Nhân chứng trực tiếp tham gia các sự kiện lịch sử

Người cứu thương kéo cáng giữa làn đạn: “Chúng tôi giành giật sự sống từng phút”

Trong ký ức về Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954, người ta thường nhớ đến những trận đánh ác liệt, những đợt xung phong giữa khói lửa. Nhưng phía sau những trận đánh ấy là những người lính cứu thương – những người âm thầm kéo cáng, giành giật sự sống cho đồng đội giữa làn đạn. Với ông Vũ Văn Khang, năm nay đã 91 tuổi, cựu chiến sĩ quân y từng tham gia cứu thương tại một trận địa ở Điện Biên, ký ức về những lần kéo cáng dưới mưa pháo vẫn còn nguyên vẹn.

Hải Phòng19/03/2026Đoàn xã Gia Phúc (Đoàn xã Gia Phúc)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

“Chúng tôi không chỉ đối mặt với cái chết,” ông nói,
“mà còn phải chạy đua với thời gian để cứu sống đồng đội.”

Khi nhiệm vụ bắt đầu từ phía sau trận địa

Năm 1954, ông Khang khi đó mới 22 tuổi, là một chiến sĩ quân y trong đơn vị bộ binh.

Nhiệm vụ của ông và đồng đội là theo sát các đơn vị chiến đấu để kịp thời cứu chữa thương binh.

Theo ông Khang, mỗi tổ cứu thương thường có vài người, mang theo cáng, băng gạc và một số thuốc men cơ bản.

“Chúng tôi luôn ở gần trận địa,” ông nhớ lại.

Khi trận đánh bắt đầu, họ không trực tiếp xung phong mà chờ phía sau, sẵn sàng nhận lệnh.

Nhưng chỉ cần có người bị thương, họ phải lập tức lao lên phía trước.

Những bước chạy vào lửa đạn

Theo ông Khang, điều khó khăn nhất của người cứu thương là phải di chuyển trong lúc chiến sự đang diễn ra.

“Khi có người bị thương, chúng tôi phải chạy đến ngay,” ông kể.

Đường đi không phải lúc nào cũng bằng phẳng.

Có khi là chiến hào, có khi là bãi đất trống.

Có lúc phải bò để tránh đạn.

“Có những đoạn đạn bay rất gần,” ông nhớ lại.

Nhưng họ không thể dừng lại.

Bởi mỗi giây chậm trễ có thể khiến thương binh mất cơ hội sống.

Những vết thương giữa chiến trường

Theo ông Khang, thương binh trên chiến trường có nhiều dạng khác nhau.

Có người bị thương nhẹ, có người bị thương rất nặng.

“Chúng tôi phải sơ cứu ngay tại chỗ,” ông nói.

Việc băng bó, cầm máu phải thực hiện nhanh chóng.

Sau đó, thương binh được đặt lên cáng để đưa về phía sau.

“Có người vẫn còn tỉnh, có người đã rất yếu,” ông kể.

Nhiều thương binh nắm tay người cứu thương, chỉ kịp nói vài lời.

“Có người chỉ nói: ‘Cứu tôi với’,” ông nhớ lại.

Kéo cáng giữa làn đạn

Sau khi sơ cứu, nhiệm vụ tiếp theo là đưa thương binh ra khỏi khu vực nguy hiểm.

Theo ông Khang, đây là phần khó khăn nhất.

Cáng thường được khiêng bởi hai hoặc bốn người.

Họ phải di chuyển nhanh nhưng vẫn giữ an toàn cho người bị thương.

“Có những đoạn phải chạy,” ông nói.

Nhưng cũng có những đoạn phải đi chậm để tránh làm thương binh đau thêm.

Trong lúc đó, pháo và súng vẫn tiếp tục nổ.

“Có lần pháo rơi ngay gần,” ông kể.

Đất đá văng lên, nhưng họ vẫn phải tiếp tục.

Những đêm không quên

Không chỉ ban ngày, công việc cứu thương còn diễn ra vào ban đêm.

Theo ông Khang, ban đêm việc di chuyển càng khó khăn.

“Chúng tôi phải đi trong bóng tối,” ông nói.

Ánh sáng rất hạn chế để tránh bị phát hiện.

Nhiều khi chỉ dựa vào trí nhớ và cảm giác để di chuyển.

“Có lúc vấp ngã nhưng vẫn phải đứng dậy đi tiếp,” ông kể.

Tình người giữa chiến tranh

Theo ông Khang, điều khiến ông nhớ nhất không chỉ là sự nguy hiểm mà còn là tình đồng đội.

Những người cứu thương luôn cố gắng hết sức để giúp thương binh.

“Chúng tôi coi họ như anh em,” ông nói.

Có những lúc, dù rất mệt, họ vẫn cố gắng khiêng cáng thêm một đoạn.

Chỉ để đưa thương binh đến nơi an toàn sớm hơn.

Những mất mát không thể tránh khỏi

Dù đã cố gắng hết sức, nhưng không phải lúc nào cũng có thể cứu được tất cả.

Theo ông Khang, có những thương binh không qua khỏi.

“Đó là điều đau lòng nhất,” ông nói.

Những lúc như vậy, người cứu thương chỉ biết lặng im.

Nhưng sau đó, họ vẫn phải tiếp tục nhiệm vụ.

“Không thể dừng lại,” ông chia sẻ.

Những ngày cuối của chiến dịch

Đầu tháng 5/1954, chiến dịch bước vào giai đoạn quyết định.

Theo ông Khang, số lượng thương binh tăng lên.

Công việc cứu thương càng trở nên dồn dập.

“Chúng tôi gần như không có thời gian nghỉ,” ông nói.

Nhưng ai cũng hiểu rằng chiến thắng đã rất gần.

Khoảnh khắc chiến thắng

Chiều ngày 7/5/1954, tin chiến thắng lan khắp chiến trường.

Theo ông Khang, khi nghe tin đó, ông và đồng đội vẫn đang làm nhiệm vụ.

“Chúng tôi vẫn đang chăm sóc thương binh,” ông nhớ lại.

Nhưng ai cũng cảm nhận được niềm vui.

Chiến tranh tại Điện Biên đã kết thúc.

Ký ức của người kéo cáng

Sau chiến tranh, ông Khang trở về quê hương.

Nhưng ký ức về những ngày cứu thương tại Điện Biên Phủ vẫn luôn ở trong tâm trí.

“Đó là những ngày mà tôi không thể quên,” ông nói.

Theo ông, chiến thắng Điện Biên Phủ không chỉ là kết quả của những trận đánh mà còn là sự đóng góp của nhiều lực lượng.

“Người cứu thương cũng góp phần vào chiến thắng,” ông chia sẻ.

Mỗi người một nhiệm vụ, từ người chiến đấu đến người cứu chữa.

“Chúng tôi chỉ là những người lính bình thường,” ông nói chậm rãi,

“nhưng mỗi lần kéo cáng là một lần chúng tôi giành lại sự sống cho đồng đội.”

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn
Người cứu thương kéo cáng giữa làn đạn: “Chúng tôi giành giật sự sống từng phút” | Câu chuyện thời hoa lửa