NGƯỜI CỘNG SẢN KIÊN TRUNG GIỮA LÒNG ĐỊCH

Viết về Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Hân

Lịch sử cách mạng Việt Nam ghi dấu nhiều người chiến sĩ cộng sản đã hiến dâng trọn cuộc đời cho độc lập, tự do của dân tộc. Trong số đó, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Hân (bí danh Phan Thành Long, Hai Sang) là một cán bộ lãnh đạo tiêu biểu của quê hương An Giang, người đã cống hiến hơn ba thập kỷ cho sự nghiệp cách mạng, từ những ngày đầu của phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp đến cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Cuộc đời của đồng chí là biểu tượng của lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, bản lĩnh kiên cường và tinh thần hy sinh vì độc lập dân tộc.

Đồng chí Phan Văn Hân sinh tháng 4 năm 1925 tại ấp Mỹ An, xã Nhơn Mỹ, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang. Sinh ra trong thời kỳ đất nước còn chìm dưới ách thống trị của thực dân Pháp, đồng chí sớm chứng kiến cảnh đồng bào lầm than, từ đó nuôi dưỡng lòng yêu nước và khát vọng giải phóng dân tộc.

Năm 1940, khi mới mười lăm tuổi, đồng chí đã được kết nạp vào Đoàn Thanh niên Phản đế. Với sự nhanh nhẹn, mưu trí và tinh thần trách nhiệm, đồng chí được giao nhiệm vụ giao liên cho Liên Tỉnh ủy Long Xuyên, trực tiếp phục vụ công tác lãnh đạo Khởi nghĩa Nam Kỳ. Đây là những bước đi đầu tiên trên con đường hoạt động cách mạng đầy gian khổ nhưng cũng rất vẻ vang của người thanh niên Phan Văn Hân.

Cuối năm 1941, đồng chí vinh dự được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Sau đó, đồng chí được giao nhiệm vụ khôi phục và xây dựng lại các cơ sở Đảng tại huyện Chợ Mới sau những đợt khủng bố của thực dân Pháp. Để hoạt động bí mật hiệu quả, từ năm 1942, đồng chí chuyển từ nghề mộc sang học nghề dệt, lấy danh nghĩa người hướng dẫn kỹ thuật dệt để đi khắp các địa phương trong huyện Chợ Mới, vừa truyền nghề, vừa tuyên truyền cách mạng, gây dựng cơ sở và phát triển tổ chức Đảng. Cách hoạt động sáng tạo ấy đã góp phần quan trọng vào việc khôi phục phong trào cách mạng ở địa phương trong giai đoạn vô cùng khó khăn.

Khi Cách mạng Tháng Tám năm 1945 bùng nổ, trên cương vị Huyện ủy viên Chợ Mới, đồng chí trực tiếp tham gia lãnh đạo Nhân dân giành chính quyền tại Chợ Mới và tỉnh Long Xuyên, góp phần vào thắng lợi chung của cuộc Tổng khởi nghĩa trên cả nước.

Sau khi chính quyền cách mạng được thành lập, đồng chí tiếp tục đảm nhận nhiều trọng trách. Năm 1946, đồng chí là Tỉnh ủy viên Tỉnh ủy Long Xuyên, đồng thời giữ chức Bí thư Huyện ủy Chợ Mới. Một năm sau, trước tình hình chiến tranh ngày càng ác liệt, đồng chí cùng tập thể Tỉnh ủy tổ chức di dời Nhân dân sang vùng tả ngạn sông Tiền, ổn định đời sống, xây dựng cơ sở cách mạng và bảo đảm hoạt động liên tục của hệ thống chính trị trước khi các cơ quan tỉnh, huyện và xã chuyển vào căn cứ Đồng Tháp Mười tiếp tục kháng chiến.

Tháng 11 năm 1952, đồng chí được giao giữ cương vị Bí thư Tỉnh ủy, kiêm Tỉnh đội trưởng và Trưởng Ty Công an tỉnh Long Châu Sa. Đây là giai đoạn phong trào kháng chiến gặp nhiều thử thách, nhưng dưới sự lãnh đạo của đồng chí, tỉnh đã đẩy mạnh tăng gia sản xuất, củng cố lực lượng vũ trang, phát triển công tác binh vận, tôn giáo vận, xây dựng cơ sở trong vùng địch hậu, vận động Nhân dân không đi lính cho thực dân Pháp và chuẩn bị lực lượng cho cuộc kháng chiến lâu dài.

