NGƯỜI DU KÍCH SÔNG TIỀN VẪN CÒN NGUYÊN MÙI KHÓI THUỐC SÚNG

ÔNG TRẦN VĂN LỢI –

NGƯỜI DU KÍCH SÔNG TIỀN VẪN CÒN NGUYÊN MÙI KHÓI THUỐC SÚNG

Xã Phú Tân, một buổi chiều tháng Tư năm 2026. Nắng vàng óng ả chiếu xuống vườn chanh xanh mướt ven sông Tiền. Tôi gõ cửa căn nhà cấp bốn khang trang của ông Trần Văn Lợi, 78 tuổi. Ông đang ngồi trên ghế ngựa, tay vuốt ve tấm Huân chương Kháng chiến hạng Ba treo trên tường. Mùi khói thuốc lào thoang thoảng – thứ mùi mà ông bảo “còn nguyên từ những đêm phục kích năm xưa”.

Sinh năm 1948 tại ấp Trung 1, xã Phú Tân, ông Lợi lớn lên giữa ruộng đồng ngập nước và bom đạn Mỹ. “Hồi nhỏ, tui theo má đi cày, thấy máy bay Mỹ rải đạn như mưa. Má tui nói: ‘Con ơi, phải đánh Mỹ cứu nước chứ không thì chết hết’”, ông kể, giọng trầm ấm đặc sệt giọng miền Tây. Năm 1968, khi mới 20 tuổi, ông bí mật gia nhập Chi hội Việt kiều Campuchia rồi trở về làm du kích huyện đội Phú Tân. Đơn vị ông hoạt động dọc sông Tiền, phối hợp với lực lượng tỉnh An Giang.

Những năm tháng kháng chiến chống Mỹ, ông Lợi tham gia hàng chục trận phục kích. Ông nhớ nhất trận đánh đêm 15-3-1971 tại bến đò Phú Tân. “Địch có 3 xuồng tuần tra, tui nằm im trong bụi dừa nước, tay ôm khẩu AK. Khi chúng đến sát, tui hô ‘Bắn!’ – tiếng súng nổ vang trời. Hai xuồng chìm, một tên lính Mỹ bị bắt sống. Đồng chí tui hy sinh hai người, trong đó có thằng bạn thân Nguyễn Văn Bé. Máu nó thấm đỏ cả sông…”. Ông Lợi bị thương ở chân trái, nhưng vẫn bò qua ruộng lúa đưa đồng đội về. Sau năm 1975, ông không nghỉ ngơi. Năm 1978, khi Pol Pot xâm lược biên giới, ông lại tình nguyện tham gia dân quân hỗ trợ Trung đoàn 162, chở đạn dược qua sông Tiền lên Phú Châu.

“Chiến tranh biên giới Tây Nam khốc liệt lắm. Địch đốt làng, giết dân. Tui chứng kiến nhà mồ Ba Chúc – hàng trăm xác người nằm la liệt. Lòng tui đau như cắt. Tui nghĩ, đánh Mỹ chưa xong thì nay lại phải đánh Pol Pot để bảo vệ biên cương”, ông xúc động. Ông bị thương lần hai ở vai khi vận chuyển thương binh qua tuyến lửa.

Trở về xã Phú Tân năm 1980, ông Lợi mang theo hai vết thương và nỗi nhớ đồng đội. Với mảnh đất chỉ 3 công, ông vay vốn Ngân hàng Chính sách xã hội nuôi bò, trồng chanh. “Cựu chiến binh phải gương mẫu”, ông nói. Ông vận động bà con ấp xây dựng đường giao thông nông thôn, tham gia Hội Cựu chiến binh xã Phú Tân, kể chuyện cho thiếu nhi nghe. Hàng năm, vào ngày 27-7, ông lại ra nghĩa trang Phú Tân thắp hương cho liệt sĩ. “Tui may mắn còn sống, phải sống sao cho xứng đáng với những người đã nằm xuống”.

Ông Lợi có 4 người con, tất cả đều học hành thành đạt. Cháu nội ông giờ đang là giáo viên, thường dẫn học sinh về nghe ông kể chuyện. “Lịch sử không được quên, con ơi. Phú Tân mình từng là hậu phương vững chắc cho chiến trường. Giờ hòa bình, phải giữ gìn đất nước bằng chính đôi tay mình”.

Kết thúc buổi trò chuyện, ông Lợi đứng dậy, mắt long lanh: “Tôi chỉ là một nhân chứng nhỏ. Nhưng hàng ngàn người con Phú Tân đã đổ máu vì độc lập. Các cháu phải nhớ, hòa bình hôm nay là từ xương máu của cha anh”.