Người con Quảng Trị - Lê Duẩn
Lê Duẩn (tên thật Lê Văn Nhuận, 1907–1986) là người con Quảng Trị, nhà lãnh đạo kiệt xuất của cách mạng Việt Nam. Sớm giác ngộ lý tưởng, ông trở thành đảng viên lớp đầu tiên năm 1930, từng bị tù đày nhưng không khuất phục. Trở về quê hương 1936, ông khôi phục tổ chức Đảng, thành lập Tỉnh ủy Quảng Trị, sau đó lãnh đạo phong trào cả miền Trung. Từ năm 1960, giữ cương vị Tổng Bí thư suốt 26 năm, ông cùng Đảng lãnh đạo cuộc kháng chiến chống Mỹ thắng lợi, thống nhất đất nước và bắt đầu xây dựng chủ nghĩa xã hội. Trọn gần 60 năm cống hiến, tư duy chiến lược, bản lĩnh chính trị và đạo đức cách mạng của ông để lại di sản quý giá, mãi là niềm tự hào của quê hương Quảng Trị và cả dân tộc Việt Nam.
Ở mảnh đất Quảng Trị, nơi được ví như "thắt lưng giữa đất nước", nơi từng hứng chịu bao bom đạn và đau thương, đã sinh ra một người con mà tên tuổi đi cùng suốt nửa thế kỷ lịch sử dân tộc: Lê Duẩn. Tên thật của ông là Lê Văn Nhuận, sinh ngày 7 tháng 4 năm 1907, tại làng Bích La, huyện Triệu Phong — một vùng quê nghèo nhưng giàu truyền thống yêu nước và hiếu học.
Tuổi trẻ Lê Duẩn lớn lên trong cảnh nước nhà bị chia cắt, nhân dân chịu áp bức, bóc lột nặng nề. Ngọn lửa căm thù giặc và khát vọng độc lập sớm thắp lên trong lòng người thanh niên. Năm 1925, ông rời quê hương, bước vào con đường cách mạng. Năm 1930, ông trở thành một trong những đảng viên lớp đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam. Từ đó, cuộc đời ông gắn bó trọn vẹn với vận mệnh Tổ quốc.
Thời kỳ 1936–1939, sau khi được trả tự do khỏi nhà tù đế quốc, Lê Duẩn trở về Quảng Trị, khôi phục cơ sở Đảng, tập hợp cán bộ, vận động nhân dân đấu tranh. Cuối năm 1936, Tỉnh ủy lâm thời Quảng Trị được thành lập với ông làm hạt nhân lãnh đạo. Rồi ông lên Huế, phụ trách Xứ ủy Trung kỳ, mở rộng phong trào cách mạng khắp miền Trung. Tài năng tổ chức, tư duy sắc bén và tấm lòng gần gũi nhân dân đã khiến đồng bào kính trọng gọi ông với tình cảm trìu mến: Anh Ba.
Những năm tháng tù đày tại Hỏa Lò, Sơn La, Côn Đảo không thể khuất phục ý chí người chiến sĩ. Tra tấn, đòn roi, cô lập — tất cả chỉ càng rèn đúc thêm bản lĩnh và niềm tin vào ngày thắng lợi. Ông từng nói: "Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân", và chính tư tưởng ấy đã soi đường cho ông trong suốt cuộc đời.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Từ năm 1960, với trọng trách Tổng Bí thư, Lê Duẩn cùng Trung ương Đảng lãnh đạo toàn dân kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Ông là người hoạch định đường lối chiến lược, kiên quyết và sáng tạo, đưa cuộc kháng chiến đi đến thắng lợi hoàn toàn. Tư tưởng "đánh cho Mỹ cút, đánh cho ngụy nhào" đã trở thành ngọn đèn soi đường cho quân và dân ta. Đại thắng mùa Xuân năm 1975, non sông về một mối — đó cũng là khát vọng suốt đời của người con Quảng Trị.
Sau ngày thống nhất, Lê Duẩn cùng Đảng lãnh đạo nhân dân xây dựng Tổ quốc, vượt qua vô vàn khó khăn, thử thách. Ông trọn đời sống giản dị, thanh cao, không có một chút tư lợi. Ngày 10 tháng 7 năm 1986, Tổng Bí thư Lê Duẩn từ trần, để lại nỗi tiếc thương vô hạn cho toàn dân. Gần 60 năm hoạt động cách mạng, trong đó 26 năm giữ cương vị Tổng Bí thư — thời gian dài nhất trong lịch sử Đảng — ông đã viết nên một cuộc đời trọn vẹn cho nước, cho dân.
Người con Quảng Trị ấy đã đi xa, nhưng tư tưởng, đạo đức và tấm gương của ông vẫn mãi soi sáng con đường dân tộc ta đi tới.