Sau Hiệp định Genève năm 1954, cách mạng miền Nam bước vào thời kỳ mới. Năm 1955, đồng chí được điều động làm Khu ủy viên Khu 8. Đến năm 1960, đồng chí được Xứ ủy Nam Bộ điều về Khu ủy Sài Gòn – Gia Định. Từ năm 1960 đến 1965, đồng chí giữ chức Khu ủy viên, và từ 1965 đến 1967 là Ủy viên Thường vụ Khu ủy Sài Gòn – Gia Định, trực tiếp tham gia lãnh đạo phong trào cách mạng tại địa bàn trọng yếu nhất miền Nam.

Tháng 10 năm 1967, đồng chí được giao một nhiệm vụ đặc biệt quan trọng và đầy hiểm nguy: cải trang hoạt động công khai trong nội thành Sài Gòn, xây dựng hệ thống cơ sở bí mật, củng cố mạng lưới cách mạng phục vụ lâu dài cho cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam. Đây là công việc đòi hỏi bản lĩnh chính trị vững vàng, sự mưu trí và tinh thần dũng cảm đặc biệt, bởi chỉ một sơ suất nhỏ cũng có thể phải trả giá bằng tính mạng.

Trong Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, đồng chí là một trong những thành viên của Bộ Tư lệnh Tiền phương 2 (Bộ Chỉ huy Tiền phương Nam), trực tiếp chỉ huy cánh quân của Phân khu 2 tiến công các mục tiêu trọng yếu như Quận 6, Quận 11, Khám Chí Hòa và Biệt khu Thủ đô. Những đóng góp của đồng chí đã góp phần làm nên một trong những chiến dịch có ý nghĩa chiến lược của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.

Tháng 5 năm 1968, trên đường đi công tác, do bị chỉ điểm, đồng chí Phan Văn Hân bị địch bắt. Sau khi xác định đây là cán bộ lãnh đạo chủ chốt của Khu ủy Sài Gòn – Gia Định, địch đã sử dụng mọi hình thức tra tấn tàn bạo nhằm khai thác thông tin về tổ chức và phong trào cách mạng.

Dù phải chịu đựng những cực hình khốc liệt trong nhiều năm, đồng chí vẫn giữ trọn khí tiết của người cộng sản, tuyệt đối trung thành với Đảng, không khai báo, không phản bội đồng chí, đồng đội. Đến năm 1972, địch bí mật sát hại đồng chí tại hầm P42, sau đó dùng thủ đoạn tráo người để đánh lừa trong việc trao trả tù binh theo Hiệp định Paris. Sự hy sinh của đồng chí là minh chứng sâu sắc cho lòng trung thành và tinh thần bất khuất của người chiến sĩ cộng sản Việt Nam.

Hơn nửa thế kỷ sau ngày đồng chí ngã xuống, những cống hiến to lớn của đồng chí đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc tiếp tục được Đảng, Nhà nước và Nhân dân ghi nhận.

Năm 2022, Chủ tịch nước đã truy tặng danh hiệu cao quý "Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân" cho liệt sĩ Phan Văn Hân. Đây là sự tri ân xứng đáng đối với một người chiến sĩ cộng sản đã dành trọn cuộc đời cho cách mạng, kiên trung đến giây phút cuối cùng và trở thành biểu tượng sáng ngời của lòng yêu nước, ý chí bất khuất và đức hy sinh.

Ngày nay, tên tuổi Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Văn Hân mãi là niềm tự hào của quê hương Chợ Mới, của tỉnh An Giang và của dân tộc Việt Nam. Cuộc đời đồng chí là bài học sâu sắc về lý tưởng cách mạng, tinh thần phụng sự Tổ quốc và trách nhiệm của mỗi người đối với đất nước. Đó cũng là nguồn động lực để thế hệ trẻ hôm nay tiếp tục phát huy truyền thống yêu nước, không ngừng học tập, rèn luyện và cống hiến, góp phần xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu mạnh, văn minh.