NGƯỜI CƯỚP CHÍNH QUYỀN SÀI GÒN
Câu chuyện về đồng chí Trần Văn Giàu - người Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ đã chỉ huy cuộc Tổng khởi nghĩa cướp chính quyền ở Sài Gòn ngày 25/8/1945, mở đầu cho Cách mạng Tháng Tám ở miền Nam.
NGƯỜI CƯỚP CHÍNH QUYỀN SÀI GÒN
Ở xã An Thạnh, huyện Mỏ Cày, tỉnh Bến Tre, người ta vẫn gọi ông là ông Giàu, bác Hai Giàu.
Ông Giàu tên thật là Trần Văn Giàu, sinh ngày 6/1/1911, tại xã An Thạnh. Nhà ông là gia đình nhà giáo yêu nước. Từ nhỏ ông đã học giỏi, thi đỗ Tú tài, rồi sang Pháp du học luật ở Toulouse.
Năm 1930, ở Pháp, ông Giàu tham gia Đảng Cộng sản Pháp, rồi về nước hoạt động. Năm 1935, ông bị Pháp bắt, đày ra Côn Đảo. Ở Côn Đảo, ông Giàu là Bí thư Chi bộ nhà tù, tổ chức học tập cho anh em.
Năm 1940, ông Giàu vượt ngục Côn Đảo, về Sài Gòn hoạt động bí mật. Năm 1943, ông được cử làm Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ, là người lãnh đạo cao nhất của Đảng ở miền Nam lúc đó.
Tháng 8/1945, Nhật đầu hàng, Bác Hồ ở Tân Trào, Tuyên Quang ra lệnh Tổng khởi nghĩa. Ở Hà Nội, ta cướp chính quyền ngày 19/8/1945. Ông Giàu ở Sài Gòn nhận được tin, họp Xứ ủy ngay trong đêm.
Đêm 24/8/1945, ông Giàu họp ở đình Tân Sơn Nhì, Gia Định, quyết định: "Ngày mai 25/8, toàn bộ Sài Gòn - Gia Định nổi dậy cướp chính quyền!"
Sáng 25/8/1945, ông Giàu mặc áo bà ba trắng, đi xe đạp từ Gia Định vào Sài Gòn. Hàng triệu người dân Sài Gòn, Chợ Lớn, Gia Định mang cờ đỏ sao vàng, gậy gộc, giáo mác kéo về Dinh Norodom (nay là Dinh Độc Lập).
Ông Giàu đứng trên lầu Dinh Norodom, hô to: "Đồng bào Sài Gòn! Chính quyền đã về tay nhân dân! Việt Nam độc lập muôn năm! Hồ Chủ tịch muôn năm!"
Tiếng hô của ông Giàu vang khắp Sài Gòn. Dân Sài Gòn reo hò, cờ đỏ sao vàng bay khắp phố. Chính quyền bù nhìn Nhật, Pháp phải đầu hàng. Ta cướp được chính quyền Sài Gòn mà không tốn một viên đạn.
Ngày 2/9/1945, ở Hà Nội, Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập. Ở Sài Gòn, ông Giàu tổ chức cho dân nghe qua đài, rồi tổ chức mít tinh lớn ở quảng trường Norodom.
Sau Cách mạng Tháng Tám, ông Giàu làm Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến Nam Bộ, lãnh đạo Nam Bộ kháng chiến chống Pháp quay lại năm 1945-1946.
Ông mất năm 2010 tại TP. Hồ Chí Minh, thọ 99 tuổi, được chôn ở Nghĩa trang TP. Hồ Chí Minh.
Người Bến Tre nói: Ông Hai Giàu là người trí thức, học luật ở Pháp, nhưng ông dám bỏ hết để về rừng, về Côn Đảo, rồi về chỉ huy cướp chính quyền Sài Gòn. Ông là người cướp chính quyền Sài Gòn nhanh nhất, gọn nhất.
Câu chuyện của ông Giàu cho chúng ta thấy, năm 1945, không chỉ có Hà Nội 19/8, mà còn có Sài Gòn 25/8. Và những người như ông Giàu, từ Côn Đảo về, đã làm cho Sài Gòn đứng lên, làm cho cả miền Nam được giải phóng trong Cách mạng Tháng Tám.



