Người dân Vĩnh Linh kể về sống trong địa đạo.

“Tôi sinh sống ở Vĩnh Linh trong những năm chiến tranh ác liệt. Khi bom đạn ngày càng dày đặc, cả làng phải chuyển xuống sống dưới lòng đất để tránh nguy hiểm. Cuộc sống bắt đầu thay đổi từ đó, khi mặt đất không còn là nơi an toàn nữa.

Chúng tôi sống trong hệ thống địa đạo như Địa đạo Vĩnh Mốc. Dưới lòng đất, không gian chật hẹp nhưng được chia thành nhiều khu vực: nơi ở, nơi sinh hoạt chung, kho lương thực và cả những góc nhỏ để học tập. Ánh sáng chủ yếu là đèn dầu, không khí ẩm và thiếu ánh nắng, nhưng mọi người vẫn cố gắng duy trì nếp sống bình thường nhất có thể.

Ban ngày, khi bom đạn trên mặt đất còn ác liệt, chúng tôi chủ yếu ở dưới hầm. Chỉ khi tình hình tạm yên, một số người mới lên mặt đất để lấy nước, trồng trọt hoặc sửa chữa những gì bị hư hại. Trẻ em vẫn được học trong những lớp học dưới địa đạo, thầy cô kiên trì dạy chữ trong điều kiện vô cùng thiếu thốn.

Điều khiến tôi nhớ nhất là tình người trong hoàn cảnh ấy. Dù sống dưới lòng đất lâu ngày, mọi người vẫn chia sẻ từng bữa ăn, từng nguồn nước, động viên nhau vượt qua khó khăn. Có những gia đình đón thêm thành viên mới ngay trong địa đạo, tiếng khóc trẻ nhỏ vang lên giữa không gian chật hẹp nhưng lại đem đến niềm hy vọng lớn lao.

Nhiều năm sau khi chiến tranh kết thúc, chúng tôi trở lại mặt đất và bắt đầu xây dựng lại cuộc sống. Ký ức về những ngày sống trong địa đạo vẫn còn nguyên trong tôi, như một minh chứng cho ý chí kiên cường và khát vọng sống của người dân vùng tuyến lửa.”