Người con gái với đôi vai truyền thuyết
Dòng sông Mã anh hùng chảy qua đất Thanh Hóa không chỉ mang theo phù sa mà còn chở nặng những ký ức về một thời đạn bom khốc liệt. Trong những năm tháng chống chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ, cầu Hàm Rồng trở thành "yết hầu" giao thông huyết mạch, là mục tiêu đánh phá hủy diệt của không quân Hoa Kỳ. Và chính tại nơi "tọa độ lửa" ấy, một huyền thoại về sức mạnh của người phụ nữ Việt Nam đã ra đời. Đó là câu chuyện về bà Ngô Thị Tuyển – người con gái chỉ nặng 42kg nhưng đã
Tháng 4 năm 1965, không quân Mỹ tập trung hỏa lực cực lớn hòng cắt đứt mạch
máu giao thông tại Hàm Rồng. Bầu trời Thanh Hóa khi ấy không lúc nào ngớt tiếng gầm
rú của máy bay F-105 và F-4. Khói bom đen kịt bao phủ cả một vùng trời, mặt đất rung
chuyển bởi những đợt oanh tạc liên tiếp.
Cô gái trẻ Ngô Thị Tuyển khi ấy mới 19 tuổi, là dân quân xã Nam Ngạn (thị xã
Thanh Hóa). Với vóc dáng nhỏ nhắn, nước da rám nắng và đôi mắt cương nghị, chị cùng
đồng đội bám trụ trận địa với tinh thần "thà hy sinh chứ không để cầu gẫy". Công việc
của đội dân quân là tiếp đạn, tải thương và san lấp hố bom để xe pháo kịp thời ra trận.
Ngày 3 và 4 tháng 4 năm 1965 đi vào lịch sử như những ngày rực lửa nhất. Máy bay
Mỹ lao xuống như những con diều hâu hung tợn, trút bom xuống các trận địa pháo quanh
cầu Hàm Rồng. Tiếng súng cao xạ của ta đáp trả quyết liệt, tạo nên một bản hùng ca đầy
bi tráng giữa đất trời.
Trong lúc trận chiến đang ở giai đoạn căng thẳng nhất, tại một trận địa pháo cao xạ
bên bờ sông Mã, đạn dược dần cạn kiệt. Các pháo thủ đang gồng mình chiến đấu nhưng
nếu không có đạn tiếp viện kịp thời, trận địa có nguy cơ bị tê liệt.
Lúc đó, có hai hòm đạn pháo cao xạ loại 12,7mm cần được chuyển gấp lên mâm
pháo. Mỗi hòm đạn nặng tới 48-50kg, bình thường phải hai người khiêng mới xuể. Giữa
lúc dầu sôi lửa bỏng, khói đạn mù mịt, không có ai để hỗ trợ, Ngô Thị Tuyển đã không
chút do dự. Chị lao đến, vác một hòm lên vai, rồi nhờ đồng đội nhấc thêm hòm thứ hai
đặt chồng lên.
Hình ảnh cô gái nhỏ bé cao chưa đầy 1m50, nặng vỏn vẹn 42kg nhưng trên vai là
98kg đạn, bước đi thoăn thoắt qua những hố bom còn nóng rẫy, vượt qua làn đạn réo rắt
để đưa đạn đến tận tay pháo thủ đã trở thành một biểu tượng bất tử. Nhiều người hỏi chị:
"Lấy đâu ra sức mạnh kỳ diệu ấy?". Bà Tuyển sau này thường cười hiền hậu và bảo rằng:
"Lúc ấy chẳng kịp nghĩ gì đến cân nặng hay hiểm nguy, chỉ thấy quân thù đang bắn phá
quê hương, thấy anh em pháo thủ đang chờ đạn. Lòng căm thù và ý chí quyết thắng đã
nâng bước chân tôi đi".
Đó không đơn thuần là sức mạnh cơ bắp, đó là sức mạnh của lòng yêu nước nồng
nàn, là sức bật của một dân tộc không bao giờ chịu khuất phục trước uy lực của máy móc,
vũ khí hiện đại.
Trò chuyện với bà sau này, chúng ta mới thấu hiểu hết sự hy sinh thầm lặng của thế
hệ "hoa lửa". Sau những trận đánh, đôi vai của người con gái ấy sưng phồng, bầm tím,
những vết sẹo để lại như những tấm chương chương lao động và chiến đấu. Nhưng trên
môi bà vẫn luôn nở nụ cười.
Bà kể về những bữa cơm ăn vội giữa hầm hào, những bát nước chè xanh san sẻ
cùng đồng đội, và cả những giọt nước mắt khi chứng kiến người anh, người chị ngã
xuống ngay bên cạnh mình. Cầu Hàm Rồng vẫn đứng vững, sông Mã vẫn chảy, và những
con người như bà Tuyển đã viết nên trang sử bằng chính máu và mồ hôi của mình.
Năm 1967, Ngô Thị Tuyển vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 21 tuổi. Chị trở thành nguồn cảm hứng
cho hàng triệu thanh niên Việt Nam thời bấy giờ: "Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước / Mà
lòng phơi phới dậy tương lai".
Câu chuyện của Anh hùng Ngô Thị Tuyển không chỉ là một mảnh ký ức về chiến
tranh, mà còn là bài học lớn về giá trị của con người. Bà đã chứng minh rằng: Sức mạnh
của con người là vô hạn khi nó được đặt trong sự nghiệp chính nghĩa và tình yêu quê
hương sâu sắc.
Đối với sinh viên chúng ta – những người đang sống trong hòa bình, được học tập
dưới mái trường Kỹ thuật Công nghiệp hiện đại – hình ảnh "đôi vai huyền thoại" ấy là
một lời nhắc nhở. Chúng ta không phải vác đạn ra trận, nhưng chúng ta đang vác trên vai
trách nhiệm xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời đại mới.
Cuộc đời của bà Ngô Thị Tuyển là một "câu chuyện thời hoa lửa" đẹp đẽ nhất. Dù
thời gian có trôi đi, dù vết thương chiến tranh đã lành, nhưng tinh thần "vác cả non sông
trên vai" của bà sẽ mãi là ngọn lửa sưởi ấm và soi đường cho các thế hệ trẻ hôm nay và
mai sau.
Người chứng nhân ấy hiện vẫn đang sống giản dị tại quê nhà Thanh Hóa. Mỗi khi
có dịp gặp gỡ các bạn trẻ, bà vẫn luôn dặn dò: "Hãy sống sao cho xứng đáng với những
người đã ngã xuống". Vâng, chúng cháu xin hứa sẽ giữ mãi ngọn lửa ấy trong tim.



