NGƯỜI GIỮ NGỌN LỬA KHÁNG CHIẾN

Trong những năm cuối thế kỷ XIX, khi thực dân Pháp ngày càng mở rộng quyền kiểm soát ở Việt Nam, triều đình Huế đứng trước một thời khắc vô cùng khó khăn. Giữa hoàn cảnh ấy, Tôn Thất Thuyết là một trong những người kiên quyết chủ trương chống Pháp. Ông xuất thân trong hoàng tộc nhà Nguyễn, từng giữ chức vụ quan trọng trong triều đình và trở thành một trong những nhân vật có ảnh hưởng lớn dưới thời vua Hàm Nghi. Tôn Thất Thuyết hiểu rằng nếu chỉ dựa vào thương lượng, đất nước khó có thể giữ được độc lập. Vì vậy, ông âm thầm chuẩn bị lực lượng, xây dựng căn cứ và tìm cách củng cố khả năng kháng chiến. Đêm mùng 4 rạng sáng ngày 5 tháng 7 năm 1885, quân triều đình tiến công quân Pháp tại Huế. Cuộc tấn công không giành được thắng lợi như mong muốn, buộc Tôn Thất Thuyết phải đưa vua Hàm Nghi rời khỏi kinh thành. Từ đây, phong trào Cần Vương được phát động, kêu gọi văn thân và nhân dân đứng lên chống Pháp. Tôn Thất Thuyết đưa vua Hàm Nghi ra vùng căn cứ và tiếp tục tổ chức kháng chiến. Con đường ấy vô cùng gian khổ. Họ phải di chuyển qua nhiều vùng rừng núi, thiếu thốn lương thực, luôn bị quân Pháp truy đuổi. Cuối cùng, Tôn Thất Thuyết phải đưa vua Hàm Nghi sang Trung Quốc và sống những năm cuối đời xa quê hương.

Cuộc đời Tôn Thất Thuyết có thể nhìn từ nhiều góc độ, nhưng không thể phủ nhận ông là một trong những người đã cố gắng giữ lại tinh thần chống ngoại xâm trong một giai đoạn đất nước đầy biến động. Điều đáng quý ở ông là khi đứng trước một tình thế khó khăn, ông không chọn cách dễ dàng là chấp nhận tất cả. Ông lựa chọn hành động theo điều mình tin là đúng, dù biết con đường ấy có thể dẫn đến thất bại và lưu vong. Phong trào Cần Vương sau đó kéo dài nhiều năm, với sự tham gia của đông đảo văn thân và nhân dân ở nhiều địa phương. Dù cuối cùng phong trào không thành công, tinh thần chống ngoại xâm mà nó khơi dậy đã trở thành một phần quan trọng trong lịch sử đấu tranh của dân tộc. Tôn Thất Thuyết vì thế không chỉ được nhớ như một đại thần nhà Nguyễn mà còn như một con người đã cố gắng giữ cho ngọn lửa kháng chiến không bị tắt trong những ngày đất nước đứng trước nguy cơ mất chủ quyền. Có những người không thể thay đổi được kết quả của một thời đại, nhưng họ vẫn có thể lựa chọn mình sẽ đứng ở đâu trong thời đại ấy.