người con trai thứ hai

Trong hành trình đi sưu tầm những câu chuyện về các Bà mẹ Việt Nam anh hùng trên quê hương Càng Long, tôi trở lại xã Phương Thạnh — vùng đất đã chứng kiến biết bao lớp người ngã xuống vì độc lập, tự do. Giữa những câu chuyện còn vang vọng nơi đây, câu chuyện về Mẹ Trương Thị Sảnh khiến tôi lặng người rất lâu.

Mẹ sinh năm 1907, một người phụ nữ nông thôn hiền lành, cả đời gắn bó với ruộng đồng và mái nhà đông con. Bảy người con lớn lên trong vòng tay Mẹ, giữa những tháng ngày đất nước còn chìm trong chiến tranh và loạn lạc. Với Mẹ, gia đình là tất cả. Nhưng với đất nước, những người con của Mẹ lại là những người sẵn sàng lên đường khi Tổ quốc gọi tên.

Theo lời kể của các bậc cao niên, trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp, người con trai Huỳnh Văn Hòn đã sớm tham gia cách mạng. Năm 1952, anh trở thành Tổ trưởng du kích xã Phương Thạnh — một vị trí luôn đối mặt với hiểm nguy, nơi mỗi bước đi đều có thể là ranh giới giữa sự sống và cái chết.

Ngày 2 tháng 2 năm 1954, trong khi được phân công bám sát tình hình địch để bảo vệ ấp, anh đã bị địch phát hiện và bắn hy sinh. Sự ra đi của anh là mất mát đầu tiên, như một vết cắt sâu vào trái tim người mẹ.

Nhưng chiến tranh không dừng lại ở đó.

Khi đất nước bước vào cuộc kháng chiến chống Mỹ, người con trai thứ hai — Huỳnh Văn Trai — tiếp bước anh mình. Năm 1957, anh tham gia lực lượng du kích, rồi trở thành Tiểu đội trưởng của xã. Anh là người chỉ huy trẻ, gan dạ, luôn đi đầu trong những trận chống càn bảo vệ quê hương.

Ngày 7 tháng 8 năm 1965, trong một trận chiến tại ấp Hưng Nhượng A, anh đã anh dũng hy sinh dưới làn đạn của kẻ thù. Một lần nữa, Mẹ lại tiễn con đi… trong nỗi đau không lời.

Hai người con, hai cuộc kháng chiến, hai lần mất mát.

Tôi đứng lặng trước mảnh đất Phương Thạnh, nghe câu chuyện mà lòng chùng xuống. Người ta kể rằng, Mẹ Trương Thị Sảnh là người phụ nữ kiên cường. Sau những mất mát ấy, Mẹ không gục ngã. Mẹ vẫn lặng lẽ sống, tiếp tục nuôi dạy những người con còn lại, như một gốc cây bám sâu vào lòng đất, mặc cho giông bão đi qua.

Mẹ không cầm súng, không trực tiếp chiến đấu, nhưng chính Mẹ đã hiến dâng cho Tổ quốc những người con anh dũng. Sự hy sinh của Mẹ không được kể bằng những chiến công, mà được khắc ghi bằng chính những mất mát thầm lặng kéo dài suốt cuộc đời.

Mẹ qua đời năm 1991, mang theo những ký ức của một thời đất nước chia cắt và đấu tranh không ngừng nghỉ. Nhưng câu chuyện về Mẹ vẫn còn sống mãi trong lòng quê hương.

Ngày 26 tháng 3 năm 2014, Nhà nước đã truy tặng Mẹ danh hiệu cao quý “Bà mẹ Việt Nam anh hùng”. Đó không chỉ là sự ghi nhận, mà còn là lời tri ân sâu sắc của dân tộc đối với một người mẹ đã hiến dâng những điều thiêng liêng nhất.

Rời Phương Thạnh, tôi mang theo trong lòng một nỗi xúc động sâu sắc. Là một cán bộ Đoàn, tôi hiểu rằng những câu chuyện như của Mẹ Trương Thị Sảnh không chỉ để nhớ, mà còn để nhắc — nhắc thế hệ hôm nay về giá trị của hòa bình, về những hy sinh đã làm nên dáng hình đất nước.

Bởi có những người mẹ đã đi qua hai cuộc chiến với một trái tim không bao giờ tắt — trái tim của tình yêu quê hương, của sự hy sinh thầm lặng mà vĩ đại.