NGƯỜI CON GÁI TRÊN ĐỈNH ĐÈO PHU LA NHÍCH

Những năm 1965 - 1966, đỉnh đèo Phu La Nhích trên tuyến đường 20 Quyết Thắng (Quảng Bình) được ví như một "cối xay thịt" hay "tọa độ chết" bởi sự đánh phá hủy diệt của không quân Mỹ. Địch ném bom rải thảm suốt ngày đêm nhằm cắt đứt mạch máu giao thông chi viện vào miền Nam. Mặt đất nơi đây không một ngọn cỏ nào mọc nổi, đất đá bị cày đi xới lại tơi tả thành bụi mịn, chỉ cần một trận mưa rừng là cả tuyến đường biến thành một bãi sình lầy nuốt chửng những chiếc xe tải.

Tại trọng điểm khốc liệt ấy, Tiểu đội 6 TNXP do cô gái Quảng Bình Nguyễn Thị Kim Huế làm tiểu đội trưởng gồm toàn những cô gái tuổi mười chín, đôi mươi nhận nhiệm vụ: Bám trụ kiên cường, rà phá bom mìn và san lấp hố bom ngay sau khi máy bay địch vừa rút để thông đường.

Chị Kim Huế khi ấy vóc dáng nhỏ nhắn, nước da đen sạm vì nắng gió Trường Sơn nhưng đôi mắt thì rực sáng một ý chí sắt đá. Chị luôn đi đầu trong mọi công việc nguy hiểm nhất.

Một chiều mùa hè năm 1966, một loạt bom bằn của máy bay phản lực Mỹ dội xuống đèo Phu La Nhích. Đất trời rung chuyển. Khói bom vừa dứt, chị Kim Huế nghe thấy tiếng còi báo động thông đường vang lên. Chị lập tức thổi còi tập hợp tiểu đội, cầm xẻng lao ra trận địa.

Thế nhưng, khi vừa bước đến mép một hố bom lớn, chị bỗng khựng lại. Một quả bom nổ chậm cỡ lớn găm sâu vào lòng đường, đuôi bom vẫn còn nhô lên, phát ra những tiếng "tích tích" khô khốc đầy chết chóc. Theo quy định, phải chờ lực lượng công binh đến kích nổ. Nhưng lúc đó, dòng xe tải chở đạn dược, lương thực ra tiền tuyến đã áp sát chân đèo, chỉ cần ùn tắc mươi phút, máy bay địch quay lại tọa độ cũ thì toàn bộ đoàn xe sẽ bị hủy diệt.

Trong giây phút ngàn cân treo sợi tóc ấy, chị Kim Huế quay lại nhìn đồng đội, nói dứt khoát: "Các em đứng lùi lại phía sau. Chị là tiểu đội trưởng, chị hiểu quả bom này hơn. Nếu có chuyện gì xảy ra, hãy thay chị thông đường cho xe qua!".

Không một chút do dự, chị Huế một mình ôm chiếc xẻng, chầm chậm trườn về phía quả bom nổ chậm. Xung quanh chị, mặt đất vẫn còn bốc khói ngùn ngụt, hơi nóng hầm hập phả vào mặt. Chị cẩn trọng từng chút một, gạt từng lớp đất đá xung quanh ngòi nổ. Mỗi giây trôi qua dài như một thế kỷ. Tiếng tim đập của chị hòa cùng tiếng bíp bíp của thần chết.

Bằng sự mưu trí và thần kinh thép được tôi luyện qua hàng trăm trận bom, chị đã khéo léo dùng bao cát lấp quanh ngòi nổ để giảm thiểu độ nhạy, rồi nhanh chóng vẫy cờ lệnh cho đồng đội lao lên, đổ hàng tấn đất đá lấp phẳng hố bom bên cạnh, mở ra một lối đi hẹp tránh quả bom nổ chậm cho đoàn xe.

Chỉ vài phút sau, chiếc xe tải đầu tiên chầm chậm bò qua đỉnh đèo. Các chiến sĩ lái xe nhìn qua cửa kính, thấy một cô gái TNXP nhỏ nhắn, quần áo lấm lem bùn đất và thuốc súng, tay giữ chặt lá cờ lệnh hướng dẫn đường đi giữa làn khói bom. Họ đã bật khóc vì xúc động và thán phục. Đêm đó, hơn 100 chiếc xe tải đã vượt qua đỉnh Phu La Nhích an toàn, hướng về miền Nam ruột thịt.

Vĩ thanh

Trong suốt những năm tháng bám trụ tại Trường Sơn, chị Nguyễn Thị Kim Huế đã trực tiếp cứu sống nhiều đồng đội bị sập hầm, rà phá hàng chục quả bom nổ chậm và có tới liên tục nhiều năm liền đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua. Năm 1967, khi mới tròn 27 tuổi, chị vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân và được gặp Bác Hồ kính yêu.

Hòa bình lập lại, "O đại đội trưởng" TNXP năm xưa trở về với cuộc sống đời thường bình dị. Những vết thương trên da thịt mỗi khi trái gió trở trời lại đau nhức, nhưng nụ cười của người anh hùng Trường Sơn vẫn rạng rỡ như ngày nào. Câu chuyện của chị và thế hệ TNXP thời hoa lửa là minh chứng sống động nhất cho một "huyền thoại Trường Sơn" — nơi những cô gái tuổi đôi mươi đã lấy tim mình làm bộc phá, lấy thân mình làm cọc tiêu, viết nên bài ca bất tử về lòng yêu nước và tuổi trẻ kiên cường của dân tộc Việt Nam.