Người gác chuông ở thành Huế

Năm 1885, khi phong trào Cần Vương bùng lên sau sự kiện kinh thành Huế thất thủ, khắp miền Trung dậy sóng tinh thần chống thực dân Pháp. Tiếng gọi cứu nước vang lên từ triều đình đến từng làng quê nhỏ.

Tại một ngôi làng ven sông Hương có chàng trai tên Lộc vừa tròn hai mươi mốt tuổi.

Lộc sinh ra trong một gia đình làm nghề đúc chuông đồng. Cha anh là người nổi tiếng trong vùng vì bàn tay khéo léo, từng đúc nhiều chiếc chuông cho chùa và đình làng. Từ nhỏ, Lộc đã quen với tiếng búa rèn, ánh lửa lò đồng và âm vang ngân dài của những quả chuông mỗi buổi chiều.

Anh trầm tính, khỏe mạnh và đặc biệt rất yêu tiếng chuông cổ trên thành Huế. Mỗi lần nghe tiếng chuông vang từ xa, anh thường nói:
— Tiếng chuông ấy như nhắc mình phải nhớ đất nước này là của dân mình.

Khi kinh thành Huế biến động, nhiều nghĩa sĩ bí mật tụ họp, hưởng ứng phong trào Cần Vương do các sĩ phu yêu nước phát động. Lộc nhanh chóng tham gia đội nghĩa binh địa phương.

Với sự thông thuộc thành quách và khả năng leo trèo nhanh nhẹn, anh được giao nhiệm vụ làm người gác chuông báo động tại một tháp canh gần thành.

Chiếc chuông đồng lớn ở đó vốn dùng để báo hiệu giờ giấc và cảnh báo nguy hiểm. Trong những ngày khói lửa, nó trở thành tín hiệu tập hợp nghĩa quân và báo tin cho dân làng sơ tán.

Cha anh nắm tay con trai:
— Chuông rung vì nước, con phải giữ cho tiếng chuông ấy không bao giờ im lặng.

Từ đó, mỗi đêm Lộc lặng lẽ canh gác trên tháp cao, mắt dõi theo từng chuyển động quanh thành.

Một đêm cuối thu, tin báo quân Pháp chuẩn bị tiến vào khu vực ven sông để truy bắt nghĩa quân đang ẩn náu trong làng.

Nếu dân làng không kịp sơ tán và nghĩa quân không rút lui đúng lúc, hậu quả sẽ rất nặng nề.

Lộc nhận nhiệm vụ chờ tín hiệu và đánh chuông báo động.

Đêm ấy, trời tối nặng mây, gió từ sông Hương thổi lạnh buốt. Anh đứng trên tháp chuông cao, tay đặt lên sợi dây đồng, lòng nặng như đá.

Khi ánh đuốc của quân địch xuất hiện từ phía xa, anh hiểu thời khắc đã đến.

Không chút do dự, Lộc dồn hết sức kéo mạnh.

“Boong… Boong… Boong…”

Tiếng chuông vang lớn giữa đêm khuya, lan xa khắp xóm làng, vọng cả vào lòng thành.

Người dân lập tức thức dậy, nghĩa quân nhanh chóng rút vào vùng an toàn. Kế hoạch truy quét của địch bị phá vỡ.

Nhưng ngay sau tiếng chuông ấy, vị trí của Lộc cũng bị lộ.

Để giữ thời gian cho mọi người rút lui, anh tiếp tục ở lại tháp chuông, đánh thêm những hồi chuông cuối cùng giữa làn đạn.

Ngôi làng được bảo vệ.

Còn anh đã mãi mãi nằm lại bên quả chuông đồng cổ kính của quê hương.

Nhiều năm sau, dù chiến tranh qua đi, người dân ven sông Hương vẫn kể về chàng trai trẻ năm ấy — người đã dùng tiếng chuông để giữ lấy sự sống cho cả làng.

Người gác chuông ở thành Huế không chỉ đánh lên âm thanh của đồng, mà còn đánh thức lòng yêu nước, ý chí quật cường và tinh thần bất khuất của dân tộc Việt Nam trong những năm tháng đau thương mà anh dũng.