Người Giữ Biên Cương Cù Bai – Hành Trình Của Anh Hùng Đào Xuân Phương Trên Tuyến Lửa Việt – Lào
Câu chuyện khắc họa cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng Đào Xuân Phương – người đã gắn bó cả cuộc đời với tuyến biên giới Cù Bai (Quảng Trị – Lào), vừa chiến đấu bảo vệ biên cương, vừa góp phần xây dựng vùng giải phóng, gắn kết nghĩa tình Việt – Lào trong kháng chiến chống Mỹ.
Trong suốt 18 năm công tác liên tục (1955–1973) trên cả ba chiến trường, người chiến sĩ Công an nhân dân vũ trang Đào Xuân Phương đã bền bỉ gắn bó với Đồn Cù Bai, góp phần giữ vững một vùng biên giới chiến lược của Tổ quốc. Ngày 3/9/1973, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cũng là thời điểm nhân dân hai bên biên giới Việt Nam – Lào cùng tổ chức mừng công người anh hùng của tuyến biên cương.
Trong kháng chiến chống Mỹ, Cù Bai được xem là “tọa độ lửa” nơi tuyến biên giới Tây Trường Sơn. Địch thường xuyên đánh phá, âm mưu cắt đứt hành lang chi viện chiến lược. Trước tình hình đó, lực lượng Công an nhân dân vũ trang Vĩnh Linh đã đảm nhận nhiệm vụ đặc biệt: chủ động tiến công, mở rộng vùng kiểm soát, bảo vệ tuyến giao thông chiến lược từ sông Bến Hải sang phía Nam và sang cả vùng Sê Băng Hiêng của Lào.
Đồng chí Đào Xuân Phương cùng đồng đội vừa xây dựng cơ sở, vừa chiến đấu trong điều kiện vô cùng gian khổ. Họ đưa dân ra khỏi rừng sâu, lập bản, dựng làng, xây dựng cuộc sống mới giữa vùng biên giới hoang vu. Nhiều lần, trước sự lấn chiếm và tuyên truyền của địch, ông cùng lực lượng đã kiên quyết đấu tranh, giữ vững từng tấc đất biên cương, đồng thời phối hợp với lực lượng cách mạng Lào tiêu diệt nhiều đồn bốt, giải phóng hàng nghìn người dân khỏi sự kìm kẹp.
Không chỉ là người chỉ huy chiến đấu, Đào Xuân Phương còn là người gắn bó sâu sắc với đời sống nhân dân hai bên biên giới. Ông thông thạo nhiều thứ tiếng địa phương, tự học thuốc Nam để chữa bệnh, giúp đỡ hàng trăm trường hợp dân bản vượt qua khó khăn. Nhờ đó, niềm tin của nhân dân Lào và Việt Nam đối với bộ đội biên phòng ngày càng được củng cố, tạo nền tảng vững chắc cho vùng giải phóng phát triển.
Trong những năm chiến tranh ác liệt, ông cùng các đơn vị đã góp phần mở rộng vùng giải phóng ở Sê Pôn (Savannakhet), hỗ trợ xây dựng hành lang chiến lược Trường Sơn, đảm bảo tuyến vận tải chi viện cho miền Nam. Có những thời điểm nguy hiểm, ông đã kịp thời cảnh báo và dẫn dắt các đơn vị tránh khỏi những trận tập kích lớn của địch, bảo toàn lực lượng cho cách mạng.
Đặc biệt, trong các trận phối hợp với lực lượng bạn Lào, ông nhiều lần trực tiếp xông pha nơi tuyến đầu, thậm chí sẵn sàng dùng thân mình che đạn để bảo vệ đồng đội, thể hiện tinh thần nghĩa tình Việt – Lào keo sơn, gắn bó.
Sau năm 1975, đồng chí tiếp tục đảm nhiệm vai trò chỉ huy tại Đồn Cù Bai và Đồn Cửa Tùng, tiếp tục gắn bó với biên giới cho đến khi nghỉ hưu năm 1983. Đến cuối đời, ông vẫn được nhân dân biên giới Việt – Lào nhắc nhớ như một biểu tượng của người lính biên phòng vừa kiên cường trong chiến đấu, vừa tận tụy trong xây dựng cuộc sống hòa bình.
Cuộc đời Đào Xuân Phương là minh chứng cho hình ảnh người chiến sĩ biên phòng “vừa là người lính, vừa là người dân”, sống trọn vẹn vì biên cương Tổ quốc và tình hữu nghị hai dân tộc Việt – Lào.



