NGƯỜI CON THÁI BÌNH NẰM LẠI TUỔI HAI MƯƠI
Người con trai quê Thái Bình ra đi khi tuổi đời vừa tròn hai mươi, nằm lại nơi chiến trường xa lạ. Người mẹ ở quê lúa sống trọn đời với ký ức về một tuổi hai mươi không bao giờ già đi.
Trong căn nhà nhỏ ở cuối làng Thụy Sơn, bà Trần Thị Mão vẫn giữ một chiếc áo bộ đội đã bạc màu. Áo được gấp cẩn thận, đặt trong hòm gỗ, lót giấy báo cũ. Đó là chiếc áo con trai bà mặc ngày lên đường.
Con trai bà – Trần Văn Lực – hy sinh khi vừa tròn hai mươi tuổi.
Hai mươi tuổi, ở làng quê Thái Bình ngày ấy, người ta còn đang lo cấy lúa, lo dựng vợ gả chồng. Nhưng với Lực, hai mươi tuổi là lúc khoác ba lô, rời làng, đi về phía chiến trường.
Ngày tiễn con đi, bà Mão không khóc. Bà chỉ dặn: “Đi cho trọn, mẹ chờ.” Lực cười, cái cười sáng và hiền. Bà còn nhớ rõ ánh mắt con trai lúc quay lại nhìn mẹ lần cuối. Khi ấy, bà không nghĩ đó là lần nhìn cuối cùng.
Những lá thư đầu tiên từ chiến trường gửi về đều đều. Lực kể chuyện hành quân, chuyện đồng đội, dặn mẹ giữ sức. Lá thư nào cũng kết bằng một câu giống nhau: “Con vẫn ổn, mẹ đừng lo.”
Rồi thư thưa dần.
Giấy báo tử đến vào một buổi chiều cuối năm. Trời lạnh, gió từ sông thổi vào làng hun hút. Cán bộ xã đứng trước cửa, giọng trầm xuống. Bà Mão nghe thấy từng chữ, nhưng tai ù đi, không nghe rõ nữa.
Từ hôm ấy, thời gian với bà như ngừng lại ở mốc hai mươi tuổi của con.
Bạn bè Lực lần lượt trở về sau chiến tranh. Có người tóc đã điểm bạc, có người mang thương tật. Riêng Lực thì không về. Trong ký ức của bà Mão, con trai mãi mãi là chàng trai hai mươi, dáng người gầy, nụ cười hiền.
Cao trào của câu chuyện đến vào một ngày làng làm lễ truy điệu chung cho các liệt sĩ. Tên Trần Văn Lực được xướng lên. Bà Mão đứng lặng giữa sân đình. Khi tiếng trống vang lên, bà bất chợt gọi khẽ: “Lực ơi…”
Không ai trả lời. Nhưng bà tin con mình nghe thấy.
Người con Thái Bình nằm lại tuổi hai mươi – không vợ, không con, không một ngày trở về – nhưng tuổi hai mươi ấy đã hóa thành tuổi hai mươi của Tổ quốc.
