NGƯỜI CON CỦA DÒNG HỌ ANH HÙNG BÊN DÒNG VÀM CỎ

NGƯỜI CON CỦA DÒNG HỌ ANH HÙNG BÊN DÒNG VÀM CỎ

Huỳnh Văn Quên sinh ra và lớn lên tại mảnh đất giàu truyền thống cách mạng Đức Tân, nay là xã Vàm Cỏ, tỉnh Tây Ninh (vùng đất có sự gắn bó mật thiết với Long An). Anh là con trưởng trong một gia đình nông dân có 11 người anh em. Dòng họ Huỳnh nơi anh sinh ra là một hình mẫu tiêu biểu cho sự hy sinh của khúc ruột miền Nam: ba thế hệ trong gia đình có đến bảy người ngã xuống vì Tổ quốc. Trong đó, người chú ruột của anh chính là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Huỳnh Văn Đảnh — người du kích thiện xạ lẫy lừng với chiến công "76 viên đạn hạ 78 quân thù".

Được nuôi dưỡng bằng dòng sữa mẹ và lòng căm thù giặc sâu sắc của quê hương, tháng 3 năm 1966, khi mới vừa tròn 16 tuổi, Huỳnh Văn Quên đã viết đơn tình nguyện lên đường nhập ngũ. Chàng thiếu niên có nước da trắng, dáng vẻ thư sinh nhưng sở hữu ánh mắt vô cùng cương trực, nhiệt huyết ấy đã khoác lên mình chiếc áo chiến sĩ, trở thành Tiểu đội phó thuộc Đại đội 2, Tiểu đoàn 1 Long An (Đơn vị 962, Quân Giải phóng miền Nam).

Mối tình thời chiến và lời hẹn cưới dang dở

Giữa những năm tháng mưa bom bão đạn tại vùng căn cứ Tân Phước Tây (Long An), chàng lính trẻ Huỳnh Văn Quên đã gặp và yêu cô gái giao liên Nguyễn Thị Lệ. Ngày ấy, bà Lệ mới bước vào tuổi mười đôi mươi, hăng hái tham gia tiếp tế lương thực, chăm sóc thương bệnh binh và may vá quần áo cho bộ đội. Tình yêu của họ nảy nở giản dị mà kiên cường như hoa súng đồng chiêm, được sưởi ấm bằng lý tưởng chung của thời đại.

Khoảng năm 1967, đơn vị của anh nhận lệnh rời Long An, bí mật hành quân áp sát đô thành Sài Gòn để chuẩn bị cho một trận đánh lớn. Trước giờ xuất quân, người lính trẻ bùi ngùi nắm chặt tay người thương, trao cho chị lời hẹn ước: "Chờ anh đánh tan giặc, hết chiến tranh anh sẽ về cưới em". Chị Lệ gật đầu, gói ghém niềm tin yêu gửi theo bước chân anh vào chiến trận. Nhưng cả hai đều không ngờ rằng, đó là lần cuối cùng họ được nhìn thấy nhau bằng xương bằng thịt.

Khí tiết kiên cường tại mặt trận Cầu Chữ Y – Xuân Mậu Thân 1968

Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 bùng nổ. Đơn vị của Huỳnh Văn Quên nhận nhiệm vụ đánh chiếm và chốt giữ khu vực Cầu Chữ Y (Sài Gòn) – một vị trí chiến lược huyết mạch dẫn vào trung tâm sào huyệt của địch.

Tại đây, cuộc chiến diễn ra vô cùng tàn khốc. Địch điên cuồng dội hỏa lực dày đặc từ máy bay, tàu chiến trên sông và xe tăng nhằm bẻ gãy mũi tiến công của quân giải phóng. Dưới sự chỉ huy của Đại đội trưởng Trần Hoài Nang, Huỳnh Văn Quên cùng các đồng đội đã chiến đấu kiên cường, bám trụ từng góc phố, mố cầu. Trong làn mưa đạn xối xả của kẻ thù, người Tiểu đội phó trẻ tuổi đã dũng cảm xung phong đi đầu, giữ vững trận địa cho đến hơi thở cuối cùng. Anh trúng đạn và anh dũng hy sinh bên bờ sông cạnh Cầu Chữ Y vào ngày 2 tháng 3 năm 1968. Anh ngã xuống khi tuổi đời mới mười tám, mang theo lời hẹn ước trăm năm gửi lại lòng đất mẹ.

Thi thể của anh cùng nhiều đồng đội hy sinh trong trận đánh năm ấy được chôn cất vội vã tại khu vực nghĩa địa Chí Hòa — nơi mà sau này đổi thay trở thành Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng (Quận 10, TP.HCM). Do hoàn cảnh chiến tranh ác liệt và sự sai lệch thông tin trên giấy tờ (giấy báo tử ghi nhầm tên anh thành "Huỳnh Văn Quyên"), suốt 58 năm ròng rã, gia đình và người thương không biết anh đang nằm lại nơi đâu.

58 năm giọt Lệ đợi Quên và cuộc hội ngộ kỳ diệu từ lòng đất

Ở quê nhà Tây Ninh, người con gái Nguyễn Thị Lệ của tuổi 20 năm nào nay đã trở thành một bà lão tóc bạc da mồi ngoài 80 tuổi. Suốt gần sáu mươi năm qua, bà ở vậy, không lập gia đình, trọn đời thủy chung giữ lời thề son sắt với người lính trẻ năm xưa. Những người em của liệt sĩ Quên vẫn gọi bà bằng hai tiếng "chị dâu" đầy trân trọng, thay anh chăm sóc bà những lúc ốm đau.

Sự mong mỏi tưởng chừng như vô vọng ấy đã được đền đáp bằng một phép màu giữa thời bình. Tháng 7 năm 2026, trong khuôn khổ "Chiến dịch 500 ngày đêm" quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng của Bộ Tư lệnh TP.HCM, các chiến sĩ đã phát hiện một rãnh mộ tập thể. Bên cạnh một bộ hài cốt, người ta tìm thấy những di vật thiêng liêng: một cây bút bi, một chiếc lược, một chiếc ví, chai dầu gió và đặc biệt là mảnh giấy úa màu thời gian ghi rõ cái tên: Huỳnh Văn Quên.

Thông tin lập tức được lan tỏa. Cơ quan chức năng khẩn trương vào cuộc, lấy mẫu sinh phẩm ADN từ người em trai Huỳnh Văn Mười và đối chiếu tư liệu lịch sử. Kết quả trùng khớp hoàn toàn. Sau gần sáu thập kỷ bặt vô âm tín, danh tính của anh đã được trả lại một cách trọn vẹn.

Vào tháng 7 năm 2026, trong chương trình cầu truyền hình đặc biệt "Sao sáng dẫn đường" của Đài Truyền hình Việt Nam, những kỷ vật thiêng liêng ấy đã được trang trọng trao lại cho gia đình và bà Nguyễn Thị Lệ. Giây phút bà Lệ ôm bức ảnh phục dựng của người yêu vào lòng, nước mắt nhạt nhòa trên khuôn mặt hằn sâu nếp nhăn thời gian, cả hội trường đã lặng đi vì xúc động. Lời "thất hứa" của anh năm 16 tuổi cuối cùng đã được khép lại bằng một cuộc đoàn viên muộn màng nhưng bất tử. Anh đã về, không còn lạnh lẽo, tên anh mãi mãi được Tổ quốc ghi công.