NGƯỜI GIÁO VIÊN THỜI KÌ KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ

Vào những năm 1966–1968, máy bay Mỹ bắn phá miền Bắc dữ dội. Trường học trở thành mục tiêu. Thay vì đóng cửa, khẩu hiệu của ngành giáo dục là: "Dù bom đạn đến đâu, tiếng giảng bài vẫn không được ngừng!". Tại xã Đông Á (Thái Bình), cô Thu, khi đó là giáo cấp I, cùng các thầy cô và phụ huynh đã biến khu rừng gần làng thành một "trường học đặc biệt".

Những Tiết Học Giữa Tiếng Bom

Giờ học của cô Thu không diễn ra theo thời khóa biểu thông thường, mà hoàn toàn phụ thuộc vào tiếng còi báo động:Khi tiếng còi báo động vang lên, các em đang học bài ngay lập tức dừng bút, xếp sách vở gọn gàng và theo hiệu lệnh của cô giáo, nhanh chóng bò vào các đoạn hào chữ A kiên cố gần nhất. Khi tiếng bom ngừng, cô Thu lại dẫn các em trở lại "lớp học ngầm" để tiếp tục bài giảng. Có những buổi học phải bị ngắt quãng đến 5–6 lần. Có những ngày, tiếng bom nổ sát vách hầm khiến đất đá rung chuyển, bụi bay mù mịt.

Đó là chi tiết rất quan trọng và vô cùng cảm động, thể hiện sự chu đáo và trách nhiệm cao cả của người thầy, người cô thời chiến.Trong bối cảnh bom đạn ác liệt, việc đảm bảo an toàn cho học sinh không chỉ dừng lại ở trong lớp học mà còn trên đường đi học và về nhà.

Để đảm bảo học sinh về nhà an toàn, vượt qua các vùng trọng điểm bị máy bay oanh tạc cô và những giáo viên trong trường không chỉ đào hầm cho lớp học, các thầy cô giáo còn tổ chức đào và duy trì hệ thống giao thông hào từ trường học (thường là khu vực rừng hoặc đồi núi) nối về gần các xóm làng. Những con hào này tuy đơn giản nhưng che chắn được mảnh bom, đạn cối, giúp các em học sinh di chuyển kín đáo và an toàn, tránh xa tầm quan sát của máy bay trinh sát và cường kích.

Thầy cô không chỉ là người chao chữ mà còn là " Người Dẫn Đường"

§ Nhiều giáo viên đã tự nguyện trở thành "người bảo vệ" và "người dẫn đường" cho học sinh mỗi khi tan trường:

§ Tổ chức thành đoàn: Cô giáo không bao giờ cho các em về nhà một mình. Các em được tổ chức thành các nhóm nhỏ theo cùng tuyến đường về, có giáo viên hoặc các anh chị lớn (Học sinh cấp 2, 3) đi kèm dẫn đường.

§ Điểm đưa đón an toàn: Thầy cô sẽ dẫn các em đi trong giao thông hào hoặc đường luồn ngụy trang, cho đến khi đưa các em đến được điểm giao nhận an toàn – nơi đã có phụ huynh chờ sẵn ở khu vực ít bị oanh tạc hơn (thường là gần các hầm trú ẩn gia đình).

§ Điểm danh kỹ lưỡng: Trước khi tan học, thầy cô điểm danh từng em một, đảm bảo không có em nào bị sót lại hoặc tự ý ra về.

§ Dạy cách nhận biết báo động: Các em được hướng dẫn kỹ năng nhận biết và hành động theo tiếng còi, tiếng kẻng, hoặc tín hiệu thủ công (như vỗ tay, gõ mõ) của đội cảnh giới địa phương.

§ Chia ca trực: Các giáo viên còn phải luân phiên trực ca để theo dõi tình hình chiến sự, đảm bảo giờ học được bắt đầu và kết thúc vào thời điểm ít nguy hiểm nhất, thường là lúc sáng sớm hoặc chiều tối.

Tóm lại, việc đào hầm và dẫn học sinh về nhà không chỉ là trách nhiệm mà còn là tình thương vô bờ bến của người thầy, người cô. Hầm hào không chỉ che chở thân thể, mà còn là minh chứng cho quyết tâm giữ vững mạng sống và tương lai cho học trò giữa thời hoa lửa.

- Tri Ân Gửi Đến Các Cựu Giáo Viên Thời Kỳ Kháng Chiến Chống Mỹ

Kính gửi các Thầy giáo, Cô giáo – những người đã đi qua Thời Hoa Lửa,

Chúng con, thế hệ hôm nay, xin gửi lời tri ân sâu sắc nhất đến các Thầy Cô. Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt nhất, khi bom đạn kẻ thù trút xuống dải đất quê hương, các Thầy Cô không chỉ là người truyền đạt kiến thức, mà còn là những người anh hùng thầm lặng giữ vững tương lai của dân tộc.

Chúng con vô cùng xúc động và biết ơn:

Lòng dũng cảm và kiên cường: Thầy Cô đã bất chấp hiểm nguy, đào hầm, làm lớp học dưới lòng đất, duy trì tiếng giảng bài vang lên ngay cả khi tiếng bom đang gầm rú. Các Thầy Cô đã biến giao thông hào thành con đường tri thức an toàn để bảo vệ các thế hệ học trò.

Tình thương vô bờ bến: Không chỉ dạy chữ, Thầy Cô còn che chở, chăm sóc và dẫn dắt học trò về nhà an toàn trên những con đường đầy rẫy hiểm nguy, như những người cha, người mẹ thứ hai.

Di sản Vô giá: Chính nhờ sự hy sinh thầm lặng, quyết tâm bám trường, bám lớp của Thầy Cô, ngọn lửa tri thức đã không bao giờ tắt. Các Thầy Cô đã gieo những hạt mầm hy vọng, giúp chúng con có được cuộc sống hòa bình và cơ hội học tập trọn vẹn như ngày hôm nay.

Kính chúc các Thầy Cô sức khỏe, bình an và hạnh phúc.

Các thế hệ học trò xin khắc ghi công ơn to lớn của các Thầy Cô, những người đã dùng tri thức và tình yêu thương để chiến đấu và chiến thắng trong cuộc chiến bảo vệ tương lai đất nước.

Trân trọng và biết ơn!

Chân dung bà Tống Thị Thu –xã Đông Á, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình (cũ) nay thuộc xã Đông Quan, tỉnh Hưng Yên