Người con gái Sông La

La Thị Tám sinh năm 1949 tại xã Đức Hòa, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh.
Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, tuyến giao thông Đường 15 – Sông La trở thành huyết mạch chi viện cho chiến trường miền Nam. Đây cũng là nơi bom đạn Mỹ trút xuống dữ dội mỗi ngày.

Năm 1968, khi mới 19 tuổi, La Thị Tám xung phong làm quan sát viên bom nổ chậm – một công việc cực kỳ nguy hiểm.
Nhiệm vụ của cô là đếm, đánh dấu và báo cáo các quả bom chưa nổ để đội công binh xử lý, đảm bảo đường vận chuyển an toàn.

Mỗi khi máy bay Mỹ vừa rút, khói bom còn mù mịt, La Thị Tám một mình băng qua các hố bom, đến gần từng quả bom đang nổ chậm để cắm cờ đánh dấu.
Cô làm công việc ấy suốt 8 tháng liền, đánh dấu 1.205 quả bom, bảo đảm an toàn cho hàng nghìn lượt xe và bộ đội vượt tuyến.

Khi được hỏi có sợ chết không, cô cười:

“Sợ chứ, nhưng nghĩ đến đồng đội và chiến trường miền Nam, em lại quên hết sợ.”

Ngày 20/7/1969, khi đang làm nhiệm vụ tại Bến phà Linh Cảm, La Thị Tám bị trúng bom và hy sinh anh dũng.
Cô được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1970.

Câu chuyện về La Thị Tám đã được nhà báo Nguyễn Sinh viết lại thành phóng sự “Người con gái Sông La” – lan tỏa khắp cả nước.
Sau này, nhiều bài hát, bài thơ, phim tài liệu đã được sáng tác dựa trên hình tượng của cô.