một người con sinh ra từ làng quê Niêm Phò. Một người thanh niên bước vào cách mạng khi tuổi đời còn rất trẻ. Một người đã đi qua những năm tháng gian lao của đất nước. Và một người con của Huế đã để lại tên tuổi của mình trong lịch sử dân tộc.
