NGƯỜI ĐƯA THƯ QUA DÒNG SÔNG ĐẠN LỬA
Con sông Tranh ngày ấy không rộng, nhưng trong chiến tranh nó trở thành ranh giới khốc liệt giữa làng quê yên bình và vùng oanh kích của máy bay địch. Trên bờ sông có một căn chòi nhỏ, nơi sống của ông Mậu – người đưa thư đặc biệt nhất của cả vùng.
Ông Mậu vốn là thầy giáo làng, tính hiền lành, chữ viết đẹp. Khi chiến tranh lan đến quê, ông xin thôi dạy, tình nguyện làm người chuyển thư giữa hậu phương và đơn vị đóng quân bên kia sông. Đó là công việc nguy hiểm, vì máy bay thường xuyên bắn phá, còn lính địch phục kích dọc bờ. Nhưng ông nói:
– Mỗi lá thư là một sự sống. Không có thư, người ở xa mất niềm tin, người ở nhà mất hy vọng.
Một buổi chiều tháng Chạp, khi mây xám phủ kín mặt sông, một cô gái tên Hòa hớt hải mang lá thư đến.
– Bác Mậu ơi, nhờ bác chuyển giúp! Thư này… của em gửi cho anh trai.
Ông Mậu cầm lá thư, thấy phong bì run lên vì gió hay vì tay cô gái lạnh – ông cũng không rõ.
– Hôm nay mưa lớn, sông chảy xiết lắm… – ông nói.
Hòa cúi đầu:
– Anh con đang ở đơn vị tiền tiêu… ba má mất rồi, con chỉ còn anh…
Ông Mậu nhìn vào đôi mắt ngấn nước của cô gái. Một lát, ông gật đầu:
– Được rồi, bác sẽ sang.
Đêm ấy, ông chèo chiếc thuyền nhỏ vượt sông. Mưa quất vào mặt rát buốt, từng con sóng đập mạnh vào mạn thuyền như muốn nuốt chửng mọi thứ. Ông ôm chặt chiếc túi thư vào ngực, che cho nó khỏi ướt.
Khi thuyền đến giữa dòng, tiếng gầm rú của máy bay vang trời. Pháo sáng rực lên làm cả mặt sông trắng bạc. Ông Mậu nằm rạp xuống, tay vẫn giữ túi thư không rời.
Một quả bom rơi xuống sườn núi, nước tung lên như ngọn thác. Thuyền lắc mạnh, suýt bị lật. Ông Mậu cắn răng, cố giữ lái, vừa chèo vừa thầm nghĩ: “Không được để thư ướt… không được để ai mất tin tức…”
Đến gần bờ bên kia, một ánh đèn pin lóe lên. Giọng một người lính gọi:
– Bác Mậu phải không? Bọn cháu chờ bác mãi!
Ông chỉ kịp đáp lại bằng nụ cười mệt nhọc.
Sáng hôm sau, Hòa ngồi bên bờ sông chờ. Nhưng ông Mậu không trở về. Đơn vị bên kia gửi tin: đêm qua, ngay sau khi giao thư, ông đã kiệt sức và trúng mảnh bom. Họ chỉ kịp đưa ông vào hầm trú ẩn nhưng ông không qua khỏi.
Hòa òa khóc. Những người dân trong làng cũng đến. Trên bãi đất cát cạnh dòng sông, họ tìm thấy trong chiếc túi thư mà ông chưa kịp mở – hàng chục lá thư còn nguyên, không hề ướt.
Ông Mậu đã giữ trọn lời hứa.
Nhiều năm sau, chiến tranh kết thúc. Bên bờ sông Tranh, người ta dựng một tấm bia nhỏ bằng đá, khắc dòng chữ:
“Nơi đây, ông Mậu – Người đưa thư – đã giữ cho bao gia đình ánh sáng của niềm tin.”
Dòng sông nay đã hiền hòa trở lại. Những buổi chiều gió nhẹ thổi qua, người ta vẫn tưởng như thấy bóng một con thuyền nhỏ lặng lẽ vượt sóng, mang theo những lá thư thấm đượm tình người trong thời hoa lửa.


