NGƯỜI CON QUÊ LÚA VÀ TUỔI HAI MƯƠI GỬI LẠI CHIẾN TRƯỜNG: KÝ ỨC VỀ ANH NGUYỄN VĂN LẪM

NGƯỜI CON QUÊ LÚA VÀ TUỔI HAI MƯƠI GỬI LẠI CHIẾN TRƯỜNG: KÝ ỨC VỀ ANH NGUYỄN VĂN LẪM

Thái Bình – mảnh đất hiền hòa giữa đồng bằng Bắc Bộ – vốn nổi tiếng bởi những cánh đồng lúa bát ngát tận chân trời. Nhưng với tôi, niềm tự hào về quê hương không chỉ nằm ở hạt gạo trắng trong, mà còn ở những con người bình dị đã hóa thân vào lịch sử trong những năm tháng “thời hoa lửa”. Trong số những người con anh dũng ấy, hình ảnh anh Nguyễn Văn Lẫm – người chiến sĩ quê huyện Đông Hưng – luôn sống mãi như một biểu tượng bất diệt của lòng yêu nước.

1. Thuở nhỏ bên dòng sông Trà Lý và lời dạy của mẹ

Anh Lẫm sinh ra và lớn lên trong một ngôi làng nhỏ nép mình bên dòng sông Trà Lý hiền hòa. Tuổi thơ anh là những ngày gắn bó với con đê, lũy tre làng và tiếng võng kẽo kẹt của mẹ giữa những buổi trưa hè oi ả. Gia đình anh nghèo, nhưng mái tranh ấy lúc nào cũng rộn rã tiếng cười. Anh sở hữu đôi mắt hồn hậu, sáng rực vẻ chân chất của người dân lao động.

Tôi cứ ám ảnh mãi câu nói của mẹ anh: “Nhà mình chẳng có gì quý, chỉ có tấm lòng thẳng như lúa đứng đồng”. Có lẽ chính cái triết lý sống giản đơn mà cao quý ấy đã gieo vào lòng anh tình yêu quê hương đất nước từ thuở thiếu thời. Anh yêu mảnh đất mình đứng, yêu bông lúa mình trồng, và vì yêu, anh sẵn sàng bảo vệ nó bằng cả mạng sống.

Năm 19 tuổi, khi cuộc kháng chiến bước vào giai đoạn cam go nhất, anh Lẫm gác lại giấc mơ sau lũy tre xanh để viết đơn tình nguyện nhập ngũ. Mẹ anh – người phụ nữ Thái Bình tần tảo – biết con đi là vào nơi hòn tên mũi đạn, nhưng bà không ngăn cản. Bà chỉ lặng lẽ xếp vào ba lô cho con bộ quần áo mới, vài củ khoai khô làm lương thảo và lời dặn dò đẫm nước mắt: “Đi thì nhớ giữ mạng, giữ lấy tấm lòng Thái Bình”.

Ngày anh khoác ba lô rời quê, bóng mẹ nhỏ dần nơi đầu bãi, nhưng quyết tâm trong lòng anh thì lớn lao vô hạn. Tại chiến trường Quảng Trị khốc liệt, anh được phân vào đội phá bom – một nhiệm vụ mà mỗi giây phút đều là sự đánh cược với tử thần. Đồng đội kể lại rằng, anh Lẫm luôn là người đi trước, dùng sự nhạy bén và can trường để rà từng tấc đất, mở đường cho tiểu đoàn tiến bước. Giữa cái lạnh thấu xương của đêm rừng và sức nóng của bom đạn, đôi tay anh có thể run vì rét, nhưng ánh mắt anh chưa bao giờ tắt đi niềm tin vào ngày chiến thắng.

Vào một ngày định mệnh, khi kẻ địch bất ngờ kích nổ mìn định hướng vào đội hình hành quân, trong khoảnh khắc chỉ tính bằng giây, anh Lẫm đã không nghĩ đến bản thân mình. Anh hét lớn: “Nằm xuống!” rồi lao mình về phía khối thuốc nổ. Tiếng nổ chát chúa vang lên xé toạc đại ngàn. Đồng đội được cứu sống, nhưng người chiến sĩ Thái Bình ấy đã mãi mãi nằm lại giữa đất đỏ miền Trung khi tuổi hai mươi còn đang độ nở rộ.

Anh đi, để lại chiếc ba lô sờn cũ và cuốn nhật ký với những dòng chữ nghẹn ngào: “Con nhớ mẹ. Con nhớ quê lúa mình. Khi đất nước hòa bình, con sẽ về gặt lúa giúp mẹ...”. Lời hẹn ấy đã vĩnh viễn không bao giờ thành hiện thực. Ngày nhận tin anh hy sinh, mẹ anh ngất lịm bên cổng làng – nơi bà vẫn hằng ngày ngóng đợi bóng con trở về. Người con trai mang "tấm lòng thẳng như lúa đứng đồng" đã hòa mình vào đất mẹ, hóa thân thành mây trắng trên trời xanh.

Mỗi lần nghe kể về anh Lẫm, tôi lại thấy sống mũi mình cay cay. Một người thanh niên Đông Hưng bình dị, chẳng cần danh tiếng cao sang, chỉ vì hai chữ "Tổ quốc" mà dám hiến dâng cả tuổi trẻ.

Là một học sinh lớp 9, đang sống trong những ngày hòa bình rực rỡ, tôi thấy mình thật may mắn. Chúng tôi được đến trường, được ước mơ, được sống trong vòng tay ấm áp của gia đình, trong khi tuổi 20 của anh Lẫm và bao người anh hùng khác đã gửi lại nơi chiến hào khói lửa. Chính sự hy sinh ấy đã thức tỉnh trong tôi những suy nghĩ trưởng thành hơn. Tôi tự nhủ mình phải sống tử tế hơn, cố gắng học tập không chỉ cho bản thân mà còn để xứng đáng với những gì thế hệ trước đã đánh đổi bằng xương máu.

"Thời hoa lửa" đã lùi xa vào quá khứ, nhưng ngọn lửa từ trái tim anh Nguyễn Văn Lẫm vẫn như âm ỉ cháy trong lòng tôi. Ngọn lửa ấy nhắc nhở rằng hòa bình là món quà vô giá được mua bằng cái giá rất đắt. Từ trong sâu thẳm trái tim mình, tôi luôn có một lời hứa âm thầm: Sẽ sống sao cho thật đẹp, thật ý nghĩa – để không phụ lòng những người đã nằm xuống cho đất nước đứng lên.