Người công nhân mỏ yêu nước Hoàng Văn Thái

Đại tướng Hoàng Văn Thái tên thật là Hoàng Văn Xiêm, sinh tháng 5-1915 tại làng An Khang, tổng Đại Hoàng (nay là xã Tây An, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình). Hoàng Văn Xiêm là một học sinh chăm chỉ, ham học nhưng năm 13 tuổi đã phải bỏ học đi làm thuê.

Đồng chí Hoàng Văn Thái năm 1945.

Thông tin từ Cổng thông tin Điện tử Bộ Quốc phòng cho biết: Năm 1936, ông hoạt động trong phong trào Mặt trận bình dân, tổ chức các hội Tương tế, Ái hữu, tham gia chống thuế, chống bắt phu, bắt lính; tuyên truyền và tổ chức xây dựng cơ sở cách mạng trong nhân dân. Tháng 3-1938, ông trở thành đảng viên Đảng Cộng sản Đông Dương. Tháng 9-1940, ông bị địch bắt, không tìm được chứng cứ, địch buộc phải thả. Tháng 10-1940, ông hoạt động bí mật ở căn cứ Lạng Giang, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Hà Bắc (nay là tỉnh Bắc Giang), tham gia xây dựng và làm Đội trưởng Đội Cứu quốc quân Bắc Sơn. Tháng 9-1941, ông lấy bí danh là Quốc Bình, cùng với Hoàng Minh Thảo, Đàm Quang Trung, Vũ Lập được cử đi học tại trường Quân sự Liễu Châu (Trung Quốc). Tháng 10-1944, ông về nước và được giao nhiệm vụ quan trọng.

Ngày 22-12-1944, Hoàng Văn Thái là một trong số 34 đội viên đầu tiên của Đội Việt Nam Tuyên truyền giải phóng quân, được phân công là người cầm lá cờ trong buổi lễ thành lập đội. Trong trận đánh đồn Nà Ngần, ông cũng là người cắm lá cờ chiến thắng.

Những ngày cuối tháng 8-1945, Chủ tịch Ủy ban Dân tộc Giải phóng (khi về Thủ đô đã cải tổ thành Chính phủ lâm thời) Hồ Chí Minh cùng nhiều cán bộ rời Tân Trào (huyện Sơn Dương – tỉnh Tuyên Quang) về Hà Nội. Ông Hoàng Văn Thái cùng một số cán bộ khác như Lê Giản, Trần Thị Minh Châu… ở lại Tân Trào.