NGƯỜI GIỮ ĐƯỜNG NGẦM TRONG LÒNG ĐẤT

Trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, tại vùng căn cứ thuộc Tây Ninh, hệ thống địa đạo dưới lòng đất là một trong những tuyến sống còn của lực lượng cách mạng. Trong bóng tối sâu thẳm ấy, có những con người âm thầm bảo vệ từng lối đi, từng nhánh hầm – trong đó có ông Ba Địa.

Ông Ba Địa vốn là người am hiểu địa hình, từng tham gia đào và mở rộng nhiều đoạn địa đạo từ những ngày đầu. Ông thuộc lòng từng ngã rẽ, từng đoạn hầm thấp, từng chỗ dễ sụt lún hay ngập nước.

Công việc của ông không chỉ là dẫn đường, mà còn là kiểm tra an toàn hệ thống đường ngầm: gia cố vách đất, đặt thanh chống, kiểm tra thông gió và xử lý những đoạn có nguy cơ bị lộ.

Trong địa đạo, mọi thứ đều phải tuyệt đối cẩn trọng. Một tiếng động lớn, một vết nứt nhỏ cũng có thể gây nguy hiểm cho cả hệ thống.

Một lần, sau nhiều ngày mưa lớn, một đoạn hầm gần khu trung tâm bắt đầu có dấu hiệu sạt lở. Đất ẩm, nước thấm dần vào vách khiến không khí bên trong trở nên ngột ngạt.

Ông Ba Địa lập tức huy động người gia cố bằng tre và đất nện, đồng thời mở thêm một lối thoát phụ để đảm bảo an toàn.

Đúng lúc đó, có tin địch đang mở đợt truy quét lớn trên mặt đất, có thể gây ảnh hưởng đến các cửa hầm.

Ông nhanh chóng cho đóng ngụy trang các lối ra vào chính, chỉ giữ lại những cửa bí mật đã được che giấu kỹ bằng lá rừng và lớp đất tự nhiên.

Khi toán lính tiến qua khu vực, chúng không phát hiện được dấu hiệu nào của hệ thống địa đạo bên dưới. Mặt đất vẫn là rừng cây bình thường, không có gì bất thường.

Sau khi nguy hiểm qua đi, ông lại cùng mọi người khôi phục lại các lối thông và tiếp tục củng cố hệ thống hầm.

Một cán bộ sau đó nói:
“Dưới đất này mà không có chú, chắc khó giữ được an toàn.”

Ông chỉ đáp:
“Đất che mình, nhưng mình phải giữ đất cho chắc.”

Trong suốt những năm chiến tranh, ông Ba Địa đã góp phần bảo vệ hệ thống địa đạo quan trọng tại Tây Ninh, giúp duy trì liên lạc, di chuyển và sinh hoạt của lực lượng cách mạng.

Sau ngày hòa bình, nhiều đoạn địa đạo trở thành di tích lịch sử, nhắc lại một thời kỳ gian khó nhưng kiên cường.

Câu chuyện của ông cho thấy:
Trong thời “hoa lửa”, có những con người sống dưới lòng đất nhưng lại giữ vai trò nâng đỡ cả một cuộc chiến trên mặt đất.

Và từ những đường hầm tối sâu ấy, “hoa lửa” vẫn âm thầm cháy – bền bỉ, kiên định và không bao giờ tắt.