Người đồng đội không kịp đi tiếp

Tôi còn nhớ rất rõ cậu lính trẻ ấy. Cậu mới mười bảy tuổi, gương mặt còn non, đôi mắt lúc nào cũng có vẻ vừa háo hức vừa ngơ ngác như thể chưa kịp tin mình đã thật sự bước vào chiến tranh.

Trong những đêm hành quân dài dằng dặc qua rừng, cậu thường đi cạnh tôi. Có lúc mệt quá, cậu khẽ hỏi, giọng nhỏ như sợ làm kinh động cả khu rừng:

“Bao giờ thì hết chiến tranh hả anh?”

Tôi thường im lặng. Không phải vì không nghe thấy, mà vì không biết phải trả lời thế nào. Có những câu hỏi đơn giản đến mức lại trở nên nặng nề nhất trong đời người lính.

Tôi chỉ khẽ siết lại quai ba lô, nói một câu quen thuộc mà chính mình cũng không chắc:
“Rồi sẽ hết thôi… cố thêm chút nữa.”

Cậu gật đầu. Nhưng ánh mắt vẫn xa xăm.

Một buổi chiều không lâu sau đó, đơn vị chúng tôi di chuyển qua một sườn dốc hẹp. Trời âm u, rừng im ắng một cách bất thường, chỉ có tiếng bước chân dẫm lên lá khô.

Rồi bất ngờ, tiếng bom xé toạc không gian.

Mặt đất rung lên. Đất đá sạt xuống. Tất cả diễn ra trong chớp mắt. Tôi bị hất văng vào một bên lùm cây, tai ù đi, không còn nghe rõ gì ngoài tiếng tim mình đập dồn dập.

Khi tôi gượng dậy được, mọi thứ trước mắt chỉ còn là khói bụi và sự hỗn loạn.

Tôi gọi tên cậu.

Không ai trả lời.

Tôi chạy dọc sườn dốc, mắt nhìn quanh trong vô vọng, cho đến khi thấy chiếc ba lô của cậu vướng trên một cành cây thấp, lắc lư nhẹ trong gió. Bên dưới là khoảng đất trống đầy đá vụn.

Tôi đứng lặng.

Không kịp gọi thêm một lần nào nữa. Không kịp nghe cậu trả lời câu hỏi mà cậu vẫn luôn mang theo.

Tôi chỉ lặng lẽ kéo chiếc ba lô xuống, phủi lớp bụi đất bám trên đó như thể làm vậy có thể giữ lại một điều gì còn sót lại của cậu.

Từ hôm đó, tôi hiểu ra một điều mà chiến tranh không cần giải thích:

Chiến tranh không hỏi ai còn trẻ hay đã già. Nó chỉ đến, và lấy đi bất cứ lúc nào.

Và câu hỏi “bao giờ thì hết chiến tranh?”
từ ngày ấy, tôi không còn nghe lại từ cậu nữa — nhưng nó vẫn theo tôi suốt quãng đường còn lại.