Người Giữ Hạt Giống Trong Ống Tre
Mùa xuân năm 1969, tại một căn cứ nhỏ nằm giữa vùng rừng Tây Nguyên, đơn vị bộ đội vừa hoàn thành một đợt hành quân kéo dài gần hai tháng. Lương thực tiếp tế tuy vẫn được bảo đảm, nhưng rau xanh ngày càng khan hiếm.
Những hạt giống mang theo từ hậu phương vốn không nhiều.
Lại phải vượt qua những trận mưa rừng kéo dài.
Không ít túi hạt đã bị ẩm, nảy mầm hoặc hư hỏng.
Người được giao giữ số hạt giống còn lại là chiến sĩ Nguyễn Văn Hưng, hai mươi bốn tuổi, quê ở Thái Bình.
Trước khi nhập ngũ, Hưng từng phụ cha chăm sóc một vườn rau giống của hợp tác xã.
Anh hiểu rằng, một hạt giống khỏe mạnh có thể tạo nên cả một vụ mùa.
Ngay khi nhận nhiệm vụ, Hưng không cất hạt giống vào bao vải như trước.
Anh tìm những ống tre già, còn nguyên mắt tre ở hai đầu.
Sau khi hong khô thật kỹ bên bếp lửa, anh đổ từng loại hạt vào từng ống riêng.
Miệng ống được bịt bằng nút gỗ rồi trét thêm một lớp sáp ong để chống nước.
Một đồng đội cầm thử chiếc ống tre rồi cười:
"Cứ như cất vàng."
Hưng nhẹ nhàng đáp:
"Có khi còn quý hơn vàng."
"Từ những hạt này sẽ có rau cho cả đơn vị."
Ít lâu sau, một trận mưa lớn kéo dài suốt bốn ngày.
Nước tràn vào nhiều lán trại.
Bao quần áo, sổ sách đều bị ướt.
Nhưng khi Hưng mở những ống tre ra kiểm tra, các hạt giống bên trong vẫn khô ráo.
Anh thở phào nhẹ nhõm.
Ngay khi trời tạnh, anh cùng tổ tăng gia bắt đầu gieo trồng.
Những luống rau đầu tiên mọc lên xanh mướt.
Một bác quân y vui vẻ nói:
"Có rau rồi, anh em sẽ khỏe hơn nhiều."
Hưng chỉ lặng lẽ tưới nước.
Anh thấy niềm vui lớn nhất là nhìn từng mầm non vươn lên.
Một hôm, đơn vị phải di chuyển căn cứ gấp.
Mọi người chỉ được mang theo những vật dụng thật cần thiết.
Có người đề nghị:
"Để lại mấy ống hạt giống đi, sau này xin lại."
Hưng lắc đầu.
"Không."
"Mất hạt giống thì mất cả mùa rau phía trước."
Anh buộc chặt những ống tre vào ba lô rồi tiếp tục hành quân.
Trên đường đi, cả đoàn gặp một đơn vị bạn vừa chuyển đến.
Họ gần như không còn hạt giống nào.
Không chần chừ, Hưng mở một ống tre, chia một nửa số hạt cải cho họ.
Người chỉ huy đơn vị bạn xúc động:
"Các đồng chí cũng chẳng còn nhiều."
Hưng mỉm cười.
"Rau mọc ở đâu cũng nuôi bộ đội."
Những người có mặt đều im lặng gật đầu.
Cuối năm ấy, cả hai đơn vị đều có những vườn rau xanh tốt giữa đại ngàn.
Trong buổi sinh hoạt truyền thống, chính trị viên kể về Anh hùng Tô Vĩnh Diện, người đã hy sinh thân mình để bảo vệ khẩu pháo trong Chiến dịch Điện Biên Phủ.
Ông nói:
"Có những điều phải giữ bằng mọi giá."
"Vì phía sau nó là sự sống của biết bao người."
Hưng nhìn những ống tre xếp ngay ngắn bên góc lán.
Anh hiểu rằng, mình không chỉ đang giữ vài nắm hạt giống.
Anh đang giữ lấy hy vọng của những mùa xanh giữa chiến tranh.
Sau ngày đất nước thống nhất, Hưng trở về quê.
Ông làm cán bộ khuyến nông.
Đi khắp các xã để hướng dẫn bà con bảo quản giống cây trồng.
Dù sau này đã có kho lạnh và nhiều phương pháp hiện đại, trên giá sách của ông vẫn còn một chiếc ống tre cũ.
Lớp sáp ong đã ngả màu.
Thân tre cũng xuất hiện nhiều vết nứt nhỏ.
Nhưng ông chưa bao giờ bỏ đi.
Một lần, cậu cháu trai tò mò mở chiếc ống tre.
Bên trong không còn hạt giống.
Nó ngạc nhiên hỏi:
"Ông ơi, sao giữ cái ống rỗng này?"
Hưng mỉm cười, đưa mắt nhìn khu vườn đầy rau xanh ngoài sân.
Ông chậm rãi nói:
"Ngày xưa, chính nó đã giữ những hạt giống để nuôi biết bao người lính."
Đứa bé nhìn chiếc ống tre thật lâu.
Rồi lại nhìn những luống rau đang đón nắng.
Hưng khẽ mỉm cười.
Ông tin rằng, chiến tranh có thể làm đất đai tan hoang.
Nhưng chỉ cần con người còn biết gìn giữ những hạt giống của sự sống, đất nước sẽ luôn hồi sinh.
Và cũng như những người lính năm xưa, những hạt giống nhỏ bé ấy đã âm thầm góp phần viết nên câu chuyện bất khuất của thời hoa lửa, để hôm nay màu xanh của hòa bình phủ kín khắp mọi miền Tổ quốc.



