Người gác cầu trong đêm lửa

Không phải lúc nào ký ức chiến tranh cũng bắt đầu bằng tiếng súng, có khi nó chỉ bắt đầu từ một câu hỏi rất giản dị của người trẻ. Hôm ấy, trong buổi sinh hoạt tại xã Khánh Thiện, một đoàn viên đứng lên hỏi bác Trường: “Trong chiến tranh, có khi nào bác không trực tiếp chiến đấu mà vẫn cảm thấy mình đang ở giữa trận không ạ?” Bác Trường – cựu chiến binh từng tham gia chiến đấu tại Quảng Trị – khẽ mỉm cười, rồi chậm rãi kể lại câu chuyện của mình.

Năm đó, chiến sự ở Quảng Trị vô cùng ác liệt, đặc biệt quanh các cây cầu huyết mạch phục vụ vận chuyển lương thực, vũ khí. Bác Trường được giao nhiệm vụ cùng một tổ nhỏ canh giữ và sửa chữa một cây cầu gỗ tạm bắc qua sông, nơi ngày đêm phải đảm bảo thông suốt cho bộ đội hành quân.

Ban ngày, máy bay địch liên tục quần thảo, ném bom phá cầu. Ban đêm, đơn vị của bác lại tranh thủ sửa chữa, gia cố từng tấm ván, từng nhịp cầu để kịp cho đoàn xe đi qua. Công việc tưởng chừng đơn giản nhưng luôn đối mặt với nguy hiểm.

Một đêm, khi cả tổ đang làm việc thì bất ngờ pháo sáng bắn lên, tiếp đó là tiếng máy bay rít trên đầu. Bom lại trút xuống. Mặt sông dậy sóng, cây cầu rung lên dữ dội. Một nhịp cầu bị đánh gãy, nếu không sửa kịp thì đoàn xe phía sau sẽ phải dừng lại, ảnh hưởng đến cả tuyến vận chuyển.

Không kịp chờ lệnh, bác Trường cùng một đồng đội lao ra giữa làn khói bụi, cố gắng ghép lại nhịp cầu. Nước sông lạnh buốt, gỗ trơn trượt, bom vẫn nổ cách đó không xa. Trong lúc làm, một đồng đội của bác bị sức ép hất ngã xuống nước.

“Lúc đó bác chỉ kịp nhảy xuống kéo cậu ấy lên, rồi lại tiếp tục làm… vì không còn thời gian nữa” – bác kể, giọng trầm xuống.

Sau gần một giờ vật lộn, nhịp cầu tạm được nối lại. Khi đoàn xe đầu tiên lăn bánh qua an toàn, cả tổ mới thở phào nhẹ nhõm. Nhưng cũng chính đêm đó, một người trong tổ đã không qua khỏi vì vết thương quá nặng.

Bác Trường cúi đầu: “Cây cầu vẫn đứng vững… nhưng người thì không còn đủ nữa…”

Sau này, mỗi lần trở lại Quảng Trị, bác vẫn tìm đến dòng sông cũ, nơi cây cầu năm xưa từng tồn tại. Dù giờ đây đã thay bằng cầu mới vững chắc hơn, nhưng trong ký ức bác vẫn là hình ảnh cây cầu gỗ chênh vênh giữa bom đạn và những con người âm thầm giữ nó đứng vững.

Bác nhìn các đoàn viên, nói chậm rãi: “Có những người không trực tiếp cầm súng, nhưng công việc của họ cũng là chiến đấu. Nếu cây cầu đổ, cả tuyến phía sau sẽ gặp nguy hiểm.” Một bạn trẻ hỏi bác điều gì khiến bác nhớ nhất, bác đáp: “Không phải tiếng bom… mà là khoảnh khắc đoàn xe đi qua an toàn, dù biết có người đã nằm lại để đổi lấy điều đó.”

Câu chuyện khép lại, nhưng hình ảnh người gác cầu trong đêm lửa vẫn còn đọng lại, như một biểu tượng thầm lặng của sự hy sinh nơi chiến trường Quảng Trị năm ấy.