Người con của đất Thanh Oai
Năm 1945, sau khi Tổng khởi nghĩa Tháng Tám thành công, chàng trai Nguyễn Công Tiến, sau này được biết đến với tên gọi Nguyễn Kim Tuấn, gia nhập quân đội. Sinh năm 1927 tại huyện Thanh Oai, Hà Nội, ông sớm mang trong mình khát vọng được cống hiến cho đất nước. Ông được cử đi học tại Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn. Một buổi sáng tháng 5-1946, cả ngôi trường tưng bừng như ngày hội khi Bác Hồ từ Hà Nội lên thăm. Hình ảnh ấy được Kim Tuấn ghi lại trong cuốn nhật ký “Lục quân”, trở thành một kỷ niệm sâu sắc trong những năm tháng quân ngũ đầu đời.
Ra trường, Kim Tuấn tham gia đoàn quân Tây Tiến. Những nhiệm vụ khó khăn, nguy hiểm thường được giao cho ông, nhưng việc gì ông cũng cố gắng hoàn thành. Giữa những năm tháng kháng chiến chống thực dân Pháp đầy gian khổ, ông cùng đồng đội thuộc Đại đoàn Đồng Bằng ăn hầm, ở bụi, đánh càn, luồn càn, vượt sông và chiến đấu trên khắp chiến trường Đồng bằng Bắc Bộ. Chính những năm tháng ấy đã tôi luyện nên một người cán bộ có bản lĩnh và kinh nghiệm chiến đấu.
Đến cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Sư đoàn Đồng Bằng được lệnh vào Trị - Thiên chiến đấu rồi dừng chân tại Tây Nguyên. Dưới sự chỉ huy của Kim Tuấn, đơn vị luôn chấp hành nghiêm mệnh lệnh, chiến đấu thông minh, sáng tạo, giữ vững đoàn kết và tình quân dân. Những phẩm chất ấy giúp đơn vị được Mặt trận Tây Nguyên (B3) và Bộ tư lệnh Quân Giải phóng miền Nam đánh giá cao.
Chiến tranh kết thúc, đất nước thống nhất nhưng người lính vẫn chưa được nghỉ. Khi tập đoàn Pol Pot - Ieng Sary gây hấn, xâm lược biên giới Tây Nam Việt Nam, Kim Tuấn tiếp tục ở lại miền Nam, đảm nhiệm cương vị Tư lệnh Quân đoàn 3 và cùng đồng đội chiến đấu.
Năm 1979, trước khi lên đường thực hiện nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia, Đại tướng Văn Tiến Dũng siết chặt tay người Tư lệnh Quân đoàn 3 và nói: “Xin chào người anh em, con tuấn mã sông Hồng”. Kim Tuấn xốc lại ba lô, kiểm tra khẩu súng ngắn rồi lên đường. Với ông, đó cũng như một lần nữa bước vào cuộc chiến, giống những ngày đã từng đi Tây Tiến.
Ngày 17-3-1979, trong khi đang làm nhiệm vụ quốc tế trên cương vị Tư lệnh Quân đoàn 3, Thiếu tướng Nguyễn Kim Tuấn hy sinh tại khu vực Phum Tốc, cách Battambang khoảng 40km. Ông ra đi ở tuổi 52, sau hơn ba thập kỷ gắn bó với quân đội và chiến đấu trên nhiều chiến trường.
Những người đồng đội từng chiến đấu bên ông vẫn nhớ về Kim Tuấn như một người cán bộ có bản lĩnh, ý chí chiến đấu và ý thức tổ chức kỷ luật. Năm 2022, nhân kỷ niệm 95 năm Ngày sinh của Thiếu tướng, Anh hùng, liệt sĩ Kim Tuấn, những đồng đội năm xưa đến thắp hương tưởng niệm ông.
Cuộc đời người lính Nguyễn Kim Tuấn khép lại giữa chiến trường, nhưng những năm tháng ông dành cho quân đội, cho Tổ quốc và những người đồng đội vẫn còn được nhắc nhớ. Đó là một cuộc đời mà tinh thần “Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh” đã trở thành một phần ký ức không thể quên.
