Người dạy chữ sau chiến tranh
Ở một bản vùng cao xa xôi của Lai Châu, nơi những con đường đất quanh co uốn lượn theo sườn núi, bà Cà Thị Lành được người dân trìu mến gọi là “người thắp chữ”.
Ít ai biết rằng, trước khi trở thành người dạy chữ cho cả bản, bà từng là một thanh niên xung phong kiên cường. Những năm tháng tuổi trẻ của bà gắn liền với rừng sâu, với những chuyến vận chuyển lương thực, với những đêm không ngủ giữa bom đạn.
Chiến tranh kết thúc, bà trở về bản với hai bàn tay trắng. Cuộc sống khi ấy vô cùng khó khăn. Người dân chủ yếu làm nương rẫy, nhiều người không biết chữ, trẻ em lớn lên rồi lại tiếp tục cái vòng luẩn quẩn của đói nghèo.
Nhìn những đứa trẻ trong bản không được đi học, bà trăn trở rất nhiều. Bà nhớ lại những ngày còn trong lực lượng thanh niên xung phong, được cán bộ dạy cho từng con chữ. Chính những con chữ ấy đã giúp bà hiểu hơn về cuộc sống, về cách mạng.
Bà nghĩ:
👉 “Nếu mình biết chữ mà không dạy lại cho các cháu thì uổng quá.”
Thế là bà bắt đầu dạy học. Không trường lớp, không bảng đen, không phấn trắng. Lớp học của bà là một khoảng đất trống trước nhà, dưới bóng cây lớn.
Bà dùng que vẽ chữ xuống đất, từng nét một. Trẻ em trong bản ban đầu còn rụt rè, nhưng dần dần kéo đến đông hơn. Chúng ngồi quây quần, chăm chú nhìn từng nét chữ bà viết.
Có những hôm trời mưa, lớp học phải nghỉ. Nhưng hôm sau, lũ trẻ lại đến sớm hơn, háo hức chờ bà.
Không chỉ dạy chữ, bà còn dạy các em cách sống: biết lễ phép, biết giúp đỡ gia đình, biết yêu quê hương.
Có em hỏi bà:
“Bà ơi, học chữ để làm gì?”
Bà mỉm cười hiền hậu, trả lời:
👉 “Biết chữ để hiểu cái đúng, cái sai. Biết chữ để không nghèo mãi.”
Dần dần, từ lớp học nhỏ ấy, nhiều em biết đọc, biết viết. Có em sau này học cao hơn, trở thành cán bộ xã, giáo viên quay lại phục vụ quê hương.
Người dân trong bản rất quý bà. Họ nói:
👉 “Bà không chỉ dạy chữ, mà còn dạy cả tương lai.”
Dù tuổi đã cao, lưng đã còng, nhưng bà vẫn kiên trì với lớp học của mình. Mỗi ngày, bà vẫn chậm rãi viết từng nét chữ xuống đất, như gieo từng hạt giống tri thức.
Có người hỏi bà:
“Bà đã vất vả cả đời rồi, sao không nghỉ ngơi?”
Bà chỉ cười:
👉 “Ngày xưa còn không sợ gian khổ, giờ giúp được các cháu thì càng phải làm.”
Câu chuyện về bà Cà Thị Lành không phải là những chiến công nơi chiến trường, mà là một hành trình bền bỉ sau chiến tranh – hành trình “xóa cái dốt”, “gieo con chữ”.
Ở nơi núi rừng Lai Châu, những con người như bà chính là cầu nối giữa quá khứ và tương lai. Họ không chỉ góp phần giành độc lập, mà còn góp phần xây dựng một thế hệ mới – biết chữ, biết nghĩ, biết vươn lên.
👉 Và có lẽ, đó chính là chiến công thầm lặng nhưng lâu dài nhất.



