Người Giữ Ngọn Đèn Đêm
Ở Nhơn Hòa Lập, khi màn đêm buông xuống, không phải mọi ánh sáng đều tắt đi. Giữa những con đường làng yên ắng, vẫn luôn có một ánh đèn nhỏ nơi góc xóm - nơi người ta gọi là “người giữ ngọn đèn đêm”.
Người ấy không phải là người làm việc lớn lao, cũng không phải người đứng ở vị trí được nhiều người chú ý. Nhưng hầu như ai trong xóm cũng biết đến ông - người vẫn giữ thói quen thắp đèn trước hiên nhà mỗi tối, dù là mùa mưa hay mùa nắng, dù điện có sáng hay tối.
Ngọn đèn ấy không quá sáng. Chỉ là một chiếc đèn nhỏ treo nơi đầu hiên, ánh vàng dịu nhẹ, đủ để soi một khoảng sân, đủ để người đi đêm ngang qua thấy lòng mình yên lại. Trong những đêm gió thổi qua rặng cây, ánh đèn ấy lay động, như một nhịp thở chậm rãi của cả xóm làng.
Ngày trước, khi đường quê còn chưa có điện sáng khắp nơi, ngọn đèn ấy càng quan trọng hơn. Nó dẫn lối cho những người đi làm đồng về muộn, cho những chiếc xuồng cập bến trong đêm tối, cho những bước chân vội vã tìm về nhà sau một ngày dài. Người trong xóm quen với việc chỉ cần thấy ánh đèn ấy từ xa là biết mình đã về gần đến nơi thân thuộc.
Nhưng “người giữ ngọn đèn đêm” không chỉ thắp sáng bằng ánh đèn dầu hay bóng điện nhỏ. Ông còn thắp sáng bằng sự chờ đợi. Mỗi tối, ông thường ngồi ở hiên nhà, lặng lẽ nhìn ra con đường trước mặt, như thể đang chờ một điều gì đó rất quen thuộc - có thể là một người con đi xa, có thể là một người hàng xóm chưa về, hoặc đơn giản chỉ là giữ thói quen nhìn thấy xóm làng bình yên trước khi ngủ.
Có những đêm mưa lớn, gió tạt vào hiên, ngọn đèn chao nghiêng. Người ta thấy ông lặng lẽ che chắn, chỉnh lại ánh sáng cho đèn không tắt. Không phải vì sợ bóng tối, mà vì ông hiểu rằng trong đêm, một chút ánh sáng nhỏ cũng có thể giúp người khác bớt lạc đường.
Ở Nhơn Hòa Lập, có những người từng đi qua hiên nhà ấy trong đêm khuya. Họ không nói gì nhiều, chỉ khẽ nhìn ánh đèn rồi bước tiếp. Nhưng trong lòng họ, ánh sáng ấy lại trở thành một phần ký ức - ký ức về một nơi luôn có người chờ, luôn có ánh sáng để quay về.
Thời gian trôi qua, xóm làng sáng hơn, đường được thắp đèn điện, ánh sáng không còn phụ thuộc vào một chiếc đèn nhỏ nữa. Nhưng người ta vẫn thấy ông giữ thói quen cũ. Ngọn đèn trước hiên vẫn được thắp lên mỗi tối, như một điều không thể thiếu trong nếp sống của ông và của cả vùng quê.
Có người hỏi, tại sao vẫn giữ ngọn đèn ấy khi xung quanh đã sáng rõ. Ông chỉ cười nhẹ, nói rằng ánh sáng của làng xóm đôi khi không chỉ nằm ở điện đèn, mà còn nằm ở cảm giác có một nơi luôn chờ mình trở về.
“Người Giữ Ngọn Đèn Đêm” ở Nhơn Hòa Lập không chỉ là một con người.
Mà là biểu tượng của sự chờ đợi, của tình làng nghĩa xóm, và của một vùng quê luôn giữ lại cho mình một ánh sáng nhỏ - đủ để dẫn đường, và đủ để giữ ấm lòng người giữa những đêm dài tĩnh lặng./.



