Người cựu tướng đi chữa lành những vết thương lòng

Thời gian luôn là vị trọng tài công minh nhất của lịch sử. Sau gần hai mươi năm chịu đựng bão tố oan khuất, công lý rốt cuộc đã mỉm cười trả lại danh dự và sự trong sạch cho ông. Khi bước ra khỏi bóng tối của những năm tháng giam cầm, mái đầu chàng sĩ quan lẫm liệt năm xưa nay đã bạc trắng như bông phai sương, nhưng thần thái ung dung và ánh mắt tinh anh của người làm tác chiến thì vẫn vẹn nguyên, không hề bị khuất phục.

Thay vì chọn cách lùi về phía sau để ôm lấy những tổn thương của quá khứ, cựu Đại tá Đỗ Đức Kiên một lần nữa chọn dấn thân. Năm 1985, ông được bổ nhiệm giữ chức Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội. Đây là một "trận địa" hoàn toàn mới, không còn tiếng bom rơi đạn nổ, nhưng lại là nơi đối mặt với những hệ lụy đau đớn nhất mà chiến tranh để lại.

Nếu ngày xưa ông dùng tư duy khoa học để tính toán cách chiến thắng kẻ thù, thì giờ đây, ông dùng chính sự chính xác, tỉ mỉ ấy để xây dựng lại cuộc sống cho những người chịu thiệt thòi. Đối mặt với hàng vạn bộ hồ sơ thương bệnh binh, gia đình liệt sĩ bị thất lạc, chồng chéo hoặc sai sót do khói lửa chiến tranh, vị Thứ trưởng già đã lặn lội đến từng trung tâm điều dưỡng, tự mình lật mở từng trang giấy ố vàng để kiểm tra. Ông thiết lập lại một hệ thống quản lý khoa học, cắt giảm tối đa các thủ tục hành chính rườm rà để dòng tiền trợ cấp của Nhà nước đến tay người có công một cách nhanh nhất.

Có những đêm, ngọn đèn trong phòng làm việc của ông vẫn sáng muộn như đêm nào ở Mường Phăng. Ông tỉ mỉ rà soát từng trường hợp liệt sĩ chưa tìm thấy mộ, từng người mẹ anh hùng chưa được hưởng chế độ. Ông làm việc bằng sự thấu hiểu và đồng cảm sâu sắc của một người cũng từng mang trên mình những vết thương lòng sâu hoắm. Với ông, việc chăm lo cho đồng đội cũ, cho những người nghèo khổ chính là cách tốt nhất để ông tri ân cuộc đời và hoàn thành lời hứa với những người lính đã ngã xuống ở Điện Biên Phủ năm xưa.

Năm 2003, trái tim của người lính già Đỗ Đức Kiên ngừng đập, ông nhẹ nhàng thanh thản ra đi về với cõi người hiền. Ông không để lại lầu son gác tía, không để lại những khối tài sản đồ sộ, nhưng ông để lại cho hậu thế một huyền thoại bất diệt về một nhân cách sống.

Cuộc đời Đại tá Đỗ Đức Kiên giống như một cây tùng vững chãi giữa đại ngàn bão giông: khi nắng ấm thì vươn cao che bóng mát cho đời, khi bão cát dập vùi vẫn kiên cường bám rễ sâu vào lòng đất mẹ, không một chút cong gãy hay đổi màu. Ông chính là minh chứng sống động nhất cho thấy: Một người lính có thể bị thời cuộc đặt vào những khúc quanh nghiệt ngã nhất, nhưng bản lĩnh, lòng trung chính và tình yêu nhân dân thì không một danh lợi hay oan khuất nào có thể bẻ gãy.