NGƯỜI CON XỨ CAO BẰNG VÀ KHẨU SƠN PHÁO MỘT MÌNH TRÊN ĐỒI E1

Trong dòng ký ức về những ngày tháng hoa lửa Điện Biên, hình ảnh người lính pháo binh Phùng Văn Khẩu luôn khiến người ta xúc động bởi sự mộc mạc và dũng cảm đến phi thường. Sinh năm 1930 tại vùng đất núi cao Đức Hồng, huyện Trùng Khánh (Cao Bằng), người con dân tộc Nùng ấy mang theo cái bụng dạ thẳng thắn, chân thật và ý chí sắt đá của núi rừng vào quân ngũ từ tháng 12 năm 1949.

Chiến dịch Điện Biên Phủ bước vào chặng đường khốc liệt nhất, Phùng Văn Khẩu là pháo thủ thuộc Trung đoàn 675, Đại đoàn 351. Trận địa của khẩu đội sơn pháo 75mm đặt trên đồi E1 – một điểm cao chiến lược hứng chịu biết bao trận mưa bom, bão đạn cày xới mỗi ngày. Địch quyết tâm xóa sổ hỏa lực của ta, còn các chiến sĩ pháo binh thì thề giữ trận địa đến cùng.

Tháng 3 năm 1954, những trận đánh giằng co trên đồi E1 diễn ra vô cùng dữ dội. Bom pháo địch dội xuống tàn khốc, đất đá sạt lở, công lệm sụp đổ. Lần lượt từng người đồng đội thân thiết – những người vừa mới cùng ông chia nhau hớp nước, củ sắn luộc – đã ngã xuống ngay trên chiến hào. Cả khẩu đội chỉ còn lại một mình Phùng Văn Khẩu. Bản thân ông cũng bị thương, máu hòa cùng bùn đất khét lẹt bám đầy người.

Nỗi đau mất đồng đội uất nghẹn trong lồng ngực. Gạt nước mắt, ông nén đau gào to tên từng người rồi tự hứa sẽ trả thù cho anh em. Một mình giữa trận địa nghi ngút khói, ông đóng vai của cả một khẩu đội: vừa làm pháo thủ, vừa nạp đạn, vừa quay tay quay điều chỉnh. Vì không biết chữ và trong tình thế gấp bách bộ phận kính ngắm bị hỏng, ông đã có một sáng kiến kiên cường: tháo bộ phận ngắm phức tạp, ghé mắt ngắm thẳng qua lòng nòng pháo để canh tọa độ.

"Đùng! Đùng!". Những quầng lửa từ khẩu sơn pháo 75mm của người lính Nùng tiếp tục gầm lên dũng mãnh. Bằng lối đánh sáng tạo và ý chí sắt đá, ông một mình hạ gục liên tiếp các ụ súng, khẩu pháo lớn của địch, bẻ gãy các đợt phản kích và giữ vững trận địa suốt nhiều ngày đêm.

Với chiến công đặc biệt ấy, ông vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau ngày hòa bình lập công, ông tiếp tục cống hiến trọn đời cho quân đội, làm công tác huấn luyện tại Trường 400 (Sơn Tây) và nghỉ hưu với quân hàm Đại tá. Dù ở vị trí nào, người lính đồi E1 năm xưa vẫn giữ nguyên vẹn phẩm chất thanh cao, giản dị và liêm chính.

Ngày 25 tháng 8 năm 2021, vị tướng già Phùng Văn Khẩu nhẹ nhàng trút hơi thở cuối cùng tại Sơn Tây (Hà Nội), hưởng thọ 91 tuổi, trở về hội ngộ cùng những đồng đội pháo thủ năm nào. Khẩu sơn pháo 75mm từng sát cánh cùng ông qua thời hoa lửa nay đã trở thành kỷ vật lịch sử được trân trọng lưu giữ tại bảo tàng. Tấm gương của người con xứ Cao Bằng vẫn mãi là ngọn lửa ấm áp, truyền sức mạnh cho các thế hệ hôm nay về tình đồng chí và lòng yêu nước sắt son.