Người học trò xuất sắc của Bác Hồ,

Người học trò xuất sắc của Bác Hồ, chỉ huy đội du kích Bắc Sơn, hy sinh anh dũng năm 1941 và được truy phong cấp tướng đầu tiên.

Phùng Chí Kiên tên thật là Nguyễn Vĩ, sinh năm 1901 tại huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An. Năm 1926, ông sang Quảng Châu dự lớp huấn luyện của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc, rồi học trường quân sự Hoàng Phố, trở thành cán bộ quân sự được đào tạo chính quy hiếm hoi của Đảng, từng học tiếp ở Liên Xô và được bầu vào Trung ương Đảng tại Đại hội I (1935).

Năm 1941, ông cùng các đồng chí theo lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc về nước qua Pác Bó, tham gia Hội nghị Trung ương 8, được phân công phụ trách quân sự – trực tiếp chỉ huy Cứu quốc quân xây dựng căn cứ địa Bắc Sơn – Võ Nhai, hạt giống vũ trang đầu tiên của cách mạng.

Tháng 7/1941, thực dân Pháp huy động lực lượng lớn càn quét căn cứ. Để bảo toàn lực lượng, ông chỉ huy một bộ phận Cứu quốc quân phá vây rút về Cao Bằng. Trên đường, đơn vị lọt ổ phục kích; ông chiến đấu đến viên đạn cuối cùng, bị thương nặng, sa vào tay giặc. Không khai thác được gì, giặc Pháp man rợ sát hại ông ngày 22/8/1941, khi ông 40 tuổi.

Năm 1947, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký sắc lệnh truy phong ông cấp tướng – người đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam được truy phong hàm tướng. Phùng Chí Kiên được tôn vinh là người đặt những viên gạch đầu tiên cho nền móng quân sự của cách mạng Việt Nam.