Người góp sức làm nên ngày thống nhất

Ngày đất nước thống nhất không chỉ được làm nên từ những trận đánh nơi chiến trường hay những chiến công được ghi trong sử sách. Phía sau mỗi bước tiến của cách mạng còn có sự góp sức bền bỉ của biết bao người dân bình dị. Họ có thể không trực tiếp cầm súng, nhưng đã góp từng hạt gạo, viên thuốc, manh áo, che chở cán bộ và kiên cường đứng lên đấu tranh khi quê hương còn chìm trong chiến tranh.

Mẹ Trương Thị Tư là một trong những người phụ nữ như thế. Từ chính mái nhà của mình, mẹ đã âm thầm góp sức cho cách mạng bằng những công việc giản dị nhưng đầy hiểm nguy.

Từ mái nhà nhỏ đến hậu phương cách mạng

Má Tư có 10 người con. Chồng mẹ từng công tác tại Công an huyện, sau đó thoát ly, làm nhiệm vụ hậu cần cho tỉnh Vĩnh Long. Một mình vừa chăm lo gia đình, vừa làm ruộng nuôi con, mẹ vẫn không đứng ngoài cuộc đấu tranh của quê hương.

Nhà đông con nhưng cũng chính nơi ấy trở thành chỗ dựa cho cán bộ cách mạng. Mẹ đào công sự quanh nhà để nuôi chứa, che giấu cán bộ. Trong hoàn cảnh địch tăng cường kiểm soát, việc giữ an toàn cho những người hoạt động cách mạng là một nhiệm vụ không hề đơn giản.

Địch biết chồng mẹ tham gia cách mạng, nhiều lần tìm cách bắt giữ và treo thưởng lớn để truy bắt. Thế nhưng trước những sức ép ấy, mẹ vẫn không từ bỏ.

Khi các con lần lượt lớn, khoảng 15-16 tuổi, mẹ cũng động viên, cho các con lên đường tham gia kháng chiến. Với mẹ, đóng góp cho cách mạng không chỉ là việc của riêng mình mà còn là trách nhiệm của cả gia đình.

Mẹ còn được giao phụ trách thu thuế, lúa gạo và các khoản nhân dân đóng góp. Từ những nguồn lực ấy, mẹ cùng cơ sở tìm cách đưa lương thực, thuốc men và các vật dụng cần thiết đến nơi cán bộ hoạt động.

Những chuyến đi tưởng bình thường

Trong ký ức của bà Nguyễn Thị Pho, con gái mẹ Tư, những chuyến đi xay gạo cùng mẹ khi bà mới 14 tuổi vẫn còn rất rõ. Khoảng 10 ngày, mẹ lại đi xay gạo một lần. Mẹ luôn căn dặn con phải bình tĩnh, cẩn thận và biết cách ngụy trang.

Giữa thời chiến, một chuyến đi xay gạo nhìn bên ngoài có thể chẳng có gì đặc biệt. Nhưng phía sau đó là cả một nhiệm vụ. Gạo phải được đưa đến nơi cần, mà người vận chuyển luôn có nguy cơ bị địch phát hiện.

Có lần bị nghi ngờ, mẹ vẫn bình tĩnh giải thích rằng nhà đông con nên phải xay nhiều gạo. Sự bình thản ấy không chỉ là cách để đối phó với sự dò xét mà còn thể hiện bản lĩnh của một người đã quen với việc giữ kín những điều cần giữ.

Cựu chiến binh Nguyễn Văn Tư cho biết, khu vực này trước đây có nhiều đồn bốt, lực lượng ta và địch bố trí xen kẽ. Trong điều kiện ấy, sự che chở và hỗ trợ của nhân dân có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.

Những người như mẹ Tư đã trở thành một phần hậu phương ngay giữa vùng chiến sự. Họ cung cấp lương thực, thuốc men, chỗ ở và thông tin; giúp cán bộ có điều kiện bám địa bàn, duy trì hoạt động cách mạng.

Không khuất phục trước kẻ thù

Không chỉ âm thầm lo hậu cần, mẹ Tư còn trực tiếp tham gia các phong trào đấu tranh của phụ nữ. Mẹ cùng chị em tham gia chống bắt lính, phá cầu đường và nhiều hoạt động đấu tranh chính trị khác.

Có lần, mẹ cùng chị em tham gia đấu tranh tại tỉnh Vĩnh Long rồi bị bắt, áp giải qua Cần Thơ. Trong những ngày bị giam giữ, địch tìm mọi cách khai thác thông tin nhưng mẹ nhất quyết không khai báo.

Chúng vẽ cờ ba sọc lên nón lá rồi thả những người phụ nữ về. Mẹ cùng chị em lập tức ném bỏ những chiếc nón ấy. Khi địch tiếp tục vẽ lên áo, những người phụ nữ lại không chấp nhận, vứt bỏ cả áo.

Không có vũ khí trong tay, họ vẫn có cách để thể hiện thái độ của mình. Đó là sự im lặng trước những điều không khuất phục, là sự kiên định không để kẻ thù khuất phục tinh thần.

Góp một phần vào ngày đất nước thống nhất

Trong căn nhà của gia đình mẹ Tư hôm nay vẫn còn lưu giữ 5 Bằng Tổ quốc ghi công, cùng nhiều Huân chương, Huy chương và danh hiệu Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng. Mỗi kỷ vật là một dấu mốc, kể lại một phần câu chuyện của gia đình trong những năm tháng chiến tranh.

Nhìn lại chặng đường ấy, có thể thấy đóng góp của mẹ Tư không nằm ở những điều lớn lao. Mẹ góp sức bằng những bao gạo, những chuyến đi âm thầm, những căn hầm đào quanh nhà, những lần che chở cán bộ và cả sự gan góc trước kẻ thù.

Những việc làm ấy có thể không được nhắc đến trong những trang sử hào hùng nhất, nhưng lại là những mắt xích quan trọng làm nên sức mạnh của cách mạng.

Ngày hôm nay, đất nước đã hòa bình. Những chuyến đi xưa chỉ còn trong ký ức, những căn hầm cũng đã trở thành dấu tích của một thời. Nhưng câu chuyện về mẹ Trương Thị Tư vẫn mang một ý nghĩa sâu sắc: ngày thống nhất được đánh đổi bằng sự hy sinh và đóng góp của cả một dân tộc, từ những người nơi chiến trường đến những người mẹ lặng lẽ giữ hậu phương.

Và trong dòng chảy lớn lao của lịch sử ấy, những người phụ nữ bình dị như mẹ Tư chính là những người đã góp từng phần nhỏ bé của mình để làm nên một ngày bình yên cho đất nước hôm nay.