Người con đất Thanh Hóa và cái duyên với pháo cao xạ

Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 trong một gia đình bần nông nghèo tại xã Nông Trường, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Tuổi thơ của anh là chuỗi ngày cơ cực, từ năm lên 8 tuổi đã phải đi ở vạ vật, làm thuê cuốc mướn cho địa chủ, chịu đủ mọi sự roi vọt và bóc lột của chế độ cũ. Chính hoàn cảnh khốn khó ấy đã hun đúc trong anh một lòng căm thù giặc sâu sắc và một ý chí kiên cường chịu đựng.

Năm 1946, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bùng nổ, anh tham gia vào lực lượng dân quân tự vệ ở địa phương. Đến năm 1950, Tô Vĩnh Diện hăng hái xung phong nhập ngũ, trở thành chiến sĩ bộ binh. Tháng 5 năm 1953, khi quân đội ta thành lập lực lượng pháo cao xạ đầu tiên (Trung đoàn 367) để chuẩn bị cho trận quyết chiến chiến lược, anh được điều động sang binh chủng mới này và được bổ nhiệm làm Tiểu đội trưởng thuộc Đại đội 827, Tiểu đoàn 394. Với bản tính điềm đạm, chịu thương chịu khó và vô cùng cẩn thận, anh luôn chăm sóc vũ khí như báu vật, được đồng đội tin yêu, nể trọng coi như người anh cả của tiểu đội.