Người đi trước trong lửa đạn – ký ức một thời không quên

Trong con ngõ nhỏ yên bình ở thôn Trinh Thọ, có một căn nhà ba gian nhuốm màu thời gian – nơi người anh hùng năm xưa, ông Cao Xuân Thọ, đang sống những năm tháng tuổi già bên con cháu. Ở tuổi 98, dù sức khỏe đã suy giảm, tai không còn nghe rõ, cơ thể mang nhiều thương tích chiến tranh, nhưng ánh mắt ông vẫn ánh lên khí chất kiên cường của một người lính từng đi qua lửa đạn.

Ít ai nghĩ rằng, người ông già giản dị ấy lại từng là “Vua phá bom” – Đội trưởng Đội phá bom Đại đội 404, người đã nhiều lần đối mặt với cái chết trong gang tấc để giữ cho những tuyến đường huyết mạch luôn thông suốt.

Tuổi trẻ của ông gắn liền với những năm tháng kháng chiến ác liệt. Mới 19 tuổi, ông rời quê hương Thanh Hóa, gia nhập lực lượng tự vệ Thủ đô, mang theo khát vọng cống hiến cho Tổ quốc. Những năm sau đó, ông liên tục tham gia các chiến dịch lớn, từ quân báo ở chiến trường biên giới đến các chiến dịch Hòa Bình, Thượng Lào và đặc biệt là Điện Biên Phủ.

Năm 1953, để phục vụ chiến dịch Điện Biên Phủ, lực lượng thanh niên xung phong được thành lập, trong đó có đội phá bom nổ chậm – lực lượng đặc biệt nguy hiểm nhưng vô cùng quan trọng. Ông Cao Xuân Thọ được tin tưởng giao nhiệm vụ Đội trưởng, trực tiếp chỉ huy phá bom, mở đường tại ngã ba Cò Nòi – “tọa độ lửa” nơi giao cắt các tuyến tiếp viện chiến lược.

Đó là nơi mà mỗi ngày, hàng trăm quả bom địch dội xuống, hết lớp này đến lớp khác. Bom nổ chậm, bom bi, bom napalm… khiến khói lửa phủ kín bầu trời. Nhưng giữa khung cảnh ấy, ông và đồng đội vẫn lao vào, giành giật từng phút để phá bom, giữ cho con đường tiếp viện không bị gián đoạn.

Ông từng chia sẻ, nhiệm vụ khi đó không cho phép chần chừ: “Bom chưa phá xong, máy bay lại đến. Nếu mình chậm một chút, cả đoàn xe phía sau sẽ gặp nguy hiểm”. Chính tinh thần ấy đã giúp ông cùng đồng đội giữ vững “mạch máu giao thông” cho chiến dịch lịch sử.

Trong suốt những năm tháng chiến đấu, ông đã trực tiếp phá hơn 100 quả bom các loại. Bốn lần ông được đơn vị làm lễ truy điệu sống – một nghi thức thiêng liêng dành cho những người bước vào nhiệm vụ có thể không trở về. Có lần ông bị bom vùi lấp dưới đất đá, tưởng như đã hy sinh, nhưng rồi đồng đội đã đào lên và ông may mắn sống sót, dù phải mang thương tật suốt đời.

Không chỉ dũng cảm, ông còn vinh dự ba lần được gặp Bác Hồ, được Bác tặng huy hiệu – phần thưởng tinh thần vô giá đối với người lính.

Năm 2014, với những cống hiến to lớn, ông Cao Xuân Thọ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân – ghi nhận xứng đáng cho một cuộc đời chiến đấu vì Tổ quốc.

Trở về đời thường, ông vẫn giữ trọn phẩm chất của “Bộ đội Cụ Hồ” – sống giản dị, gương mẫu, luôn chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước. Gia đình ông hôm nay đã ổn định, các con trưởng thành, nhưng ông vẫn luôn là điểm tựa tinh thần, là niềm tự hào của quê hương.

Đối với thế hệ trẻ địa phương, ông không chỉ là một nhân chứng lịch sử mà còn là tấm gương sáng về lòng dũng cảm, ý chí và tinh thần cống hiến.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng câu chuyện về “Vua phá bom” Cao Xuân Thọ vẫn còn đó – như một bản anh hùng ca sống động. Một cuộc đời đã đi qua bom đạn, đối mặt với cái chết nhiều lần, để đổi lấy hòa bình hôm nay. Và dù thời gian có trôi qua, những đóng góp ấy sẽ mãi được khắc ghi trong lịch sử dân tộc.